Türkmenler
| Bu maddedeki veya maddenin bir bölümündeki bazı bilgilerin kaynağı belirtilmemiştir. Ayrıntılar için maddenin tartışma sayfasına bakabilirsiniz. Maddeye uygun bir biçimde kaynak ekleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
| Devesi ile bir Türkmen | ||||||||||||||||||||||||
| Toplam nüfus | ||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 70 - 80 milyon | ||||||||||||||||||||||||
| Önemli nüfusa sahip bölgeler | ||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||
| Diller | ||||||||||||||||||||||||
|
Türkmence = Türkçe |
||||||||||||||||||||||||
| Din | ||||||||||||||||||||||||
Türkmenler İslâmiyeti kabul etmiş Oğuz boylarıdır.Türkmenler(Oğuzlar) 24 boydan oluşur. Başta Türkmenistan,Türkiye ve Azerbaycan olmak üzere Afganistan, Balkanlar, Rusya, Irak, Suriye ve İran'da yaşamaktadırlar.
Türkiye, Balkanlar, Irak ve Suriye'de yaşayan Türkmenler de,Türk olarak adlandırılır.Azerbaycan'dakiler İran'dakiler ise Azeri Türkleri adını almışlardır. Anadolu Türklüğü'nün belkemiğini, Türkmenler oluşturur ve bağları oldukça güçlüdür.
Konu başlıkları |
[değiştir] Etimoloji
Hazar Denizi'nin ötesinde yaşayan Türkmenlere "Yaka Türkmenleri", Anadolu'da yerleşik Türkmenlere ise "Anadolu Türkmenleri" denir.
"Türkmen" kelimesi, en yetkin müelliflere göre imanlı Türk anlamına gelir.İranlılar, Müslüman Oğuzları şamancı olanlardan ayırmak için "Türkî-i iman" (inanmış Türk) demekteydi. Başka kaynaklarda ise Türklerin şaman geleneklerinden kopup islamiyete geçmelerinden sonra araplar tarafından Terk-i iman ( imanını terketmiş) yani eski şaman inançlarını terketmelerinden dolayı bu ismin verildiği söylenir. [ Kaynak: Dr. Hikmet Kıvılcımlı ]. Bu da süreç içinde Türkman ve nihâyet Türkmen'e çevrilmiştir.Oğuzlar'a "Türkmen" veya "Turcoman" denir.Son zamanlarda Türkmen teriminin, Müslüman Türk demektir.Fransız Türkolog Jean Deny görüşüne göre ise “men” kuvvet ekidir ve Türkmen “Türkler'in de Türk'ü',soyca Türk ya da soyu Türk ve öz be öz Türk” anlamına gelmektedir.
Modern Türkmenlerin tamamı, Orta Asya'nın büyük bir kesimini içine alan Batı Türkistan yöresindeki Oğuzların soyundan gelmektedirler. Oğuz kabileleri 7. yüzyılda Altay Dağları'ndan Sibirya stepleri üzerinden batıya hareket etmişler ve Güney Rusya ve İdil içlerine kadar girmişlerdir.
Anadolu'da kendilerine Türkmen diyenler; Adana, Kayseri, Erzincan, Erzurum, Ardahan, Kars, Iğdır, Van, Samsun, Tokat, Yozgat, Sivas, Elazığ, Gaziantep, Diyarbakır, Kilis, Şanlıurfa, Hatay, Karabük, Sinop, Bayburt, Çankırı, Trabzon, Giresun, Tokat, Kırıkkale, Isparta, Osmaniye, Kahramanmaraş, Gümüşhane,,Kastamonu,İstanbul,Bolu,Bursa, Ankara, Kırıkkale, Kayseri, Malatya,Çorum, Kırşehir, Yozgat, Konya, Karaman, Mersin, Aydın, Muğla, Burdur, Manisa, Afyonkarahisar, Eskişehir ,Balıkesir, Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, Niğde, Nevşehir, Antalya ve Amasya'da yoğun olarak yaşamaktadırlar. İran Urmiye, Tebriz, Tahran, Hoy, Salmas, Horasan ve bir çok İran şehri, Balkanlarda, Azerbaycan'da, Türkmenistan'da, Moldova'da, Suriye'de Halep, Rakka, Hama, Humus Irak'ta Kerkük, Telafer, Erbil, Tuzhumartu gibi.
[değiştir] Türkmen Dili
Türkmence, Ural Altay dil grubunun Altay kolunu oluşturan batı Türkçesinin bir versiyonudur. Türkmenistan'da yaşayan 6 milyondan fazla Türkmen ile Türkiye'nin genelinde Anadolu Türkmenlerine Türk denir. İran'da 30 milyon İran Azeri Türkleri Afganistan ve Rusya, Azerbaycan, Balkanlar, Irak, Suriye gibi ülkelerde yaşayan yaklaşık 100 milyon Türkmen tarafından konuşulmaktadır.
[değiştir] Türkiye'de Türkmen Kavramı
İslamiyet'in kabûlü ile birlikte özellikle Gazneli Mahmut zamanında Müslüman olan Oğuzlar'a Türkmen denmeye başlanmıştır. Türkmen, Müslüman olan göçer Oğuzlar'ın ikinci adıdır. Türkmend (Danişmend gibi) sözcüğünden türemiştir.Türkmen-Oğuz boyları Avşar, Beydilli, Kayı, Bayındır gibi 24 boydan oluşmaktadır.
[değiştir] Ayrıca Bakınız
[değiştir] Notlar
- ^ CIA World Factbook Turkmenistan
- ^ CIA World Factbook Iran
- ^ CIA World Factbook Afghanistan
- ^ (İngilizce)[1]
- ^ Amikam Nachmani (2003). Turkey: Facing a New Millennium : Coping with Intertwined Conflicts. ISBN 0-7190-6370-1.
[değiştir] Kaynakça
- Turkmen People
- Türk ansiklopedisi 30ncu bölümü 15-19ncu sayfalarında Dr. Taki Dabbağ'ın yazıları bulunmaktadır.
- Türk ansiklopedisi 30ncu bölüm, sayfa 15-19 ve 115-119
- Dr. Teki Dabbağ'ın "Tarihte Irak" uzmanlar tarafından çıkarılan kitap.
- Dr. İbrahim Dakuklu, Türkmen halk edebiyat sanatı
- Zevra gazetesi sayı 142, 24.02.2000
- Mezopotamya medeniyeti Welly Leonard
- Prof.Dr. Faruk Sümer- Türkmenler (Oğuzlar) Kitabı
- Beşeriyet ailesi, Dr. İbrahim Ahmet Rızkane
- Eski medeniyetler tarihi, cilt -1- Dr. Taha Bakır
- Devrim sönmez, Eskiçağlardan Günümüze Kulu, Konya, 2004, Dizgi ofset baskı.
- Türkmen
[değiştir] Dış bağlantılar
- http://aton.ttu.edu Koroglu Texas Tech University Destan Bolumu
|
|||||
