Mahmut Bey Camii

Koordinatlar: 41°28′49″N 33°41′18″E / 41.4804°K 33.6882°D / 41.4804; 33.6882
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Mahmut Bey Camii

Mahmut Bey Camii (halk arasında Çivisiz Cami olarak bilinir)[1] ahşap çatısında hiç metal çivi kullanılmamış,[2] Türkiye’deki ender camilerden olup Kastamonu şehir merkezine 18 km uzaklıkta, Daday yolu üzerindeki Kasaba Köyü'nde bulunmaktadır. 1366'da Candaroğulları Beyliği hükümdarı Emir Adil Bey'in oğlu Emir Mahmud Bey tarafından "cuma cami (ulu cami)" olarak yaptırıldı.[3]

Mimarî Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış duvarları moloz taştan, içiyse tamamen ahşap tercih edilen caminin sâdece mihrap kısmında alçı kullanılmıştır.

Caminin çatısı ahşap olup bindirme tekniğinde yapılmıştır. Hiç metal çivi ve herhangi bir aksâm kullanılmamış olmakla Türkiye’deki ender örneklerdendir.[2]

Caminin göz alıcı bir diğer öğesi kapısıdır. Bu sanat şâheseri kapının ustasının; 14. yüzyılda yaşamış, Ankaralı büyük ahşap ustalarından Nakkaş Mahmut oğlu Hakkak Abdullah olduğu kuvvetle muhtemeldir. Zira kapıdaki marangozluk tekniği, süslerinde yer alan motifler ile girift yazılar; kapıyı inşa eden ustanın, aynı zamanda Kastamonu'daki İbn Neccâr Camii kapısını inşa eden usta olduğunu düşündürmektedir. Türkiye’de çok az örneği bulunan kapının aslı 1977'de çalınmış,[4] Manisa'da bir okulun bahçesinde bulunduktan[1] sonra da Kastamonu Livâ Paşa Konağı Etnoğrafya Müzesi'nde muhafaza altına alınarak teşhire konulmuştur. Yerine Kastamonu'nun en eski ahşap oymacılık ustalarından hakkak Hikmet Değirmencioğlu tarafından yapılan benzeri yerleştirilmiştir.[3] Pek az parçası kalmış, üzeri yazısız minberin de aynı ustanın eseri olduğu tahmin edilebilir.[5]

Cami içindeki tüm ahşap yüzeylerde görülen, kökboyası kullanılmış kalem işi süslemeler; aslî vasfını korumaktadır.

Yangın tehlikesi sebebiyle elektrik tesisatı bulunmayan[4] camiyi, başta büyük alâka gösteren Japonlar olmak üzere her yıl ortalama 12 bin kişi ziyaret etmektedir.[5]

2014 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne eklendi.[6]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b "Kastamonu'nun çivisiz camisine yoğun ilgi". www.trthaber.com. 22 Nisan 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2022. 
  2. ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 6 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Haziran 2018. 
  3. ^ a b "MAHMUTBEY CAMİİ | Kültür Portalı". 11 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2022. 
  4. ^ a b "'Çivisiz cami' yıllara meydan okuyor". www.aa.com.tr. 9 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2022. 
  5. ^ a b "Ahşap Sanatının Çivisiz Şaheseri: Mahmut Bey Cami". istamonu.com. 19 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2022. 
  6. ^ "Arşivlenmiş kopya". 20 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2016. 

Wikimedia Commons'ta Mahmut Bey Camii ile ilgili çoklu ortam kategorisi bulunur.