Tekerlek

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Harrietvill, Victoria, Avustralya'daki tarih parkında yer alan, kütük taşımada kullanılmış tarihî bir arabaya ait tekerlek

Tekerlek ya da teker, dairesel bir formu olan ve genellikle bir eksen (bazen dingil) etrafında dönme yeteneği ile çoğunlukla bir yükün bir yerden bir yere hareketini kolaylaştırmak amacıyla kullanılan araç. Yekpare, parçalı veya merkezden dışarıya parmaklıklı (İngilizce: spoked) yapıda olabilir.

En yaygın örneklerine taşımacılıkta kullanılan araçlarda rastlanmaktadır. Çalışma prensibinin en temel açıklaması bir dingil ile birlikte yaptığı dönme hareketi sayesinde sürtünme kuvvetini yenmek biçiminde yapılabilir. Tekerleğin dönme hareketini yapabilmesi için mutlaka yer çekimi kuvveti ya da bir başka dış kuvvete maruz kalması gerekmektedir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

En eski tekerlek, yaklaşık 5.000 yıl önce mezapotamyada yapılmıştır. Tekerlek ile ilgili en eski kayıt, M.Ö. 3.500 yıllarına ait tekerlekli bir kızağı resmeden Sümer (Erech) piktogramıdır. Tekerlek fikri muhtemelen kütüklerin kolayca yuvarlanarak taşınması amacıyla kullanılmasından doğmuştur. Bilinen en eski tekerler, bir kazık üzerine geçirilmiş üç tahta diskten oluşur.[1]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Tekerlek." Encyclopædia Britannica. Encyclopædia Britannica Online. Encyclopædia Britannica Inc.