Dongxiangca

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Dongxiangca
Ana dili olanlar Çin'de Gansu ve Qinghai Eyaletinde, Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde, Linxia Hui Özerk ve Ningxia Özerk bölgesinde
Konuşan sayısı 250.000  (tarih gerekli)
Dil aileleri
Varsayılan
  • Dongxiangca
Dil kodları
ISO 639-1 yok
ISO 639-2 tut
ISO 639-3 [[ISO639-3:sce|sce]]

Dongxiang dili, (Çince: 东乡语, dōngxiāng ) Moğolca grubuna ait, kuzeybatı Çin'de Dongxianglar tarafından konuşulan bir dildir.

Sesbilim[değiştir | kaynağı değiştir]

Dongxiang dili Moğol dilleri Altay dalına ait olup kesin olarak hiçbir diyalekti yoktur; fakat yerel üç çeşiti (tuyu) bulunur. Bunlar: Suonanba (Xiaonan) (ortalama %50 Dongxianglar konuşur), Wangjiaji (ortalama %30 Dongxianglar konuşur) ve Sijiaji (ortalama %20 Dongxianglar konuşurlar).

Sesli harfler[değiştir | kaynağı değiştir]

Sesli (ünlü) harflerin sayısı 7 tanedir.

i e u w o a e^

[e^] bir ters dar sesli, kendi hecesini biçimlendirir, özellikle yedek kelimelerde kullanılır.

Önceki sesli Orta sesli Sonraki sesli
Kapalı sesli i /i/ ɯ /ɯ/ u /u/
Dengeli sesli e /e/ ə /ə/ ɚ /ɚ/ o /o/
Açıl sesli a /a/

Sessiz harfler[değiştir | kaynağı değiştir]

Sessiz (ünsüz) harflerin sayısı 28 tanedir.

b p m f
d t n l r
dz ts s
dzh tch ch
dsh tsh sh
g k x
X G q
h j w
    dudaksıl (iki dudaklı) dişsel ünsüz yan dal dil ucu damaktan damak sessizi dil arkası küçük dil ünsüzü sol nefes borusu ağzı
sessiz patlayıcı (ünsüz) sessiz sağır b /p/ d /t/ g /k/ ɢ /q/
soluklu ünsüz p /pʰ/ t /tʰ/ k /kʰ/ q /qʰ/
sürtünmeli sessiz harf sessiz sağır f /f/ s /s/ ʂ /ʂ/ ɕ /ɕ/ x /x/ h /h/
sesi yansıtan ɣ /ɣ/
yarı kapantılı ünsüz sessiz sağır dz /t͡s/ /t͡ʂ/ /t͡ɕ/
soluklu ünsüz (sesbilim) ts /t͡sʰ/ /t͡ʂʰ/ /t͡ɕʰ/
genizden gelen sessiz m /m/ n /n/  
yarım sesli sessiz r /r/ l /l/
yarı-dar sesli w /w/ j /j/

Şekilbilgisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Karşılaştırma[değiştir | kaynağı değiştir]

Dongxiangca Moğolca Türkçe
qara xar-a siyah
Goni xoni keçi
kun kümün adam
gie ger ev
bula bulaG kaynak
mungu mongGol moğol
Dongxiangca Türkçe
a'na ana (anne)
e'ne bu (böyle)
u'su su
na'ran güneş
dara'sun şarap
xodun kuştüyü (yıldız)
boro kahverengi

İç Bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Çin Halk Cumhuriyeti'nin 56 resmî etnik grubu

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]