Ekonomi (bilim dalı)
 |
Bu maddenin veya maddenin bir bölümünün gelişebilmesi için konuda uzman kişilere gereksinim duyulmaktadır. Ayrıntılar için maddenin tartışma sayfasına lütfen bakınız. Konu hakkında uzman birini bulmaya yardımcı olarak ya da maddeye gerekli bilgileri ekleyerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
Ekonomi veya iktisat,[1] üretim, dağıtım, tüketim, ticaret, değişim ve bölüşüm ile ilgili etkinliklerin bütünü ile bu etkinlikleri inceleyen bir bilim dalıdır.
Mevcut kaynakların sınırlı, insan ihtiyaçlarının ise sınırsız olması, iktisat biliminin ortaya çıkma nedenidir. İktisat bilimi kaynakların kıt olması nedeniyle insanların yaptıkları tercihler ve bu tercihler nedeniyle aralarındaki ilişkiyi inceleyen bir bilimdir.[2]
Bir etkinlikler bütününü olarak iktisat ya da ekonominin yapısı, uygarlık tarihi ve toplumsal yapılanmalar ile yakından ilişkilidir.
Daha genel olarak iktisat toplumların nasıl zenginleşeceği ve refah seviyelerinin artacağı sorusuna cevap arar. Bu süreçte izlenecek politikalar, işsizlik, enflasyon, üretim düzeyi gibi kavramlar iktisatın inceleme alanına girer.
Konu başlıkları |
Kelime Etimolojisi [değiştir]
"Ekonomi" kelimesi, "ev", ve "dağıtım (daha çok, yönetim anlamında)" kelimelerinden gelen , "bir evi yöneten kimse" kelimesine kadar takip edilebilir.ekonomi kelimesi "bir aile veya hane ile ilgili" anlamına gelse de aynı zamanda "tutumluluk", "yönetme", "idare", "düzenleme" ve "bir devletin kamu yararı"nı da ifade etmektedir.
Ekonominin Dalları [değiştir]
Bir bilim dalı olarak iktisat ya da ekonomi, yeryüzündeki kaynakların sınırlı, insan ihtiyaçlarının sınırsız olması yüzünden, kaynakların daha verimli bir şekilde kullanılabilmesini sağlamak amacıyla kurulmuştur. İktisat, incelediği konulara ve kapsamlara göre dallara ayrılır:
Normatif Ekonomi - Bir durumu hedef olarak gören, ekonomik düzenin nasıl olmasına dair fikirler üreten iktisat dalıdır. Normatif iktisat belirlenen hedefler için neler yapılması gerektiğini araştırır. Sosyal adalet, üst düzey refah için neler yapılması gerektiğini araştırır.
Pozitif Ekonomi - Sadece ekonomik düzeni sebep-sonuç ilişkisi içinde inceleyen, ekonomi içinde sürekli geçerli kanunları saptamaya çalışan iktisat dalıdır. "Talep artışı enflasyonu nasıl etkiler?" gibi sorulara cevap arar. "Enflasyon hangi düzeyde tutulmalı?" sorusu normatif ikstisatın inceleyeceği bir konudur.
Mikroekonomi - Tüketicilerin ve firmaların ekonomik davranışlarını; ihtiyaç, fayda, değer, fiyat kavramları ile araştıran iktisat dalıdır. Piyasa türlerini, piyasaların işleyiş mekanizmasını ve farklı piyasa koşullarında firma dengesinin nasıl oluştuğunu da araştırır. Daha basit bir ifadeyle bir şirketin veya tüketicinin kendi iş işleyişi ve dış ekonomik ilişkilerini bireysel olarak inceleyen iktisat dalıdır.
Makroekonomi - Ülke ekonomisini ve dünya ekonomisini ilgilendiren konu başlıklarını inceleyen bir iktisat dalıdır. İstihdam, enflasyon, kamu dengesi gibi konuları inceler.
Alt dalları [değiştir]
- Mikroekonomi
- Makroekonomi
- Ekonomi Tarihi
- Ekonomik Düşünceler Tarihi
- Uluslararası Ekonomi
- Türkiye Ekonomisi
- Kalkınma Ekonomisi
- Kamu Ekonomisi
- Politik Ekonomi
- Çevre Ekonomisi
- Sanayi Ekonomisi
- Çalışma Ekonomisi
- Tarım Ekonomisi
- Yeni Ekonomi
- Turizm Ekonomisi
- Karma Ekonomi
- İşletme Ekonomisi/Yönetim Ekonomisi
- Demokrasi
- Dünya Ekonomisi
Terimler [değiştir]
Kıtlık, Faydacılık, Ceteris Paribus, Mukataa, Bilgi yetersizliği, Esham merkantilizm, Görünmez el, monetarizm, Monopol, Oligopol, Üretim faktörleri, sermaye, Say Kanunu, monetizasyon, Monopson Toprak, İşgücü, Girişimci, Elastikiyet, arz, talep, Sosyalizm, Kamu, İhracat, İthalat, sübvansiyon, Milli gelir, Ödemeler dengesi, Vergi, Kamu harcamaları, enflasyon, deflasyon, deflatör, Sabit kur, döviz, Esnek kur, durgunluk, düopson, düopol, Ordinal Fayda, Taban fiyat , Oyun Teorisi, Pareto optimalite, optimal, Kardinal Fayda, Rant, Tüketici rantı, Üretici rantı, Tavan Fiyat, Barter, Tüketim, Bütçe, Fiyat, Kısa Dönem, Uzun Dönem, Tam İstihdam, Teşvik, Yatırım, Kaynak Dağılımı, Gelir Dağılımı, İstikrar, Kamunun Fonksiyonları, Dışsal Ekonomiler, coase Teoremi, dezenflasyon, Kalitatif Araçlar, Kantitatif Araçlar, Açık Piyasa İşlemleri, Reeskont Politikası, Zorunlu Karşılıklar, Küreselleşme, Performans Yönetimi,Pareto Eğrisi,İstihdam
Ekonomi Konusunda Araştırma Kuruluşları [değiştir]
Kaynakça [değiştir]
- ^ Cem Eroğul, Anatüzeye Giriş, İmaj Yayıncılık, 2005.
- ^ Alkın, Erdoğan; Yıldırım, Kemal; Özer; Mustafa (2005). İktisada Giriş. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi. s. 35. ISBN 975-06-0204-8
|
|||||
