Mildred Dresselhaus

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Mildred Dresselhous Beyaz Saray'da (soldan üçüncü)

Mildred Dresselhaus[1] (doğum adı: Mildred Spiewak, d. 11 Kasım 1930; Brooklyn, New York; ö. 20 Şubat 2017) ya da bilinen adıyla karbon biliminin kraliçesi, Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nde fizik ve elektrik elektronik mühendisliği alanlarında profesördür.

Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

11 Kasım 1930’da Brooklyn’de doğdu. Doğduğunda Mildred Spiewak adını taşıyordu. Hunter College Lisesi’ni bitirdi ardından lisans eğitimini New York’taki Hunter College'dan aldı. Lisansüstü eğitimini Fullbright bursuyla Cambridge Üniversitesi ve Harvard Üniversitesinden aldı. 1958 yılında Chicago Üniversitesinde doktorasını tamamladı. Daha sonra 2 yıl Cornell Üniversitesinde doktora sonrası eğitim aldı. Ardında Lincoln Laboratuvarında ekip üyesi olarak çalışmaya başladı. 1967 yılında MIT’de, elektrik elektronik mühendisliğinde, konuk profesör olarak çalışmaya başladı, 1968 yılında kadrolu olarak çalışmaya başladı ardından da 1983 yılında fizik alanında da profesörlük unvanı aldı. 1985 yılında da enstitü profesörü (MIT’de çalışanların atanabileceği en yüksek unvan) olarak atandı. 1990 yılında ise National Medal of Science (Ulusal Bilim Madalyası) ödülünü bilim ve mühendislik alanlarında kadınlar için oynadığı öncü rolü ve birçok materyalin elektronik özellikleri üzerine yaptığı çalışmalar sonucu kazandı. 2005 yılında ise Teknoloji, Ekonomi ve İşsizlik alanlarındaki 11. Annual Heinz Ödülü’nü kazandı. 2008 yılında ise Oersted Madalyasını hak etti.

2000-2001 yıllarında U.S. Department of Energy (Birleşik Devletler Enerji Departmanı) bünyesindeki Office of Science’ı (Bilim Ofisi) yönetti.2003 yılından 2008 yılına kadar ise American Institute of Physics’in (Amerikan Fizik Enstitüsü) yönetim kurulu başkanlığını yaptı. Ayrıca aynı dönemde American Physics Society (Amerikan Fizik Topluluğu), American Association of Advencement of Science (Amerika Bilimsel Gelişim Topluluğu) başkanlıklarını yaptı ve National Academy of Science’ın da (Ulusal Bilim Akademisi) mali işlerini yönetti. Dresselhaus ayrıca kadınların fizik gibi alanlara katılımını arttırmak için de çok büyük çaba sarf etti. 11 Ocak 2012 tarihinde United States Department of Energy (Birleşik Devletler Enerji Departmanı) makalelerinden birinde Başkan Barack Obama Mildred Dresselhaus’un Burton Richter ile birlikte Enrico Fermi Award’ı (Enrico Fermi Ödülü) kazandığını duyurdu. 11 Mayıs 2012’de Dresselhaus, fotonlar, elektron foton etkileşimleri ve nano-yapılarda ısı transferi konularındaki öncü çalışmaları nedeniyle Kavli Prize’a (Kavli Ödülü) layık görüldü. 2010 yılında ise ACS Award for Encouraging Women into Careers in the Chemical Sciences’ı (Kadınları Kimya Bilimlerinde Kariyer Yapmaya Teşvik için ACS Ödülü) kazandı. Dresselhaus özellikle grafit, grafit içerikli bileşikler, fullurenler (sadece karbondan oluşan, küre, tüp veya elipsoit şeklindeki kompleks moleküller), karbon nano-tüpler, ve düşük boyutlu termoelektrik konularındaki çalışmalarıyla tanınır. Onun ekibi elektronik bağ yapısının, Raman dağılımı ve karbon nano yapıların fotofiziği’ni sıklıkla kullandı. Dresselhaus’un öğrencileri arasında ünlü malzeme bilimci Deborah Chung ve ünlü fizikçiler Nai-Chang Yeh, Greg Timp, Mansour Shayegan, James S. Speck, Lourdes Salamanca Riba, ve Ahmet Erbil de vardır. Dresselhaus’un adıyla anılan birçok fizik teorisi vardır. L.D. Hicks ile ortak çalışması olan Hicks- Dresselhaus Modeli düşük boyutsal termoelektik için ilk basit modeldir. Riichiro Saito, Mitsutaka Fujita, Gene Dresselhaus, ve Mildred Dresselhaus’un ortak çalışması olan SFDD modeli ise karbon nanotüplerin bant yapısını öngören ilk modeldir. Shuang Tang ile geliştirdikleri Tang-Dresselhaus Teorisi ise dar bantlı düşük boyutsal malzeme sistemleri üzerinde çalışmak için bir yöntem geliştirmesinin yanı sıra Dirac-cone materyallerin (tekli-dirac-cone, çift-dirac-cone, üçlü-dirac-cone, dörtlü-dirac-cone yarı-direc-cone ve tam-dirac-cone materyaller dehil olmak üzere) nasıl inşa edilebileceğine dair de ilk teoridir. Ayrıca Rashba-Dresselhaus Etkisi olarak anılan spin-yörünge etkileşimini açıklayan model de Mildred Dresselhaus’un kocası Gene Dresselhaus tarafından ortaya atılmıştır. Ünlü bir teorisyen olan Gene Dresselhaus ile evli olan Mildred Dresselhaus’un dört yetişkin çocuğu ve birçok torunu vardır.

Ödüller[değiştir | kaynağı değiştir]

Seçme yayınları[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Mildred Dresselhaus 1974 yılında Amerika Birleşik Devletleri Millî Mühendislik Akademisi'ne Elektronik ve Malzeme Mühendisliği'ne metal ve yarı-metaller alanlarındaki yaptığı çalışmaları ve katkılarından dolayı üye seçildi.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]