"Guernica Bombardımanı" sayfasının sürümleri arasındaki fark

Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
düzeltme, değiştirildi: 1937 → 1937 (5) AWB ile
(düzeltme AWB ile)
(düzeltme, değiştirildi: 1937 → 1937 (5) AWB ile)
{{Koordinat|43.3167|N|2.6667|W|source:kolossus-euwiki|display=title}}
'''Guernica Bombardımanı''' (26 Nisan [[1937]]), [[İspanya İç Savaşı]] sırasında [[Bask Bölgesi|Bask]] şehri [[Guernica (şehir)|Guernica]]'ya yapılan, geniş çaplı yıkıma ve pek çok sivilin ölümüne sebep olan hava saldırısıdır. [[Nazi Almanyası|Alman]] [[Luftwaffe]] kuvvetlerine bağlı "Condor Legion'a ([[Kondor Lejyonu]])" ve [[faşist]] İtalyan yönetimine ait "Aviazione Legionaria'ya (Lejyoner Hava Kuvvetleri)" ait uçakların gerçekleştirdiği saldırının askeri adı '''Operation Rügen'''<nowiki>'</nowiki>dir.
 
[[Dosya:Tonco del arbol de Gernika viejo.jpg|thumb|''Gernikako Arbola (Guernica'nın Ağacı)'']]
 
== Can kaybı ==
Sivil can kaybı sayısı tartışmalıdır. General [[Emilio Mola]]'nın yönetimindeki Milliyetçi güçler, sadırıdan üç gün sonra şehre girdiklerinde, kayıpların tam sayısını belirlemeye yönelik bir çalışma yapmadılar. O dönemde Bask Hükümeti'nden yapılan açıklamaya göre ölü sayısı en az 1.654, yaralı sayısı ise 889'du. Çatışmaların haricindeki pek çok dış kaynakta, bu rakamların doğru olduğu varsayıldı.<ref>Gérard Brey, [http://www.sbhac.net/Republica/TextosIm/Guernica/Guernica.htm La destrucción de Guernica] {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20060907234228/http://www.sbhac.net/Republica/TextosIm/Guernica/Guernica.htm |datetarih=7 Eylül 2006 }}, ''Tiempo de Historia'' nº 29, Nisan 1977, çevrimiçi erişim 14 Eylül 2006. Bu yazı, Herbert R. Southworth'un ''La destrucción de Guernica'' (Ruedo Ibérico, Paris, 1975) eserine dair bir değerlendirmedir.</ref> O dönemden 1970'lere kadar, doğrulukları tartışmalı olsa da bu rakamlar birçok başka kaynakta kullanıldı.
 
Milliyetçi cunta hükûmeti ise şehrin, kaçmakta olan Cumhuriyetçi güçler tarafından yakılarak tahrip edildiğini iddia etti ve kayıplar hakkında net bir sayı belirtmedi. Bahsedilen en düşük ölü sayısı, Franco yanlısı ''Arriba'' gazetesinin 30 Ocak [[1970]] tarihli sayısında öne sürülen 12'ydi.
 
Daha güncel çalışmalardan Raul Arias Ramos'un ''La Legion Condor en La Guerra Civil'' isimli kitabındaki ölü sayısı 250, Joan Villarroya ve J.M. Sole i Sabate'nin ''Espana en Llamas. La Guerra Civil desde el Aire'' kitabındaki ölü sayısı ise 300'dür.<ref>El Mundo, "El Bombardeo de Guernica", ''El Mundo'', cilt 12 (Ekim 2005)</ref>. Bu rakamlara, [[Stanley Payne]] ve [[Antony Beevor]] gibi tarihçiler ile, [[BBC]] ve [[El Mundo]] gibi yayın organları tarafından atıfta bulunulmuştur.
 
<blockquote>"Onu [Hitler'i], [Franco'ya] her şart altında destek vermesi gerektiği konusunda uyardım. Böylece, öncelikle o bölgede komünizmin daha da yayılmasının önüne geçebilirdik. Ayrıca genç Luftwaffe güçlerim için şu veya bu teknik konuda testler yapma imkânı sağlayabilirdik."<ref>See Göring'in ifadesi, Büyük Savaş Suçlularının Duruşmaları, International Military Tribunal,
Nuremberg, 1 Ekim - 14 Kasım 1946, Cilt IX. [http://www.yale.edu/lawweb/avalon/imt/proc/03-14-46.htm#Goering2 Avalon Project üzerinden çevrim içi erişim] {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20061231200445/http://www.yale.edu/lawweb/avalon/imt/proc/03-14-46.htm#Goering2 |datetarih=31 Aralık 2006 }}.</ref></blockquote>
 
==== Halı bombardımanı ====
Vidal, saldırı hakkında sıkça dile getirilen bir başka teoriyi şöyle özetlemektedir:<ref>[http://www.buber.net/Basque/History/guernica-ix.html Buber.net]</ref>
 
* Bombardıman öncesinde herhangi bir keşif uçuşunun yapılmamış olması, lejyonun önceden belirlenmiş özel bir hedefi değil, şehrin kendisini vurmak niyetinde olduğunu akla getirir. Yerleşimin sık olduğu bölgelerdeki bombardımanlardan önce keşif uçuşu yapılası, 6 Ocak [[1937]]'den itibaren zorunlu bir ön koşuldu. [[Salamanca]] Hava Kuvvetleri'nin kumandanı olan Mola bu emri, sivil ölümlerinin mümkün olduğunca az sayıda olmasını sağlamak amacıyla vermişti.
* Guernica bombardımanı öncesinde yapılması gereken bu keşif uçuşlarının yapılmaması, yani bir bakıma Mola'nın bu emrinin uygulanmaması, Vidal'e göre Richthofen'in bombardıman emrini doğrudan Mola'dan ya da Franco'dan aldığını göstermektedir.
* Vidal'e göre bu tür bir görevde sadece 10&nbsp;kg'lık bombaların kullanılması gerekiyordu, yangın bombaları ise kullanılmamış olmalıydı. Ayrıca bahsi geçen birincil hedef olan köprünün vurulması için, uçaklara yüklenmiş olan 22 tonluk cephane çok fazlaydı.
 
=== 70. yıldönümü ===
Olayın 70. yıldönümünde Bask Parlamentosu'nun başkanı, politikacılar, [[Nobel Barış Ödülü]] sahibi [[Adolfo Pérez Esquivel]], saldırıdan sağ kurtulanlar ve [[Hiroshima]], [[Volgograd]], [[Pforzheim]], [[Dresden]], [[Varşova]] ve [[Oświęcim]]'den gelen temsilcilerle Guernica'da buluştu. Bu tören sırasında bombardımana ait resimler ve filmler gösterildi, ölenler anıldı ve Guernica'nın "Dünya Barış Başkenti" olması gerektiğini savunan "Guernica Barış Manifestosu" okundu.<ref>[http://www.elmundo.es/elmundo/2007/04/26/espana/1177559395.html "Guernica recuerda el 70º aniversario de los bombardeos con un espíritu de paz"] El Mundo'daki İspanyolca makale 27 Nisan [[2007]]</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/6583639.stm "The legacy of Guernica"] [[BBC]] web sitesi, 27 Nisan [[2007]]</ref>
 
== Notlar ==
780.571

değişiklik

Gezinti menüsü