Suhoy Su-25

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
SU-25
Su-25UB
Su-25UB
Türü Yakın Hava Desteği
Ulusal köken  Sovyetler Birliği
Üretici Suhoy
Tasarımcı Pavel Suhoy
İlk uçuş 22 Şubat 1975 (T8)
Hizmete giriş 1981
Durumu Etkin hizmette
Ana kullanıcı Rus Hava Kuvvetleri
Diğer kullanıcılar Beyaz Rusya Hava Kuvvetleri
Ukrayna Hava Kuvvetleri
Azerbaycan Hava Kuvvetleri
Üretim sayısı 1,024
Birim maliyeti 11 milyon $(Amerikan doları)
Değişimleri Suhoy Su-28

Suhoy Su-25 (Kiril alfabesinde: Сухой Су-25) (NATO rapor ismi 'Frogfoot') Suhoy Tasarım Bürosu (SDB) tarafından tasarlanmış; çift motorlu, tek kişilik, saldırı/yakın hava desteği uçağıdır. ABD Hava Kuvvetleri'ndeki karşıtı A-10'dur. Sovyet Kara Kuvvetleri için yakın hava desteği sağlanması amacıyla tasarlanmıştır. İlk prototip uçuşu 22 Şubat 1975'te yapılmış olup 1978 yılından itibaren Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Tiflis'teki Suhoy üretim tesislerinde seri üretimine başlandı.

İlk modeller Su-25UB çift koltuklu eğitim uçağı, Su-25BM hedef çekme ile ihraç modeli olan Su-25K'dır. 2012 yılında bazı uçakların Su-25SM standardına yükseltilme çalışmalarına başlandı. İleri modeller olan Su-25T ve Su-25TM (Su-39 olarak da bilinir) yüksek adetlerde üretilmemiştir. 2007 yılında üretimde olan yegane zırhlı sabit kanatlı uçaklar Su-25 ve Su-34 uçaklarıdır.[1] Su-25'ler halen Rusya ve diğer Bağımsız Devletler Topluluğu ülkeleri ile diğer bazı ülkeler tarafından kullanılmakatdır.

Ağır zırhlı Su-25’ler özellikle tanklara karşı saldırı uçağı olarak tasarlandılar. Sovyet-Afgan Savaşı’nda yoğun bir şekilde kullanılmışlardır. Sovyet-Afgan Savaşının yanı sıra Irak tarafından İran'a karşı yakın hava destek ve avcı/önleyici rollerinde de kullanılmıştır. Ancak Körfez Savaşı sırasında Irak Hava kuvvetlerine ait Su-25'lerin bir kısmı İran'a sığınırken bir kısmı da Müttefik güçleri tarafından imha edilmiştir. Geriye kalan Su-25'ler ise İşgal sonrasında servisten çıkartılmıştır. Rus ordu hizmetinde bulunan Su-25'ler geliştirilmiş versiyonu olan Su-39’lar ile değiştirilmektedirler. Gürcistan Hava Kuvvetleri 1992-1993 yıllarında Abhazya Savaşı'nda Su-25 uçaklarını kullanmıştır. Ayrıca 2001 Makedonya anlaşmazlığında Makedonya Hava Kuvvetleri tarafından Arnavut isyancılara karşı ve 2008 yılındaki Rusya-Gürcistan savaşında hem Rusya Hem de Gürcistan tarafından kullanılmıştır. Fildişi Sahili, Çad ve Sudan'ın da aralarında olduğu Afrika ülkeleri tarafından yerel çatışmalar ve iç savaşlarda da kullanılmıştır. Yakın dönemdeki Rusya'nın Suriye müdahalesinde de Su-25 uçakları hizmet vermiştir.


Modeller[değiştir | kaynağı değiştir]

Su-25TM

Su-25[değiştir | kaynağı değiştir]

Orijinal modelidir,

Su-25K[değiştir | kaynağı değiştir]

Su-25UB[değiştir | kaynağı değiştir]

Su-25UBK[değiştir | kaynağı değiştir]

Su-25KM[değiştir | kaynağı değiştir]

Su-25T[değiştir | kaynağı değiştir]

Su-25 in SEAD versiyonudur.Kokpitin arkasındaki kamburda avonik ve yakıt saklıdır.Lock on flaming clifs1/2/3 de modellenmiştir.

Tasarım özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kullanıcı ülkeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Su-25 Askeri kullanıcılar:
  Mevcut kullanıcılar
  Eski kullanıcılar
Sukhoi Su-25

Eski kullanıcılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Gordon and Dawes 2004.
  2. ^ "Macedonian Air Force Su-25." aeroflight.co.uk, 15 Eylül 2005.