Taşıt

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Taşıt (ulaşım aracı, vasıta), yük ve yolcu taşımaya yarayan araçların genel adıdır.

Wikimedia Commons'ta Taşıt ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.

Karayolu taşıtları[değiştir | kaynağı değiştir]

Motorsuz karayolu taşıtları[değiştir | kaynağı değiştir]

İnsan gücü ile hareket eden taşıtlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Pedallılar[değiştir | kaynağı değiştir]
Britannica Bicycle Lady's.jpg Bike-argostoli.JPG Velotaxi-ffm001.jpg Britannica Bicycle Raleigh Tandem.jpg Orange DX Limousine.jpg Ethjulet.jpg
Bisiklet Üç tekerli bisiklet Velotaksi Tandem bisiklet Quadricycles Tekteker
Rower wieloosobowy by Zureks.jpg Corsa bacchetta.jpg
Çok kişilik Yatay bisiklet
Sürüklemeliler[değiştir | kaynağı değiştir]
Water skiing on the yarra02.jpg Pulka.jpg
Su kayağı Kar kayağı Kızak
Yük taşımak için[değiştir | kaynağı değiştir]
Hand-truck.jpg HK Airport Human-powered vehicle a2.jpg Wheelbarrow.jpg Small hand truck with blue padding side.JPG
Hand-truck Valiz taşıma arabası El arabası
Diğer[değiştir | kaynağı değiştir]
Gama2 crop.jpg Rickshaw 01.jpg Civiere a aubes.jpg MS1 on stretcher.jpg 40incheslongboard.JPG
Tahtırevan Çekçek Tekerlekli sandalye Scooter Taşıma sedye Tekerlekli sedye Kaykay

Hayvan gücü ile hareket eden tekerlekli taşıtlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Araba
Diligence (PSF).png Coach (PSF).jpg Chariot (PSF).jpg Calash3 (PSF).png Brougham (PSF).jpg Berlin (PSF).png Stagecoach (PSF).svg
Diligence Coach Savaş arabası
Chariot
iki tekerli at arabası
(Calash)
Kupa
(Brougham)
Berline Posta arabası
(Stagecoach)
Cabriolet (PSF).jpg Barouche (PSF).png Buggy (PSF).jpg Dogcart (PSF).png Cart (PSF).png Surrey (PSF).png Tandem Horse (PSF).svg
üstü açılabilir araba
(Cabriolet)
Fayton
Barouche
Buggy Dogcart Cart Surrey Tandem Horse
Buckboard (PSF).jpg Äldre sulky, Nordisk familjebok.png Carro Ribadavia 060115 05.jpg -sacco-.jpg Antwerpse omnibus.JPG TERRACOTTA ARMY @ Gdynia 2006 - 01 ubt.jpeg
Buckboard Kağnı Köpek arabası Omnibus
Sürüklemeliler[değiştir | kaynağı değiştir]
Dogsled (PSF).png Cutter (PSF).png
Köpek kızağı Troyka
Kullanılan hayvanlar[değiştir | kaynağı değiştir]
AllianceNebGoatCart1910s.jpg Bundesarchiv Bild 101I-217-0453-32A, Russland-Süd, Kamelgespann.jpg Ww1-elephant.jpg Ochsenkarren.jpg WalterRothschildWithZebras.jpg
Keçi Deve Fil Öküz Zebra
2007-11-21-Hammamet-Kutsche.JPG Khotan-melikawat-chicas-d05.jpg
At Eşek

Treylerler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Treyler

Treyler , bir kamyon, otobüs veya otomobil tarafından çekilen ve taşıyacağı yükün özelliklerine has bir şekilde tasarlanıp imal edilen en az bir dingili ve çekildiği taşıta çeki oku, döner tabla, kanca v.b adlarla tanımlanan bir bağlantı aygıtı aracılığı ile bağlanan yük taşıma amaçlı karayolu taşıt aracıdır.

Car transporter 001.JPG Silofahrzeug-Auflieger-Bauform-Euter.png Silofahrzeug-Bauform-Banane.png Kippsiloauflieger.png Westfalia Wolfsburg h.jpg Adria Altea 390 PS r.jpg Remorque Agricole céréalière.JPG
Otomobil transfer treyleri Karavan Römorkör

Motorlu karayolu taşıtları[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Motorlu taşıt

Otomobiller[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Otomobil

Otomobil (Auto: Yunancadaki anlamıyla kendiliğinden + mobile: Latincedeki anlamıyla hareketli demektir). Otomobil kavramının ilk ortaya çıktığı zamanı göz önüne alırsak at kullanılmadan, itmeden veya çekmeden kendiliğinden hareket edebilen öz itmeli taşıt

PontiacG62006DartmouthRightSide.jpg Blue Mercedes-Benz E 350 CGI T fl IAA 2009.JPG TeslaRoadster-front.jpg Porsche 356 Cabriolet 1956.jpg Renault superfive.jpg Porsche Cayman (Black) - Side.jpg 1962Ferrari250GTO.jpg
Sedan Station Wagon Roadster Cabriolet Hatchback Coupe Grand Tourer

Motosikletler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Motosiklet

Motosiklet, iki tekerlekli, bisiklet benzeri, içten yanmalı motora sahip bir ya da iki kişilik ulaşım aracıdır.

