EOKA
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| Bu madde ya da bir kısmı, Vikipedi standartlarına uygun değildir ve bu nedenle düzenlenmesi gerekmektedir. Maddeyi Vikipedi standartlarına uygun biçimde düzenleyip, geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. NOT:Gerekli değişiklik yapılmadan bu şablon kaldırılmamalıdır. Bu madde Şubat 2009 tarihinden beri, düzenleme isteğiyle etiketlidir. |
| Bu maddedeki veya maddenin bir bölümündeki bazı bilgilerin kaynağı belirtilmemiştir. Ayrıntılar için maddenin tartışma sayfasına lütfen bakınız. Maddeye uygun bir biçimde kaynak ekleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
| E.O.K.A. | |
|---|---|
![]() |
|
| Aktif olduğu tarihler | 1955 - 1959 |
| Lider | Yorgo Grivas |
| Amacı | Enosis |
| Aktif olduğu alan | Kıbrıs |
| İdeoloji | Yunan milliyetçiliği |
Ayrıca 1971-1974 dönemleri için EOKA-B maddesine bakınız..
EOKA (Yunanca: Εθνική Οργάνωσις Κυπρίων Αγωνιστών - Ethniki Organosis Kyprion Agoniston: Kıbrıslıların Milli Mücadele Örgütü), Yunanistan'ın Kıbrıs'ta kurduğu bir örgüttür.
EOKA örgütü Kıbrıs Rumlarının Enosis amacını gerçekleştirmeyi hızlandırmak için Birleşik Krallık idaresine karşı kurulmuştur. Örgüt, self-determinasyon ilkesini BM'ye sundu. Ancak BM bunu kabul etmedi, neden olarak da adada iki etnik kökenden insanlar olmasını gösterdi.[kaynak belirtilmeli]
EOKA 1950'li yılların başlarında Kıbrıs Adasının Yunanistan'a bağlanması için Yorgo Grivas liderliğinde kurulmuştur.
Filistin'de guerrilla yöntemlerini kullanarak İngilizlerle savaşan ve sonunda İngilizleri Filistin'i terk etmek zorunda bırakan Irgun'u örnek almıştır.[kaynak belirtilmeli] Yunanistan İç Savaşı'nda Yunanlı komünistlere karşı mücadele eden Grivas, 1951 yılında adada gönüllüler toplayarak Yunanistan'a eğitime götürmüştür. 1954 yılında eğitimi alan savaşçılar ile Kıbrıs'a geri dönmüştür.
Yunanistan'da eğitilen mensuplar İngilizlere saldırmışlardır. Ayrıca AKEL partisi taraftarları ve İngilizler için çalışan Kıbrıslı Rumları öldürmeye çalışmıştır. Grivas 1958 yılından sonra ise Kıbrıslı Türkleri hedef alan saldırılara başlamıştır.
1971 yılında Başkan Başpiskopos III. Makarios'un Kıbrıs'ta Türklerinin adayı terk etmelerini hedefleyen yöntemlerini[kaynak belirtilmeli] yetersiz gören[kaynak belirtilmeli] Yunanistan'ın cunta yönetimi yine Grivas yönetiminde EOKA örgütünü canlandırdılar.
Kıbrıs Cumhuriyeti'nin kurulmasına kadar EOKA Kıbrıslı Rumlardan kısmen destek görmüştü, bu sefer Makarios'u bile hedef alan EOKA yapılanmasına Kıbrıslı Rumlar destek vermediler; bu nedenle örgütün 1971 sonrası dönemi EOKA-B diye ayrılmaktadır. Ancak adadaki Kıbrıs Rum Muhafız Kuvvetleri[kaynak belirtilmeli] Kıbrıs Rum halkından çok daha fanatiktiler ve adanın zaman geçirmeden Yunanistan'a bağlanmasını istiyorlardı.
15 Temmuz 1974 tarihinde Yunanistan Askerî Cumntası lideri Dimitri İyonidas'ın emri ile Nikos Sampson liderliğinde Başkan Başpiskopos Makarios'u deviren Kıbrıs Rum Muhafız Kuvvetleri[kaynak belirtilmeli] adada dikta yönetimi ilan ettiler. Türkiye Cumhuriyeti'nin 20 Temmuz 1974 tarihinde başlattığı Kıbrıs Harekâtı sırasında EOKA dağılmıştır.


