Cumalıkızık

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Cumalıkızık, Yıldırım sayfasından yönlendirildi)
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Koordinatlar: 40°10′35.75″K 29°10′19.59″D / 40.1765972°K 29.1721083°D / 40.1765972; 29.1721083

Cumalıkızık
—  Mahalle  —
Cumalıkızık'ın bir sokağı
Cumalıkızık'ın bir sokağı
Koordinatlar: 40°10′35.75″K 29°10′19.59″D / 40.1765972°K 29.1721083°D / 40.1765972; 29.1721083
Ülke Türkiye
İl Bursa
İlçe Yıldırım
Zaman dilimi DAZD (+2)
 - Yaz (YSU) DAYZD (+3)
Tür Kültürel
Kriter i, ii, iv, vi
Belirleme 2014 (38. oturum)
Parçası Bursa ve Cumalıkızık: Osmanlı İmparatorluğu'nun Doğuşu
Referans no. 1452
Ülke  Türkiye
Bölge Avrupa ve Kuzey Amerika

Cumalıkızık, Türkiye'nin Bursa ilinin Yıldırım ilçesine bağlı bir mahalle. Uludağ'ın kuzey eteklerinde kurulmuş ve halen yaşayan[1] beş Kızık köyünden biridir. Diğer Kızık köyleri şunlardır: Değirmenlikızık, Fidyekızık, Hamanlıkızık ve Derekızık. Bayındırkızık, Dallıkızık, Kızık, Bodurkızık, Ortakızık, Camilikızık, Kiremitçikızık, Kızıkşıhlar ve Kızıkçeşme ise günümüze ulaşamamıştır.[1] Cumalıkızık Etnografya Müzesi burada bulunmaktadır. 2000'de UNESCO tarafından Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dahil edilen[2] Cumalıkızık, 2014'te Bursa ile birlikte Dünya Mirası olarak tescil edildi.[3][4]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Kuruluşu yaklaşık 1300'lü yıllara denk gelmektedir.

Bir vakıf köyü olarak kurulan köyde, tarihi doku çok iyi korunmuştur ve Osmanlı erken döneminin kırsal kesim sivil mimari örnekleri günümüze ulaşmayı başarmıştır. Bu özelliği nedeniyle çok ilgi çeken ve ziyaret edilen bir yerleşim yeri olmuştur. Sık sık tarihsel filmlere mekan olmaktadır.

Uludağ etekleri ile vadiler arasında sıkışıp kalan köylere kızık adı verilmiştir. Diğer kızık köylerindeki köylülerin eskiden Cuma namazı için toplandığı yer olduğundan bu köyün Cumalıkızık adıyla anıldığı söylenir. Bir başka söylence de, Osman Bey'in köyün kurulduğu günün cuma günü olması sebebiyle bu köye "Cumalıkızık" adını vermiş olduğudur.

Köy meydanında köy geçmişine ait eşyaların sergilendiği bir de müze (Cumalıkızık Etnografya Müzesi) bulunur. Köyde, Haziran ayında "Ahududu Şenliği" yapılmaktadır. Ünlü "Cumalıkızık evleri" moloz taş, ağaç ve kerpiçten yapılır, genelde üç katlıdır. Üst katlardaki pencereler kafesli veya cumbalıdır. Ana giriş kapılarındaki kulplar ve tokmaklar dövme demirden yapılır. Evler sarı, beyaz, mavi, mor renklere boyalıdır. Evlerin arasında kaldırımsız, taş döşeli, çok dar sokaklar bulunur.

Köyün camisi, caminin yanındaki Zekiye Hatun Çeşmesi ve tek kubbeli hamamı Osmanlı devrinden kalmadır. Köyde, Bizans devrinden kalma bir kilise kalıntısı da bulunur. Köyde narenciye, ceviz, kestane yetişir.

Tarihi dokusu nedeniyle sık sık dizi ve film çekimlerine sahne olur. Örnek olarak Kurtuluş Savaşı'nı anlatan Kurtuluş dizisi, Osmanlı Devleti'nin kuruluşunu anlatan Kuruluş dizisi ve son olarak başrolünü Emrah İpek'in oynadığı Kınalı Kar dizisi burada çekilmiştir.

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

2015 yılından itibaren Cumalıkızık'ta Uluslararası Ahududu Festivali düzenlenmeye başlamıştır.[5]

2014 yılında Cumalıkızık Etnoğrafya müzesi açılışı yapılmıştır. Büyükşehir Belediyesi ve Cumalıkızık’ta yaşayan vatandaşlarımızın desteği ile oluşturulan müzede Cumalıkızık’a gelen ziyaretçiler gerçekten 700 yıllık bir köydeki yaşam tarzını, kültürünü, örfünü, adetini bu müzede görebilir.https://www.cumalikizikkoyu.com

Ulaşım[değiştir | kaynağı değiştir]

Alternatif1: Kent meydanından kalkan cumalıkızık minibüsleriyle doğrudan köye ulaşılabilir.

Alternatif2: Bursanın birçok noktasında durağı olan metroya binerek Cumalıkızık-Değirmenönü durağında inebilir ve minibüse aktarma yaparak 5 dakika içerisinde köye ulaşabilirsiniz

Alternatif3: Özel aracınızla Ankara yolu istikametinden Cumalıkızık yönlendirmeleriyle ulaşım sağlanabilir.

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b Oğuz Türklerinin Kızık Boyu ve Bursa'daki Kızıklar. 27 Temmuz 2017 tarihli kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018
  2. ^ "Bursa and Cumalikizik Early Ottoman urban and rural settlements" (İngilizce). UNESCO. 4 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2015. 
  3. ^ "Bursa and Cumalıkızık: the Birth of the Ottoman Empire". UNESCO. 6 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ağustos 2015. 
  4. ^ "Cumalıkızık ve Bergama Dünya Miras Listesinde". Anadolu Ajansı. 22 Haziran 2014. Erişim tarihi: 23 Haziran 2014. 
  5. ^ "Uluslararası Cumalıkızık Ahududu Festivali Başlıyor". Milliyet. 11 Haziran 2015. 20 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2015. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]