Borçka

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 41°21′28″N, 41°40′40″E

Borçka
—  İlçe  —
Borçka'nın Artvin ilindeki konumu
Borçka'nın Artvin ilindeki konumu
Koordinatlar: 41°21′28″K 41°40′40″D / 41.35778°K 41.67778°D / 41.35778; 41.67778
Ülke Türkiye
İl Artvin
Coğrafî bölge Karadeniz
Yönetim
 - Kaymakam Şakir Öner Öztürk
 - Belediye başkanı Aslan Atan
Yüz ölçümü [1]
 - Toplam 797 km2 (307,7 mi2)
Rakım [2] 108 m (354 ft)
Nüfus (2013)[3]
 - Toplam 24,662
 - Kır 12,892
 - Şehir 11,770
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
Posta kodu 08400
İl alan kodu 466
İl plaka kodu 08
İnternet sitesi: Borçka Belediyesi


Borçka, Türkiye Cumhuriyeti'nin Karadeniz Bölgesi'nde bulunan Artvin iline bağlı bir ilçe ve ilçenin merkezi olan kasaba.

Borçka ilçesi, batısı Hopa, güneyi Artvin ve Murgul, doğusu Şavşat, kuzeyi ise Gürcistan Cumhuriyeti toprakları ile sınır oluşturan ilçenin denizden uzaklığı 36 kilometre ve rakımı 125 m.dir. Merkezinde Çoruh nehri geçer. İlçeye bağlı 1 Belediye, 4 Mahalle ve 36 köy vardır. 2000 Yılı Genel Nüfus Sayımı verilerine göre toplan nüfusu 27.654’dür. İlçe merkezinin nüfusu 9.008, köy nüfusu ise 18.646 kişidir.

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Tarih[değiştir | kaynağı değiştir]

Borçka kasabasının çevresinin M.Ö. 2. binden bu yana yerleşme yeri olduğu tahmin edilmektedir. Tarihi boyunca farklı devletlerin egemenliği altında kalan yöre, İS 576 yılında Bizans egemenliğine girdi. 7. yüzyılda Anadolu’nun fethine girişen Araplar 655’te Borçka’ya kadar ulaştılar.

Daha sonra Gürcü Bagratlılar hanedanın yönetiminde kalan Borçka, 1461’de Trabzon’un fethinin ardından Osmanlı egemenliğine girdi. Osmanlı’nın son dönemlerinde Lazistan Sancağı sınırları içinde kaldı. 1877-1878 Osmanlı–Rus Savaşı’nda sonra Anadolu’nun kuzeydoğu kesimiyle birlikte Borçka da Çarlık Rusya’sı yönetimine bırakıldı. 1918 tarihinde imzalanan Mondros Mütarekesi’nin hemen ardından Borçka ve çevresi İngilizlerce işgal edildi. İngilizlerin ayrılmasından sonra Borçka kasabası Gürcülerin eline geçti ve 1918’de kurulan bağımsız Demokratik Gürcistan Cumhuriyeti sınırları içinde kaldı. 9 Şubat l921’de, Ankara Hükümeti’nin ültimatomunun ardından, Gürcü yönetimi kasabadan çekildi. Teğmen Osman Nuri SUALP ve beraberindeki arkadaşları düşmanla çarpışarak ulaştıkları Borçka'ya ilk Tük bayrağını dikmişlerdir. 7 Mart 1921’de Borçka kasabası Türkiye sınırlarına katıldı.

Borçka, 7 Temmuz l921’de ilçe merkezi, 26 Haziran l926’da bucak merkezi ve 28 Mayıs l928’de yeniden ilçe merkezi oldu.

