Otlukbeli

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Koordinatlar: 39°58′25″K 40°01′20″D / 39.97361°K 40.02222°D / 39.97361; 40.02222

Otlukbeli
—  İlçe  —
Türkiye'deki konumu
Türkiye'deki konumu
İlçeleri
İlçeleri
Koordinatlar: 39°58′25″K 40°01′20″D / 39.97361°K 40.02222°D / 39.97361; 40.02222
Ülke Türkiye
İl Erzincan
Coğrafi bölge Doğu Anadolu Bölgesi
Yönetim
 - Kaymakam Mehmet Fatih Kara
 - Belediye başkanı Vahdet Ercan (AK Parti)
Yüzölçümü
 - Toplam 254 km2 (98,1 mi2)
Rakım 1.750 m (5.741 ft)
Nüfus (2016)[1]
 - Toplam 2,415
 - Kır 648
 - Şehir 1,767
Zaman dilimi UDAZD (+3)
İnternet sitesi: http://www.otlukbeli.bel.tr/

Otlukbeli ilçesi eski ismiyle Karakulak, Erzincan'a bağlı olan 9 ilçeden biridir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Otlukbeli ilçesi, Bayburt ve Erzincan illeri arasında bulunmaktadır.

Otlukbeli'nin bilinen tarihi MÖ 2000 yıllarında başlar. O yıllarda Hurriler, Erzincan ve yöresine hakimken daha sonraları hükümranlıklarım güneye kaydırdıklarından bu yöreye Ümtizililer ve Alkuşiler egemen olmuşlardır.

Yöre, MÖ 900'lü yıllarda Urartu Devleti'nin sınırları içinde kalmış ve daha sonraları MÖ 600'lü yıllarda Urartu Devleti'nin yıkılmasıyla 30 yıl kadar İskitler'in egemenliği altında kalmıştır.

İskitler'den sonra Medler, MÖ 550 yılında ise Persler yörede 200 yıl kadar hüküm sürmüşlerdir. MÖ 334 yılında İskender'in Persler'i yenmesiyle yöreyi İskender idare etmeye başlamıştır.

MÖ 515'ten itibaren Sabarlar, yöreye akınlar düzenleyerek yöreyi Ankara'ya kadar işgal etmişlerdir.

7. yüzyılın yıllarına kadar Erzincan ve yöresinin zaman zaman Bizans zaman zaman da Sasaniler'ce yönetildiği kayıtlar arasındadır.

636 yılında ise Kafkaslardan Doğu Anadolu'ya akın eden Türk boyları yöreyi ele geçirmiş ve üç buçuk asırdan fazla bir zaman yöreye hakim olmuşlardır; ancak sık sık Arap akınlarına maruz kaldıklarından köklü bir yapı oluşturamamışlardır.

10. yüzyıldan itibaren ise Oğuz boyları Anadolu'ya gelerek Otlukbeli'ni ve Doğu Anadolu'yu yurt edinmişlerdir.

Daha sonra 1071 Malazgirt Zaferi ile Oğuz Türkleri'nin eline geçen yöre, Anadolu Selçuklu İmparatorluğunu teşkil eden 3 beylikten biri olan Mengücekler'in egemenliğine girmiştir.

1228'de Anadolu Selçuklu Sultanı Alaaddin Keykubat tarafından Mengüç Beyliği ortadan kaldırılınca yöre, Selçuklu Tabeyleri'nce yönetilmeye başlamıştır.

1243'te ise Moğollar, Selçukluları Kösedağ Savaşı'nda yenerek yöreye hakim olmuşlardır. 1343'de ise Eretna Beyliği, yöreye egemen olmuştur.

Eretna Beyliği, Timur'un Anadolu'ya gelmesiyle kendisine tabi olmuştur.Bundan sonraki dönemlerde Kadı Burhaneddin, Akkoyunlular ve Karakoyunlular arasında hakimiyet yarışı sürerken 1410 yılında Karakoyunlu hükümdarı Kara Yusuf Erzincan'a egemen olmuştur. 1422 yılında ise Erzincan ve yöresi Akkoyunlu hükümdarı Kara Yülüg Osman Bey tarafından alınmış, daha sonra bir kez daha Karakoyunluların eline geçmiştir.

