Anka Haber Ajansı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(ANKA Haber Ajansı sayfasından yönlendirildi)
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Anka Haber Ajansı
Anka Haber Ajansı.png
Kısaltma ANKA
Slogan Özgün, tarafsız haber...
Öncül Ankara Ajansı
Kuruluş 27 Mayıs 1972 (47 yıl önce) (1972-05-27)
Kurucu Altan Öymen
Kuruluş yeri Kızılay, Çankaya, Ankara
Tür Haber ajansı
Yasal statü Anonim şirket
GK Adnan Bulut
GYY Mustafa Erdoğan
Ana kurum Güneşim Medya
Resmî site ankahaber.net

Anka Haber Ajansı ya da ANKA, Türkiye merkezli faaliyet gösteren haber ajansı. Altan Öymen tarafından Ankara'nın Çankaya ilçesindeki Kızılay semtinde 1972 yılında kurulan ajans, sahadan veri toplayarak medya organlarına haber sağlama hizmeti vermektedir. Türkiye'de habercilik ekolü oluşturan bir kuruluş olarak öne çıkan ANKA 46 yıl aralıksız hizmet sağladıktan sonra 2018 yılının sonlarında kapansa da 2019 İstanbul ara yerel seçimi sürecinde Güneşim Medya çatısı altında yeniden faaliyete geçmiştir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Anka Haber Ajansının kökleri 1950'li yılların başında kurulan Ankara Ajansına dayanmaktadır. 1950 Türkiye genel seçimleri ile iktidardan muhalefete geçen Cumhuriyet Halk Partisi, Demokrat Partinin desteklediği Anadolu Ajansı ile Türk Haberler Ajansına alternatif olacak kendisine ait bir haber ajansı kurma ihtiyacı hissetmiş ve 14 Ağustos 1950 tarihinde Ankara Ajansı kurulmuştur.[1] Kemal Zeki Gençosman'ın ilk müdürü olduğu ve kısa adı ANKA ile de tanınan ajans ilk bültenini 21 Ağustos'ta geçmiş olup Cumhuriyet Halk Partisine yakın Ulus gazetesi ile bağı bulunmaktaydı.[2] 14 Aralık 1953 tarihli Cumhuriyet Halk Partisinin Haksız İktisaplarının İadesi Hakkında Kanun ile söz konusu partinin mallarına el konulması sürecinde kapanan ajans 1970'lere kadar tekrar faaliyete geçmemiştir.[2][3]

Akşam'da gazetecilik yapan Altan Öymen'in 12 Mart Muhtırası döneminde yazdığı bir yazı nedeniyle gazeteyle ilişiğinin kesilmesini takiben Günaydın'ı çıkaran Haldun Simavi'nin Öymen'i teşviki ile 27 Mayıs 1972 tarihinde Kızılay merkezli olarak Anka Haber Ajansı kurulmuştur.[2][4] Öymen'in işten çıkarılma tazminatı ve Günaydın'dan kapora olarak aldığı 20 biner ile ANKA'nın tek odalı ilk ofisi Kızılay'da tutulmuştur.[2] Abonelerine Ankara haberlerini geçmekle mükellef olan ajansın kurucu kadrosunda Öymen'in dışında Gül Önet, Sevgi Soysal ve Ali Polat bulunmaktaydı.[2] Kadrosu zamanla genişleyen ANKA abonelerine bülten geçmenin yanı sıra kimi muhabirleri ile Günaydın, Günaydın'ın eki Ayrıntılı Haber, Yeni Ortam ve Cumhuriyet gibi gazetelere köşe yazar hâle gelmiştir.[5] Aynı zamanda ANKA Yayınları adıyla bir yayınevi kurulmuş ve siyasi kitaplar basılmaya başlanmıştır.[2] Bu kitaplardan biri olan Uğur Mumcu ve Altan Öymen tarafından yazılarak 1975 yılında ilk baskısı yapılan Mobilya Dosyası, Türkiye'de araştırmacı gazeteciliğin başlangıç noktası olarak görülmektedir.[6][7] 1976'da Halit Çelenk imzasıyla çıkan 141-142 Üzerine de konusu üzerine kaynak değerine sahip eserlerdendir.[8][9] Bu süreçte Abbas Güçlü, Derya Sazak, Hasan Cemal, Hikmet Bila, Uğur Mumcu gibi gazetecilerin yetiştiği yer olan Anka Haber Ajansı bir gazetecilik okulu olarak kabul edilmiştir.[10][11][12]

Ankara Ajansının 14 Ağustos 1950'de basın kuruluşlarına geçtiği Kemal Zeki Gençosman imzalı kuruluş bildirim yazısı.