Scooter-Baltmotors-Joy-R.jpg Montesa Cota.jpg 1982 Honda Express.jpg Harley Rider.JPG
Scooter Arazi motosikleti
Off-Road motosiklet
Mobilet Gezi motosikleti
Touring motosikleti
Chopper WI.jpg 2007Ducati1098-001.jpg GasGas EC200 2000.jpg Supermoto.JPG
Alçak motosiklet
Chopper motosiklet
Spor motosiklet Enduro motosiklet Supermoto

Otobüsler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Otobüs

Otobüs,karayolu taşıma yönetmeliğine göre sürücü dahil 25 kişiden fazla yolcu kapasitesi olan motorlu kara taşıtıdır.

Neoplan Doppelstockbus Viernheim 100 3623.jpg Cropped jumbo.jpg Bus ljubljana.jpg Gothenburg-bus-16-by-BIL.jpg APTS Phileas Eindhoven Front.jpg Trådbuss Landskrona.JPG EarlySnowCoach3961.JPG
Çift katlı otobüs Çift katlı körüklü otobüs Körüklü otobüs Çift körüklü otobüs Metrobüs Troleybüs Off-road otobüs
HISDSchoolBus.JPG DCA 07 2009 Double-deck tourism 6401.JPG Vw transporter t2b v sst.jpg Volvo bus in First Group livery.jpg
Okul otobüsü Üstü açık otobüs Minibüs Midibüs

Kamyonlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Kamyon

Kamyon , ağır yük taşımaya yarayan motorlu araç. Otomobil prensibine göre çalıştıklarından büyük yük otomobili olarakta tanımlanırlar.

Big 123.jpg KTG-1 trolleycar in Saint Petersburg.jpg Some Old Railroad Tracks Wait On A Truck.jpg Car transporter 005.JPG ...mercedes, budowa A1.jpg BRS TVG v.jpg Caterpillar 777D.jpg
İtfaiye kamyonu Troleybüs kamyon Çekici kamyonu Kurtarıcı kamyonu Damperli kamyon Tanker kamyonu Dökme yük taşıma kamyonu
Ural truck at a 'Truck Trial'.jpg Mercedes-Benz LPO 322.jpg DaihatsuHijet123.jpg
Yarış kamyonu Otobüs kamyon Kamyonet

Diğer motorlu araçlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Lokomobil.jpg John Deere 6320, tracteur agricole.jpg Amphibienfahrzeug D.jpg
Lokomobil Traktör Amfibiyen

Raylı taşıtlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Trenler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Tren

Tren , (Fransızca : train[1]) demiryolu üzerinde bir lokomotifin çektiği arabalar dizisidir. Modern anlamı ilk kez 1820'lerde İngiltere'de kullanılmıştır.[2]

Lokomotifler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Lokomotif

Lokomotif (Fransızca : locomotif) , raylar üstünde bir vagon dizisini çekmede kullanılan buharla ya da bir motorla çalışan makinedir.[3]

Vagonlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Vagon

Vagon (Fransızca : wagon) , yük ve yolcu taşımakta kullanılan, lokomotifin çektiği demir yolu aracı[4]

Tramvaylar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Tramvay

Tramvay, raylı şehiriçi ulaşım aracı[5][6]Kökeni İngilizce Tramway kelimesi olan Tramvay, Türkçeye Fransızcadan geçmiştir. Tramvay taşımacılığının kent içi trafiği açısından yol boyunca yerleştirilmiş ray ve elektrik hattı gereksinmesi gibi bazı sakıncaların olmasına karşılık, bir yandan da duman çıkartmamak ve her gün fiyatı biraz daha artan petrol ürünleri yerine elektrikle çalışmak gibi üstün yanları vardır.