Son olarak, 1457 yılında Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan'ın idaresine girmesiyle Akkoyunlu-Karakoyunlu mücadelesi de son bulmuştur.

Otlukbeli Anadolu tarihi ve Anadolu birlik ve bütünlük için önemli bir muharebe meydanı olmaktadir. Bu savaş neticesinde, Fırat nehrinin batısı kesin olarak Osmanlı hakimiyetine geçti. Batılılar, Osmanlı Devleti'ni mağlup edip, İstanbul’a tekrar hakim olamayacaklarını kesin olarak anladılar Otlukbeli’nde, 11 Ağustos 1473 tarihinde meydana gelen muharebe gününde, bir tarafta Fatih Sultan Mehmed, Rumeli Beylerbeyi Has Murad Paşa, Karaman Valisi Şehzâde Mustafa Çelebi, Amasya Valisi Şehzâde Bayezid ile 100 000 çıkan Osmanlı ordusu ve diğer tarafta Akkoyunlu Uzun Hasan, oğulları Zeynel Mirza,Uğurlu Mehmed Mirza, Uzun Hasan safında olan Karakoyunlular ve Karamanlılar ve yardımcı Gürcü kuvvetleri Otlukbeli’nin tepeleri, Akkoyunlular ve 70 000 asker tarafından tutulduğundan, Osmanlı ordusu Üçağızlı mevkiinde savaş düzeni aldı. Osmanlıların, Uzun Hasan’ın merkez kuvvetlerini şiddetli top ve tüfek atışlarıyla ateş altında tutması, Akkoyunlu kuvvetlerini iyice bozdu. Akkoyunlu ülkesinde bu savaş muharebesi sonrasından taht mücadelesi başlayıp, hanedan parçalandı. Karamanlı ülkesi, Osmanlı hakimiyetine geçti. Otlukbeli Zaferi öncesi ve sonrası, tecavüzlerini arttıran Haçlı korsanlarının Akdeniz ve Ege sahillerindeki saldırıları da neticesiz kaldı. Venedikliler de anlaşma istemek zorunda kaldı.

Coğrafi yapısı[değiştir | kaynağı değiştir]

İlçe, 254 km²'lik alana sahiptir. Kuzeyinde Bayburt ili (52 km) ve Demirözü ilçesi (40 km), doğusunda Aşkale (100 km) ve Tercan (67 km) ilçeleri, güneyinde Çayırlı ilçesi (37 km), batısında ise Demirözü ve Çayırlı ilçeleri ile çevrilmiştir.

Erzincan'a 148 km, Trabzon'a 240 km, Erzurum'a 158 km ve Gümüşhane'ye 140 km'dir.

İlçe içinden ulaşım, karayoluyla gerçekleşmektedir. Tüm köyleri asfalt kaplama yola ve içme suyuna sahiptir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Toplam Şehir Kır
1990[2] 5.563 3.050 2.513
2000[3] 4.651 3.479 1.172
2007[4] 2.705 1.637 1.068
2008[5] 2.745 1.683 1.062
2009[6] 2.633 1.630 1.003
2010[7] 2.610 2.078 532
2011[8] 2.551 1.611 940
2012[9] 2.550 2.081 469
2013[10] 2.533 1.555 978
2014[11] 2.630 1.947 683
2015[12] 2.405 1.533 872
2016[13] 2.415 1.767 648

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6WFCrkshQ. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  2. ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtyAQfBA. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  3. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu0DzARQ. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  4. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu1rXU5N. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  5. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu3f761X. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  6. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuCqrCAB. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  7. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuEwQfZT. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  8. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuGnUpTU. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  9. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6EZxWcUdq. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  10. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPUoMV2R. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  11. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6WFCrkshQ. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  12. ^ "2015 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016. 
  13. ^ "2016 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/. Erişim tarihi: 7 Mart 2017.