Linux Mint

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Linux Mint
Linux Mint Official Logo.svg
Cinnamon 16 petra tr.png
Linux Mint 16 "Petra"
Web sayfası: http://www.linuxmint.com/
Şirket/Geliştirici: Linux Mint Destekleyicileri
IS Ailesi: GNU/Linux
Kaynak Modeli: Açık Kaynak
Son kararlı sürüm: 16 Petra / 30 Kasım 2013
Desteklediği dil(ler): Çokdilli (Türkçe dahil)
Güncelleme Yöntemi: APT
Paket Yöneticisi: dpkg
Desteklenen Platformlar: x86, x86-64
Çekirdek türü: Monolitik çekirdek
Lisans: Büyük çoğunluğu GPL, çeşitli diğer lisanslar
Çalışma Bölgesi: Güncel

Linux Mint Ubuntu ve Debian temel alınarak geliştirilen, masaüstü kullanıcılarına yönelik bir Linux dağıtımıdır. Linux Mint, "güçlü ve kullanımı kolay hem de modern, şık bir işletim sistemi" olmayı hedeflemektedir.[1]

Linux Mint, DistroWatch sitesinde, sayfası en çok tıklanan dağıtımlar listesinde 2011 yılından beri birinci sırada yer almaktadır.[2] Linux Mint web sitesinde, Linux Mint'ın, Windows, MacOSX ve Ubuntu işletim sistemlerinden sonra dünyada en çok kullanılan 4. masaüstü işletim sistemi olduğu ifade edilmektedir.[1]

Linux Mint 13 nolu sürümünden itibaren ön tanımlı masaüstü ortamı olarak, bizzat Linux Mint ekibi tarafından geliştirilen Cinnamon masaüstü ortamı ve MATE masaüstü ortamı ile gelmektedir.[3]

Ubuntu daha çok ABD yasaları gereğince, Debian ise GNU felsefesi nedeniyle; Java, Adobe Flash MP3, DVD, DivX, Flash gibi ortamları kullanabilmek için gereken ancak lisans kısıtlamalarına sahip eklentileri kurulum dosyasında bulundurmazken Linux Mint'te tüm bu paketler kurulumla beraber hazır yüklü olarak gelmektedir.

Linux Mint, 11. sürümü ile birlikte içerisinde kodçözücü ve diğer eklenti paketleri bulunmayan bir sürümde [4] [5] hazırlamaya başlamıştır. Bu özellik tıpkı Ubuntu ve Debian dağıtımlarında olduğu gibi kurulumda seçmeli hale getirilmiştir. Böylece isteyen kullanıcılar kurulumda bu seçeneği işaretleyenlere gerekli dosyaların İnternet üzerinden indirilerek kurulmasını sağlayabilir, kurulumda bu aşamayı atlayanlar da daha sonra paket depolarından tek tıkla indirip yükleyebilmektedir.

Tasarı[değiştir | kaynağı değiştir]

Dağıtımın ilk sürümü 27 Ağustos 2006'da yayınlanmıştır. Teknik olarak Ubuntu’nun paket kaynaklarını bundan başka kendileri tarafından değişiklik içeren ek paketleri kullanmaktadır.

Geliştiricileri, Ubuntu tabanının terk edip Debian tabanına geçme amacıyla 7 Eylül 2010'da Debian tabanlı ve Ubuntu'dan bagımsız bir sürüm olan Linux Mint Debian Edition'ı (LMDE) duyurmuşlardır.

LMDE'nin Cinnamon ve Mate Masaüstü ortamlarını içeren 32 ve 64 bitlik güncel ISO kalıpları Mart 2013 tarihinde yayınlanmıştır.[6] LMDE'nin Ocak 2014 itibari ile Güncelleme Paketi 8. sürümü test depolarına alınmıştır. [7] Linux Mint Debian Edition 2014.03 kararlı sürümü 3 Mart 2014 tarihinde duyurulmuştur. [8]

