Huş
Betula | |||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Asya ak huşu (Betula platyphylla) | |||||||||||||||
Biyolojik sınıflandırma ![]() | |||||||||||||||
| |||||||||||||||
Altcinsler | |||||||||||||||
| |||||||||||||||
![]() | |||||||||||||||
Betula dağılımı | |||||||||||||||
Sinonimler | |||||||||||||||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/40/Hu%C5%9F_A%C4%9Fac%C4%B1.jpg/220px-Hu%C5%9F_A%C4%9Fac%C4%B1.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ed/Stam_van_een_Berk_%28Betula%29._07-02-2024._%28d.j.b%29.jpg/220px-Stam_van_een_Berk_%28Betula%29._07-02-2024._%28d.j.b%29.jpg)
Huş (Betula), huşgiller (Betulaceae) familyasının Betula cinsinden ağaç veya ağaççıklara verilen ad. Kabuğu Kuzey Avrasya ve Kuzey Amerika halklarınca kap kacak ya da kano yapımında kullanılır.80-140 yıl arası yaşarlar.[1][2]
Ekolojik gereksinimleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Işık ihtiyaçları fazladır, huş bir güneş ağacıdır. Derin, iyi, süzek topraklarda iyi gelişme gösterirler. Kökleri fazla derine gitmez. Soğuk yerleri tercih ederler.
Dağılımı
[değiştir | kaynağı değiştir]Kuzey Amerika'da, Asya, Avrupa ve Türkiye'de de doğal olarak bulunur.
Altcins ve türler
[değiştir | kaynağı değiştir]Altcins Betulenta
[değiştir | kaynağı değiştir]Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler dik durur.
- Diploid (2n = 28).
- Betula lenta
- Betula lenta subsp. uber
- Betula lenta
- Hexaploid (6n = 84).
- Decaploid (10n = 140).
- Duodecaploid (12n = 168).
- kromozom sayısı bildirilmeyenler
Altcins Betulaster
[değiştir | kaynağı değiştir]Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler sarkıktır.
- Betula alnoides
- Betula alnoides subsp. luminifera
- Betula maximowicziana
Altcins Neurobetula
[değiştir | kaynağı değiştir]Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler dik durur.
- Diploid (2n = 28).
- Tetraploid (4n = 56).
- Betula albosinensis
- Betula albosinensis var. septentrionalis
- Betula ermanii
- Betula jacquemontii (B. utilis subsp. jacquemontii)
- Betula utilis
- Betula albosinensis
- Hexaploid (6n = 84).
- Octoploid (8n = 112).
- kromozom sayısı bildirilmeyenler
- kromozom sayısı bilinmiyor
Altcins Betula
[değiştir | kaynağı değiştir]Dalların kabukları dışındakiler metil salisilat içerir. Dişi kedicikler sarkık.
- Diploid (2n = 28).
- Betula cordifolia
- Betula pendula
- Betula mandschurica
- Betula mandschurica var. japonica
- Betula neoalaskana
- Betula occidentalis
- Betula platyphylla (Betula pendula var. platyphylla)
- Betula populifolia - Gray birch
- Betula szechuanica (Betula pendula var. szechuanica)
- Tetraploid (4n = 56).
- Betula celtiberica
- Betula pubescens
- Betula pubescens subsp. tortuosa
- Pentaploid (5n = 70).
- Hexaploid (6n = 84).
- Betula papyrifera (Bazen tetraploid veya pentaploid)
Altcins Chamaebetula
[değiştir | kaynağı değiştir]Küçük yuvarlak yapraklı çalılardır. Dişi kedicikler sarkıktır.
- Diploid (2n = 28).
- Betula glandulosa (B. nana subsp. glandulosa)
- Betula nana
- Tetraploid (4n = 56).
- Kromozom sayısı bildirilmeyenler
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Tree Family Betulaceae 23 Haziran 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Diagnostic photos of many species, Morton Arboretum specimens
- Eichhorn, Markus (July 2010). "The Birch Tree". Test Tube. Brady Haran for the University of Nottingham. 8 Şubat 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi.
Wikimedia Commons'ta Huş ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
Vikitür'de Huş ile ilgili ayrıntılı taksonomik bilgiler bulunur.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Hırt-Hışır: Huş". Manifold. 5 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mayıs 2023.
- ^ "Huş (Betula) | 7 Ağaç Ormanları". 7agac.cekulvakfi.org.tr. 24 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Mayıs 2023.
- ^ English Names for Korean Native Plants (PDF). Pocheon: Korea National Arboretum. 2015. s. 373. ISBN 978-89-97450-98-5. 25 Mayıs 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Aralık 2016 – Korea Forest Service vasıtasıyla.
- ^ Wolfe, Jack A. & Wehr, Wesley C. 1987. Middle Eocene Dicotyledonous Plants from Republic, Northeastern Washington. United States Geological Survey Bulletin 1597:13
- ^ Crane P.R. & Stockey R.A. 1987; "Betula leaves and reproductive structures from the Middle Eocene of British Columbia, Canada." Canadian Journal of Botany 65(12): 2490-2500.