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Karadeniz ikliminin etkisi altında olmasından dolayı Türkiye'nin en çok yağış alan yerleri arasındadır. Dünya'nın çok az yerinde görülen ılıman yağmur ormanlarını bulundurur. Son yıllarda çay tarımı için arazi açma faaliyetleri ve kontrolsüz orman kesimi ormanları tehdit etmektedir. İlçede çay, mısır ve fındık başlıca tarım ürünleridir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Toplam Şehir Kır
1965[4] 36.490 3.763 32.727
1970[5] 41.323 4.135 37.188
1975[6] 43.440 4.636 38.804
1980[7] 43.601 4.548 39.053
1985[8] 45.442 6.543 38.899
1990[9] 30.329 6.102 24.227
2000[10] 27.654 9.008 18.646
2007[11] 24.133 10.433 13.700
2008[12] 24.768 10.481 14.287
2009[13] 24.343 10.702 13.641
2010[14] 23.826 10.435 13.391
2011[15] 23.693 10.551 13.142

Nüfusu çoğunluğu müslüman Gürcü'dür, bu halkın yanı sıra Lazlar,Hemşinliler ve Türkler de yaşar.

Kültür ve Sanat[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Borçka kasabası, eski dönemlerde çömlekçiliğiyle ünlüydü. Bugün çevrisine hitap eden küçük bir ticaret merkezidir. Küçük ölçekli çay ve fındık işletmeleri vardır. Ormancılık bölgesinde bulunduğu için kasabada çok sayıda marangoz atölyesi bulunur.

Turizm[değiştir | kaynağı değiştir]

Borçka ilçenin doğusundaki Karçal Dağları’nın (3.400 m), eşşiz manzaraları, buzulları, buzul gölleri, buzulların erimesinden doğan dereleri, tarihi kemer köprüleri ve yaylaları ile zengin bir turizm potansiyeline sahiptir ve Borçka kasabası kendi ölçeğinde bir konaklama merkezidir.

Aralık Köyü sınırları içerisinde bulunan Karagöl, 'orman denizi” içerisinde kapkara deniz görünümlü, alabalığı, buz gibi soğuk suyu ve eşsiz manzarası ile önemli bir kamp yeridir. İlçe, balıkçılık (Alabalık) ve av turizmi (ayı, domuz, çakal, tilki, kurt, dağ keçisi, vaşak vb.) açısından zengin bir potansiyele sahiptir.

İlçenin doğusunda bulunan Karçal dağları dağ turizmine oldukça musaittir. Dağcılar için bir cennet sayılabilecek Karçal dağları (3400 m), eşşiz güzellikteki manzaraları, buzulları, buzul devrinden kalma irili ufaklı gölleri, buzulların erimesinden doğan dereleri, tarihi kemer köprüleri ve yaylaları ile zengin bir turizm potansiyeline sahiptir.

İdari bölünüş[değiştir | kaynağı değiştir]

Borçka ilçesi merkez, Camili ve Muratlı olmak üzere 3 bucağa ayrılır. Merkez bucakta 1 kasaba ve 20 köy, Camili bucağında 6 köy, Muratlı bucağında ise 11 köy bulunur. Borçka kasabasında 5 mahalle bulunur.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "İl ve ilçe alanları". TC Harita Genel Komutanlığı. http://www.hgk.msb.gov.tr/hgk/uygulamalar/haritauygulama/il_ilce_alanlari.pdf. Erişim tarihi: 2014-6-7. 
  2. ^ "Borçka İlçesi Belediyeleri Coğrafi Bilgileri". http://www.yerelnet.org.tr/ilceler/ilce_belediye_koordinat.php?ilceid=198300. Erişim tarihi: 2014-4-2. 
  3. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6NPUa8fse. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  4. ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BspUkjxY. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  5. ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtmmfM9Z. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  6. ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtoQtSV3. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  7. ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtuJWycL. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  8. ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BtwDXFWc. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  9. ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Btxu1dZU. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  10. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Btzrd8R2. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  11. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu1dnYiE. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  12. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6Bu3SnJKQ. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  13. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuCfglAM. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  14. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuEikWS3. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  15. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri" (html). Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://www.webcitation.org/6BuGKQihp. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

{{Artvin-taslak}}