1977 yılında Öymen'in siyasete atılmasıyla Müşerref Hekimoğlu'nun yönetimi altına giren ANKA bu dönemde anonim şirket hâlini almıştır.[13] Hekimoğlu'nun 2004 yılında ölmesiyle ajansın yönetimini Nazif Ekzen devralmış, 2006'da ise Veli Özdemir ve Nuri Sefa Erdem'in ikili yönetimi altına girmiştir.[13][14] Ekonomik darboğaza giren ANKA'da işçiler ilk kez 2008 yılında greve gitmeye karar verse de Türkiye Gazeteciler Sendikasıyla anlaşma neticesinde grevden vazgeçilmiş, şirket 2013 yılında da iflasını istemiştir.[15][16][17] Ekim 2018'de Ankara 21. İcra Dairesi tarafından açık artırmaya çıkarılarak 262 bine Kalender Özdemir tarafından satın alınan ajans 6 Kasım 2018'de ise kapatılmıştır.[18][19][20] ₺500 bin lira değer biçilen Anka Haber Ajansı markasının değerinden düşük bir meblağa ana muhalefetteki Cumhuriyet Halk Partisi mensubu Özdemir tarafından satın alınması iktidardaki Adalet ve Kalkınma Partisine yakın medya kuruluşlarınca eleştirilmiştir.[21]

