Budin Kuşatması (1686)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Budin Kuşatması
Osmanlı-Kutsal İttifak Savaşları
Budin Kalesi
Lorraine Dükü V. Charles'ın Budin'e girişi.
Tarih Haziran - Eylül 1686
Bölge Budin, Macaristan
Sonuç Habsburg zaferi
Taraflar
Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu Avusturya Arşidüklüğü
Komutanlar
Osmanlı İmparatorluğu Abdi Paşa   Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu Dük V. Charles
Güçler
7.000[1] 75.000-80.000[1]
Kayıplar
3.000 ölü[1]
2.000 köle[2]
en az 5.000 ölü[1]

Budin Kuşatması, 1686 yılında Lorrain Dükü V. Karl komutasındaki Kutsal ittifak kuvvetlerinin Osmanlı hakimiyetindeki Budin'i kuşatıp ele geçirmesiyle sonuçlanan kuşatmadır.

Osmanlı Budin savunmasinda komutan Arnavut Abdurrahman Abdi Paşa

Kalede Arnavut Abdurrahman Abdi Paşa'nın emrindeki Osmanlı ordusu üç buçuk aylık kuşatma süresince Haçlı ordularının art arda on sekiz taarruzunu püskürttü ve düşmanın teslim tekliflerini de geri çevirdi. Gittikçe azalan kuvvetler şehre hakim tepeleri ele geçiren Kutsal İttifak ordusu yüzünden yardım da alamıyordu. Bu sırada Abdurrahman Abdi Paşa ön saflarda savaşıyordu. Savaş sırasındaki talihsizliklere 1.500 Osmanlı askerini aynı anda öldüren cephanelik patlaması da eklenince savunma zorlaştı.

2 Eylül 1686 günü Kutsal ittifak birlikleri altı koldan genel taarruza geçti. 70 yaşındaki Abdurrrahman Abdi Paşa Beç Kapısı'nda şehit düştü.

Kalede kalan bir avuç Osmanlı askeri ilk Budin Beylerbeyi Bali Paşa'nın adını taşıyan Bali Paşa Meydanı'nda ölene kadar direndiler. İçeride kalan Osmanlı halkı düşmana birkaç ok ve taş attı. Saldırıya devam edilmemesi için sağ salim dışarı çıkmak istediler. Kutsal İttifak ordusu bunu kabul etti; ama daha sonra ihtiyar ve çocuk demeden bütün Müslümanları katlettiler. Ertesi gün ise tüm Osmanlı eserlerini ve camileri yakıp yıktılar. Sefere katılan Marsigli kontu Luigi Ferdinando Marsigli kütüphanelerdeki Osmanlı eserlerini toplayıp kendi şehri Bologna'ya götürdü ve burada bir kütüphane kurdu.

Abdurrahman Abdi Arnavut Paşa mezartaşı


Şehre daha sonra yerleşen Macarlar ise Abdi Paşa’nın kahramanlıklarını asırlar boyunca unutmadılar ve şehit düştüğü yere çok daha sonraları üzerinde son derece şık ifadelerin yazılı olduğu bir mezartaşı diktiler. Bu taşta

145 yıllık Türk egemenliğinin son Budin Valisi Abdurrahman Abdi Arnavut Paşa, bu yerin yakınında 1686 Eylül ayının 2. günü öğleden sonra yaşamının 70. yılında maktul düştü. Kahraman düşmandı, rahat uyusun!

yazılıdır.

Budin'in 145 yıllık Osmanlı hakimiyetinden çıkması Orta Avrupa'daki Türk topraklarının kontrolden çıkmasının önünü açtı. Şehrin ele geçmesi İstanbul ve Osmanlı İmparatorluğu'nun diğer bölgelerinde derin üzüntü yarattı, halk arasında "Aldı Nemçe, bizim nazlı Budin'i" gibi ağıtların okunmasına yol açtı.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Bin Atlının Akınları, Prof. Dr. İsmet Miroğlu

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d Ferenc Majoros/Bernd Rill: Das Osmanische Reich 1300 - 1922.: Die Geschichte einer Großmacht, Bechtermünz-Verlag, 2002, ISBN 3-8289-0336-3, sayfa 285-286 (Almanca)
  2. ^ Thomas Winkelbauer, Ständefreiheit und Fürstenmacht. Länder und Untertanen des Hauses Habsburg im konfessionellen Zeitalter, Bölüm 1, Viyana 2004, sayfa 166 (Almanca)