Sadreddin Musa

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Şeyh Sadrettin Musa (d. 1305 - ö. 1391 Erdebil) Safevi Hanedanına ismini veren ve Safeviye Tarikatı'nın kurucusu Şeyh Safiyüddin İshak Erdebili'nin halefi ve oğludur. Şeyh, oğlu Hoca Alaaddin Ali (1391-1429), onun oğlu Şeyh İbrahim (1429-1447), onun oğlu Şeyh Cüneyd (1447-1460) ve onun oğlu Şeyh Haydar (1460-1488) yolu ile, Safevi Devleti'nin kurucusu Şah İsmail'in atasıdır.

Sadrettin Musa 1334-1391 yılları arasında, 57 sene Safeviye Tarikatı'nın şeyhliğini yapmıştır. Şeyhliği döneminde, Safeviye Tarikatı bölgesel politada, hesap edilmesi gereken bir aktör olmuş, tekkenin gelirleri ve öğrencileri de artmıştır.[1] İlhanlı Beyleri'nden ve Moğol Asil'lerinden onun öğrencileri arasına girenler olmuştur.[2] Tüm bunlarla beraber yine de bölgede arasında çatışma yaşadığı beyler de olmuştur. Babası ve selefi olan Şeyh Safiyüddin İshak Erdebili'nin döneminde genişleyen propaganda ağları, Şeyh'in döneminde organize bir hal alıp, tekke ile öğrencileri arasındaki iletişimin sürekliliği sağlanmıştır.[3]

Hac farizasını yerine getirdikten sonra[4] 1391’de Erdebil’de ölmüştür. Yerine, şeyhliği 1391-1429 yılları arasında 38 yıl sürecek olan oğlu Hoca Alaaddin Ali geçmiştir.

Safevî Hanedanı soy ağacı[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Safevîler
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Firuz Şah (Zerrin Külah)[5]
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Aleksios Komnenos
 
VIII. Mihail
 
 
 
 
 
 
 
 
Aved
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Manuil Komnenos
 
II. Andronikos
 
 
 
 
 
 
 
 
Kutbeddin Muhammed
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
II. İoannis Komnenos
 
IX. Mihail[6]
 
 
 
 
 
 
 
 
Selahaddin Raşid
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
II. Aleksios Komnenos
 
III. Andronikos
1297-1341
 
 
 
 
 
 
 
 
Kutbeddin Ebu Bekir
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Basileios Komnenos
Ölüm 1340
 
İrini Paleologina
Ölüm 1341
 
 
 
 
Zahid Gilani
 
Emin el-Din Cebrail
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
V. Bagrat
ö. 1393
 
 
 
 
 
 
III. Aleksios Komnenos
 
Theodora Kantakuzini
 
 
Bibi Fatıma
 
Şeyh Safiyüddin İshak Erdebili
1252-1334
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Konstantin (Gürcü Kralı)[7]
1369-1412 veya 13
 
 
 
I. Alexandr İmereti'li
 
 
III. Manuil Komnenos
1364-1417
 
 
 
 
 
 
 
 
Şeyh Sadreddin Musa
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Aleksandr (Gürcü Kralı)
1386-1446
 
 
 
Prenses Tamar
İmereti'li
Ölüm 1455
 
 
IV. Aleksios Komnenos
1382-1429
 
 
Kara Yülük Osman Bey[8]
 
 
 
Hoca Alâ ed-Dîn Ali
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Gürcistan Prensesi Bagrationi
(Bagrationi Hanedanından) 1415-1463
 
 
 
 
 
IV. İoannis Komnenos
1403-1459
 
 
Ali Bey
 
 
 
Şeyh İbrahim
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Aleksios
1455-1463
 
 
 
Teodora Megale Komnini
(Despina Hatun)
 
Hasan (Akkoyunlu)
1423-1478
 
Hatice Hatun
 
Cüneyd-i Safevî
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Chatrina
(Alemşah Halime Begüm)
 
 
 
 
 
Şeyh Haydar
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sultan Ali
1488 - 1494
&
I. İsmail
Temmuz 17 1487-Mayıs 23 1524
Hükümdârlık Müddeti: 1502-1524
 
 
 
 
 
İbrahim
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Tahmasb
22 Şubat 1514-14 Mayıs 1576
Hükümdârlık Müddeti: 1524-1576
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
II. İsmail
1537-1577
Hükümdârlık Müddeti: 1576-1577
 
 
 
Muhammed Hüdabende
1532-1595
Hükümdârlık Müddeti: 1577-1587
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Abbas
Ocak 27 1571-Ocak 19 1629
Hükümdârlık Müddeti: 1587-1629
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Safi Mirza
Doğum. 1587 Ölüm 1615
Taht varisi 1587-1615
 
 
 
Imam Kulu Mirza
Taht varisi 1627
Ölümü 1627
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Şah I. Safi
1611- 12 Mayıs 1624
R. 1629-1642
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
II. Abbas
31 Aralık 1632-25 Ekim 1666
Hükümdârlık Müddeti: 1642-1666
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Süleyman (Şah II. Safi)
1659-Temmuz 29 1694
Hükümdârlık Müddeti: 1666-1694
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
I. Hüseyin
1669-Nisan 25 1726
Hükümdârlık Müddeti: 1694-1722
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
II. Süleyman
Hükümdârlık Müddeti: 1749-1759
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
II. Tahmasb
1704 - 1740
Hükümdârlık Müddeti: 1729-1732
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
III. Abbas
? - 1740
Hükümdârlık Müddeti: 7 Eylûl 1732 - 1736
 
 
 
 
 
 
 
 


Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Rıza Yıldırım. Turkomans Between Two Empires: The Origins Of The Qizilbash Identity In Anatolia (1447-1514) Ph.D. dissertation, Bilkent Üniversitesi, 2008.

Dipnotlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Savory, Iran under the Safavids, p. 9
  2. ^ Eskandar Beg Monshi, History of Shah ‘Abbas the Great (Tārīk-e‘Ălamārā-ye ‘Abbāsī), translated by Roger M. Savory, Colorado: Westview Press, 1978.
  3. ^ Savory, Iran under the Safavids, p. 10
  4. ^ Browne, Edward G., A Literary History of Persia. Vol. IV. Modern Times (1500-1924), Maryland: Iranbooks, 1997. (Originally published in 1902)
  5. ^ http://www.iranica.com/newsite/index.isc?Article=http://www.iranica.com/newsite/articles/v8f1/v8f1010.html
  6. ^ Anthony Bryer 1975 Greeks and Türkmens: The Pontic Exception", Dumbarton Oaks Papers, Vol. 29., (1975), Appendix II - Genealogy of the Muslim Marriages of the Princesses of Trebizond
  7. ^ http://www.iranica.com/newsite/index.isc?Article=http://www.iranica.com/newsite/articles/unicode/v10f5/v10f504a.html
  8. ^ http://www.iranica.com/newsite/articles/v13f3/v13f3004a.html Encyclopaedia Iranica. R. N. Frye. Peoples of Iran