2019 Türkiye yerel seçimlerinde tek haber kaynağı olarak öne çıkan Anadolu Ajansının seçim gecesi 23.20 itibarıyla veri akışını 14 saat süreyle kesmesi kamuoyunda tepkiye neden olmuş ve medya organlarının mevcut hükûmet ile olan bağları ülkedeki basın özgürlüğünü tartışmaya açmıştır.[22][23] Bu tartışmanın ertesinde İstanbul'da seçimlerin yenilenmesi kararı verildikten sonra oy verilerinin tarafsız olarak kamuoyuna aktarımı konusu tekrar gündeme gelmiş ve Anka Haber Ajansı bu süreçte yeniden faaliyete geçeceğini açıklamıştır.[24][25] Adnan Bulut, Kemal Gülmüş ve Mustafa Erdoğan yönetimi altında kadrosu tamamen değişen ajansın oy verilerini Cumhuriyet Halk Partisi Seçim Koordinasyon Merkezi kanalıyla edineceği yönünde haberler çıkmış, bu durum yine Adalet ve Kalkınma Partisine yakın medyada eleştirilmiştir.[26][27][28][29] Bu haberleri yalanlayan Mustafa Erdoğan kendi bilişim altyapılarını kurduklarını, oy verilerini yine kendi çalışanları olan 180 kişilik bir ekiple topladıklarını belirtmiştir.[30] ANKA, tekrarlanan seçimde elindeki verileri 19.30'da paylaşmaya başlayan Anadolu Ajansının aksine 18.25'te veri akışına başlamış ve sonuçları vermeye başlayan ilk ajans olmuştur.[31][32][33] Yüksek Seçim Kurulu Başkanı Sadi Güven'in seçim akşamı açıkladığı resmî olmayan sonuçlara yakın veriler sunan ajansın performansı başarı olarak görülmüş ve son yedi seçimde oy verilerini sağlayan tek kuruluş olan Anadolu Ajansına güçlü bir alternatif olarak öne çıktığı değerlendirmesinde bulunulmuştur.[30][34][35]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Mehmed Kemal (2 Nisan 1986). "Bizim Yokuş...". Cumhuriyet. s. 8. 
  2. ^ a b c d e f Anka'nın Hikayesi Belgeseli. Anka Haber Ajansı. 19 Haziran 2019. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  3. ^ "Cumhuriyet Halk Partisinin Haksız İktisaplarının İadesi Hakkında Kanun" (PDF). tbmm.gov.tr. 14 Aralık 1953. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  4. ^ Kaban Kadıoğlu, Zeynep (Bahar 2018). "Türkiye'de Medya Sahipliği Ekseninde Mülkiyet Yapılarındaki Değişimin Kronolojik Analizi (1950-2010)". İnsan ve İnsan. Okur Yazar Derneği, 16, s. 104. doi:10.29224/insanveinsan.400126. ISSN 2148-7537. 
  5. ^ Özbilgen, Füsun (22 Eylül 2012). "Yeni Habercilik Anlayışı ve Medya". bianet.org. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  6. ^ İrvan, Süleyman (Ekim 2018). "Araştırmacı Gazetecilik: Kavramsal Bir Değerlendirme". Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Akademik Dergisi. İstanbul: Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi, 2, s. 81. ISSN 2636-7955. 
  7. ^ Kurt Öncel, Gülen (2014). Türkiye'de Soruşturmacı Gazetecilik. İstanbul: Evrensel Basım Yayın. s. 153. ISBN 9786054834457. 
  8. ^ Örnek, Cangül (2014). "Türk Ceza Kanunu'nun 141 ve 142. Maddelerine İlişkin Tartışmalarda Devlet ve Sınıflar". Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi. Ankara: Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi. 69 (1), s. 109-139. doi:10.16987/ausbf.37174. ISSN 0378-2921. 
  9. ^ Öngel, M. Murat (Güz 2017). ""Anayasa'nın Eksiksiz, Tastamam Uygulanması": Türkiye İşçi Partisi'nin Anayasa Mahkemesi'nde Açtığı İptal Davaları (1963 – 1971)". ViraVerita, 6, s. 36-100. ISSN 2149-3081. 
  10. ^ "ANKA 38 yaşında". sabah.com.tr. 27 Mayıs 2009. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  11. ^ "Haberciliğin okulu 43 yaşında". odatv.com. 27 Mayıs 2014. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  12. ^ "ANKA haber ajansı 40 yaşında". gazeteciler.com. 27 Mayıs 2011. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  13. ^ a b "Hakkımızda". ankaajansi.com.tr. 2 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  14. ^ "Müşerref Hekimoğlu". cgd.org.tr. 10 Ekim 2004. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  15. ^ "Gazeteciler ANKA Ajansı'nda Greve Gidiyor". bianet.org. 23 Eylül 2008. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  16. ^ "ANKA'da anlaşmaya varıldı". sol.org.tr. 26 Eylül 2008. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  17. ^ "İflas eden ANKA satıldı". gazeteduvar.com.tr. 10 Ekim 2018. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  18. ^ "İcradan satılık marka (Anka Haber Ajansı)". ilan.gov.tr. 27 Mayıs 2018. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  19. ^ "'Basın özgürlüğü yok' diyen CHP, ajans satın aldı". sabah.com.tr. 11 Ekim 2018. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  20. ^ "46 yıldır hizmet veren Anka Haber Ajansı kapandı". sputniknews.com. 7 Kasım 2018. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  21. ^ "ANKA Haber Ajansı, CHP'li belediye başkan yardımcısına satıldı". star.com.tr. 11 Ekim 2018. 24 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2018. 
  22. ^ "Anadolu Ajansı, YSK'nın açıklamasına rağmen İstanbul verilerini güncellemiyor". euronews.com. 1 Nisan 2019. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  23. ^ "Yerel seçimlerde Anadolu Ajansı tartışması sürüyor: Genel Müdür Kazancı, gelen telefon üzerine yayını durdurma talimatı verdi". sputniknews.com. 1 Nisan 2019. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  24. ^ "23 Haziran muamması! AA yine tek kaynak…". sozcu.com.tr. 24 Haziran 2019. 17 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Haziran 2019. 
  25. ^ "Seçimlerde AA'ya alternatif geldi". odatv.com. 15 Mayıs 2019. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  26. ^ "Türkiye 23 Haziran'daki İstanbul seçimlerini sozcu.com.tr'den takip edecek". sozcu.com.tr. 24 Haziran 2019. 23 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2019. 
  27. ^ "CHP'den seçim hazırlığı: Her sandığa 2 müşahit ve 1 avukat, AA'ya alternatif ajans". ilerihaber.org. 22 Haziran 2019. 23 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2019. 
  28. ^ "2018'de kapanan ANKA apartopar niye açıldı?". superhaber.tv. 24 Haziran 2019. 23 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2019. 
  29. ^ "Bu seçimde sonuçlar sadece AA'dan olmayacak..." sol.org.tr. 23 Haziran 2019. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  30. ^ a b Ataş, Anıl (25 Haziran 2019). "ANKA seçimde yeniden küllerinden doğdu". birgun.net. 26 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2019. 
  31. ^ "Anadolu Ajansı, veri akışına saat 19.30'da başlayacak". sozcu.com.tr. 24 Haziran 2019. 23 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2019. 
  32. ^ "İsmail Küçükkaya'dan Anadolu Ajansı yorumu! AA'da veri akışı yok". milligazete.com.tr. 23 Haziran 2019. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  33. ^ "İstanbul seçimini yaptı, İmamoğlu yeniden İBB Başkanı". sputniknews.com. 23 Haziran 2019. 24 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  34. ^ "YSK Başkanı, ANKA'nın sonuçlarını açıkladı". krttv.com.tr. 24 Haziran 2019. 26 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2019. 
  35. ^ "AA İstanbul seçimine hazır". aa.com.tr. 18 Haziran 2019. 26 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2019. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]