Monoraylar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Monoray

Monoray (Fransızca monorail)Tek bir raydan oluşan demir yolu.[7]

Füniküler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Füniküler

Füniküler (Fransızca funiculaire)raylı bir taşıma aracıdır. Bir dağ veya tepe gibi eğimli arazide, halatlarla yukarıya çekilerek çalışır. İki ayrı aracın aynı anda kullanımı, vagonların her birini karşı ağırlık olarak etkilemesi prensibi ile çalışır.[8]

Su taşıtları[değiştir | kaynağı değiştir]

Gemiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Gemi
Polarstern.gif Osaka Express Container Ship.JPG Hkstarferry.JPG Hannover binnenschiff voll 01.jpg Freiheitu.jpg Draagvleugelboot Karla.jpg
Buzkıran Şilep Vapur Mavna Yelkenli Deniz otobüsü
Offshore Racing Sailboat.jpg Pride of burgundy.jpg Polynesian canoe replica 2.jpg FS Le Four 1.jpg MSMajestyOfTheSeasEdit1.JPG IstanbulFerry.jpg
Yat Feribot Katamaran Römorkör Cruise Arabalı vapur

Savaş gemileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Savaş gemisi
MAGDEBURG 130-02 2008-03-04 03.jpg USS John C. Stennis (CVN-74) & HMS Illustrious (R 06).jpg Monitor monterrey.jpg Decked kanonjolle1.jpg
Fırkateyn Korvet Uçak gemisi Monitor Gambot
USS Port Royal CG-73.jpg USS Lassen 030615-N-0905V-006.jpg
Kruvazör Muhrip

Diğer su taşıtları[değiştir | kaynağı değiştir]

Greenland kayak seal hunter 2006.jpg Amphibienfahrzeug D.jpg Tangaroa 1.jpg Notre Dame de Rumengol (Gabare).jpg FAHopkins Shooting Rapids.jpg Gondoliere.jpg Hovercraft-MVPP10.jpg
Eskimo kayığı Amfibiyen Sal Gabar Kano Gondol Hoverkraft

Su altında[değiştir | kaynağı değiştir]

British Submarine HMS M2, 2.jpg Forschungstauchboot JAGO.jpg Yellow diver.jpg
Denizaltı

Atmosferik taşıtlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Hava taşıtı

Kanat yapılarına göre atmosferik taşıtlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Sabit kanatlılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Uçak

Sabit kanatlı uçak veya kısaca uçak, havanın kanatların altında basınç oluşturması yardımı ile yükselip ilerleyebilen motorlu bir hava taşıtıdır.[9][10] Eski kullanımı tayyare[11] (Arapça kökenli) (bazı ağızlarda teyyare [12]) şeklindedir.

Kullanım amaçlarına göre uçaklar[değiştir | kaynağı değiştir]
Kanat yapılarına göre uçaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Dönen kanatlılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kanat çırpanlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Ornithopter

Yükselmelerine göre atmosferik taşıtlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Gaz basıncı ile yükselenler[değiştir | kaynağı değiştir]

Aerodinamik yapılarıyla yükselenler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ TDK. "TDK'da tren anlamı". http://www.tdk.gov.tr/TR/SozBul.aspx?F6E10F8892433CFFAAF6AA849816B2EF4376734BED947CDE&Kelime=tren. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  2. ^ Sevan Nişanyan. "Etimoloji sözlüğünde tren". http://www.nisanyansozluk.com/search.asp?w=tren&x=16&y=5. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  3. ^ TDK. "TDK'da lokomotif anlamı". http://www.tdk.gov.tr/TR/SozBul.aspx?F6E10F8892433CFFAAF6AA849816B2EF4376734BED947CDE&Kelime=lokomotif. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  4. ^ TDK. "TDK'da vagon anlamı". http://www.tdk.gov.tr/TR/SozBul.aspx?F6E10F8892433CFFAAF6AA849816B2EF4376734BED947CDE&Kelime=vagon. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  5. ^ TDK. "TDK'da tramvay anlamı". http://www.tdk.gov.tr/TR/SozBul.aspx?F6E10F8892433CFFAAF6AA849816B2EF4376734BED947CDE&Kelime=tramvay. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  6. ^ Sevan Nişanyan. "Etimoloji sözlüğünde tramvay". http://www.nisanyansozluk.com/search.asp?w=tramvay&x=9&y=4. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  7. ^ TDK. "TDK'da monoray anlamı". http://www.tdk.gov.tr/TR/SozBul.aspx?F6E10F8892433CFFAAF6AA849816B2EF4376734BED947CDE&Kelime=monoray. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  8. ^ TDK. "TDK'da füniküler anlamı". http://www.tdk.gov.tr/TR/SozBul.aspx?F6E10F8892433CFFAAF6AA849816B2EF4376734BED947CDE&Kelime=füniküler. Erişim tarihi: 01.11.2009. 
  9. ^ "Büyük Türkçe Sözlük". TDK. http://tdkterim.gov.tr/bts/?kategori=verilst&kelime=u%E7ak&ayn=tam. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2009. 
  10. ^ Rehber Ansiklopedisi "Uçak" maddesi
  11. ^ "Büyük Türkçe Sözlük". TDK. http://tdkterim.gov.tr/bts/?kategori=verilst&kelime=tayyare&ayn=tam. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2009. 
  12. ^ "Büyük Türkçe Sözlük". TDK. http://tdkterim.gov.tr/bts/?kategori=verilst&kelime=teyyare&ayn=tam. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2009.