Basileios (Trabzon imparatoru)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Basileios Megas Komnenos (Yunanca: Βασίλειος Μέγας Κομνηνός, Basileios Megas Komnēnos) (ö. 6 Nisan 1340), Ağustos 1332 tarihinden öldüğü 1340 yılına kadar Trabzon İmparatorluğu'nun imparatoru. II. Aleksios ile Djiadjak Jaqeli'nın en küçük oğludur.

Büyük ağabeyi III. Andronikos, diğer ağabeyleri Mihail Anachoutlous ile Georgios Achpougas'ı öldürmüştür, Basileios Konstantinopolis'e kaçmıştır. III. Andronikos'un ölümünden sonra oğlu II. Manuil tahta geçmiştir. Onun hükümdarlığı sırasında Başkentteki Bizans sempatizanı hizip, Manuil'in amcası Basileios'u Konstantinopolis'ten Trabzon'a hükümeti devir alması için davet etmiştir. Ağustos 1332 tarihinde Manuil bir manastıra gönderilmiş, Basileios taç giymiştir. Basileios sarayı ağabeyinin ve yeğeninin destekçilerinden temizlemiştir. Manuil'in önderliğinde başarısız bir isyan sonrası Basileios'un emri ile 1333 yılında Manuil idam edilmiştir.

Hizipler arası kavgayı bitirmek yerine, gerçekte bunu cesaretlendirmiştir. İmparatorluk içerisinde soylular, kendi mülklerinde birer prens gibi hüküm sürmeye başladılar. Kırsalda, kendisinden nefret edilen biri haline geldi. Kendi güvenliği için kendi ordusu yerine yabancı korumalar tuttu. Bu korumaların ve efendilerinin kibir ve yolsuzlukları başkent kendisine karşı geniş bir nefret doğurdu. Bir güneş tutulması, halk tarafından Tanrı'nın gazabı kabul edilip kendisine karşı olayların çıkmasına neden oldu.

1335 yılında, Bizans İmparatoru III. Andronikos ile müttefik olabilmek için gayrı meşru kızı İrini ile bir evlilik yaptı. Ancak bu evlilikten kısa bir süre sonra ilişkiler bozuldu. Basileios, gene İrini isminde bir metres tuttu. Bu ilişkiden dört gayrı meşru çocuk babası oldu. Karısından resmen boşanıp boşanmadığı belli değildir. Konstantinopolis Patriği XIV. İoannis Kalekas bu konunun Kilise'nin daha fazla zarar görmeden çözülmesi için Trabzon metropolitine mektup yazmıştır.

Basileios 6 Nisan 1340 tarihinde muhtemelen tahta çıkmak isteyen kanuni karısı İrini Paleologina tarafından zehirlenmesi sonucu ölmüştür.

Çocukları[değiştir | kaynağı değiştir]

Basileios ile ikinci karısı Trabzonlu İrini'nin çocukları:[1]:

  1. Aleksios (1337-yaklaşık 1349)
  2. İoannis, sonradan III. Aleksios ismiyle tahta çıkmıştır (1338–1390)
  3. Maria (1328-1408), Akkoyunlu hükümdarı Fahreddin Kutluğ bey ile evlenmiştir.
  4. Theodora, Chalybia Emiri Hacı Ömer ile evlenmiştir.

Gürcü Kral V. Bagrat'ın ilk karısı Elena, onun bir diğer kızı olabileceğine dair teori vardır. 18. yüzyıl Gürcü kroniklerinde ilk adı geçmektedir.[2][3]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Resmî unvanlar
Önce gelen:
II. Manuil
Trabzon İmparatoru
1332-1340
Sonra gelen:
İrini Paleologina