Özellikler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Ön tanımlı masaüstü ortamı olarak, Linux Mint ekibi tarafından geliştirilen Cinnamon masaüstü ortamı ve MATE masaüstü ortamı ile gelmektedir.[9] Cinnmon masaüstü ortamı, GNOME 3'ün aksine sadeliği ve geleneksel masaüstü düzeni ile önplana çıkan GNOME 2 sürümü temel alınarak geliştirilmeye başlanmıştır.
  • Masaüstünde mintMenu adı verilen bir başlat menüsü kullanılmaktadır. mintMenu, işlevi bakımından Windows Vista, 7 gibi işletim sistemindeki başlat menüsüne benzetilebilir. KDE sürümleri için de benzer şekilde, harici olarak geliştirilmiş TastyMenu kullanılmaktadır.
  • Mp3, DVD, DivX ve ayrıca çeşitli Adobe Flash ve Sun Java gibi çeşitli kodlayıcı-kodçözücüler hazır yüklü olarak gelmektedir.

Topluluk[değiştir | kaynağı değiştir]

Linux Mint oldukça geniş bir katkıcı topluluğa sahiptir. Tamamen gönüllülerden oluşan geliştirici ağı ve yine gönüllülerin kurduğu yerel destek siteleri ile yerel dillerde destek verilmekte ve tercüme çalışmalarına katılım sağlanmaktadır.

Türkiye Topluluğu[değiştir | kaynağı değiştir]

Linux Mint Türkiye çatısı altında birleşen Türk Linux Mint kullanıcıları forum ve wiki üzerinden kullanıcılara ve kullanıcı adaylarına Türkçe destek vermekteler. Linux Mint Türkiye çatısı altında Linux Mint temelli ROOT isimli bir e-dergi projesi yürütülmekte. ROOT'un ilk sayısı 5 haziran 2010 tarihinde yayınlandı. Türk kullanıcıları kişisel günlüklerinde yayınladıkları Linux Mint ile ilgili yazıları Linux Mint Türkiye gezegeni altında okuyucular ile buluşturuyor. Root, son olarak 11. sayısını yayımlamış ve bu sayı ile yayım hayatına son vermiştir.

Türkiye topluluğu Linux Mint yerel toplulukları arasında ve ülkeler bazında en aktif topluluklar arasında yer alıyor. Özellikle yapılan çeviri çalışmaları sonucunda %100 Türkçe Linux Mint araçları desteği sağlanmış durumda. Linux Mint Türkiye yansısı, Linux Mint Türkiye'nin girişimleri ile Linux Kullanıcıları Derneği aracılığı ile oluşturuldu. Türkiye topluluğu popüler oyunlar için oyun sunucuları da barındırıyor.

Sürümler[değiştir | kaynağı değiştir]

Başlangıçta Linux Mint herhangi bir sürüm döngüsünü takip etmemiştir. 5. sürümden itibaren Ubuntu'nun 6 aylık sürüm döngüsü takip edilmiştir.

Sürüm Kod Adı Yayın Tarihi
1.0 Ada 2006-08-27
2.0 Barbara 2006-11-13
2.1 Bea 2006-12-20
2.2 Bianca 2007-02-20
3.0 Cassandra 2007-05-30
3.1 Celena 2007-09-24
4.0 Daryna 2007-10-15
5 Elyssa 2008-06-08
6 Felicia 2008-12-15
7 Gloria 2009-05-26
8 Helena 2009-11-28
9 Isadora 2010-05-18[10] [11]
10 Julia 2010-11-12[12] [13]
11 Katya 2011-05-24[14] [15]
12 Lisa 2011-11-24[16] [17]
13 Maya 2012-05-22[18] [19]
14 Nadia 2012-11-18[20] [21]
15 Olivia 2013-05-22[22] [23]
16 Petra 2013-11-30[24] [25]

Linux Mint Sürüm Listesi

Dil desteği[değiştir | kaynağı değiştir]

Linux Mint'ın öntanımlı masaüstü ortamları olan MATE ve Cinnamon onlarca dili desteklemektedir.[26]

Desteklenen bu diller dışında Linux Mint, öncelikle 6 temel dil üzerinde çevirilmekte ve desteklemektedir. Kurulum aşamasındaki arayüzler, içerisindeki uygulamalar, özel araçlar, yardım dökümanları ve daha fazlası ilk önce bu 6 dile çevrilmektedir.[27]

  • Fransızca
  • İngilizce
  • İspanyolca
  • İsveççe
  • Türkçe
  • Yunanca

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]