I. Hüseyin

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
I. Hüseyin
شاه سلطان حسین
Sultan Husayn of Persia.jpg
İran Şahı
Hüküm süresi 1694-1722
Önce gelen I. Süleyman
Sonra gelen II. Tahmasb (Kazvin)
Mahmud Hotaki (İsfahan)
Hanedan Safevî Hanedanı
Babası I. Süleyman
Doğum Ekim 1668
Ölüm 15 Kasım 1726 (58 yaşında)
İsfahan
Dini Şia İslam

I. Hüseyin (Sultan), Şah Sultan Hüseyin (1668 - 1726), 1694-1722 arasında İran şahı, Safevi hanedanının son bağımsız hükümdarı. Devlet yönetimindeki zayıflığıyla hanedanın çökmesine neden olmuştur.

Haremde büyüyen Hüseyin, tahta çıktığında devlet işleri konusunda bütünüyle bilgisizdi. Hazineyi kişisel harcamaları için kullanarak tüketti, devleti mollaların yönetimine bıraktı. Ruslar ve Osmanlılar, Hüseyin'in zayıflığından yararlanarak İran sınırlarını zorlamaya başladılar. Sınırda bazı toprakların yitirilmesine karşın Hüseyin, 20 yıl boyunca ülkesini göreli bir barış ortamı içinde yönetti. Ama bu sırada devlet için için çöktü. Sonunda beklenmedik biçimde kabile ayaklanmaları birbirini izledi. Ayaklanmacı önderlerinden Mahmud, Afganistan tahtını ele geçirdi.

1720'de akınlara başlayan Afganlar 1722'de İran'ı bütünüyle işgal ettiler. Mahmud başkent İsfahan üzerine yürüyerek kenti kuşattı. Yedi ay sonra Hüseyin yenilgiyi kabul ederek tahtı Mahmud'a teslim etti.

Onun ardında Safevi hanedanının iki üyesi daha tahta çıktıysa da bunlar birer kukla olmaktan öteye geçemediler. I. Hüseyin'in hükümdarlığının sonu hanedanın da sonu oldu. Ömrünün sonuna değin başkentte kalan Hüseyin öldüğünde saray arazisindeki inşaat işlerinden sorumluydu.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

I. Hüseyin
Doğumu: Ekim 1668 Ölümü: Kasım 1726
Resmî unvanlar
Önce gelen
I. Süleyman
İran Şahı
1694-1722
Sonra gelen
II. Tahmasb