Australidelphia

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Vikipedi:TaksokutuVikipedi:Taksokutu
Australidelphia
Koala (Phascolarctos cinereus)
Koala (Phascolarctos cinereus)
Bilimsel sınıflandırma
Alem: Animalia (Hayvanlar)
Şube: Chordata (Kordalılar)
Sınıf: Mammalia (Memeliler)
Alt sınıf: Metatheria (Keseliler)
Üst takım: Australidelphia
Szalay 1982
Takımlar
Dış bağlantılar
Commons-logo.svg Wikimedia Commons'ta Australidelphia ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
Wikispecies-logo.svg Wikispecies'te Australidelphia ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur.

Australidelphia, keseliler alt sınıfının iki üst takımından birisi. Diğer üst takım Ameridelphia, Chiloé keseli sıçanı (Dromiciops gliroides) dışında bütün Amerika'da yaşayan keselileri içine alırken Australidelphia bütün Avustralya'da, Yeni gine'de ve civarında ki adalarda yaşayan keselileri içine almaktadır.

Evrim tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Keselilerin üst takımları Ameridelphia ve Australidelphia nezaman birbirlerinden ayrıldıkları hakkında ki fikirler 128 milyon 61,7 milyon yıl arası değişir. Çağdaş görüşlere göre 75 milyon yıl önce ayrıldıkları kabul edilir.

Austradelphia üst takımına ait türlerin çoğu bu dönemde Güney kutbundan Avustralya'ya hareket ettiği tahmin edilir. Ama ancak 65 milyon yıl önce dinozorların ortadan kaybolmasından sonra Avustralya'yı gerçekten feth etmeyi başarmışlardır. Ancak günümüze kadar bulunabilen en eski fosil kanıtlar 54 milyon yıl önceden kalmadır. Queensland'in güneydoğusunda bulunan bu fosilin Australidelphia'ya ait olup olmadığı da henüz kesinleşmemiştir.

Böylece Australidelphia grubu (Güney Amerika'da yaşayan Microbiotheria'nın haricinde) yaklaşık 30 milyon yıl boyunca diğer kıtalara bağlantısız şekilde izolasyonda kalmıştır. Ancak 8 milyon evvel Avustralya'ya gelen bazı kemiriciler ile etenelilerin ilk temsilcileri de kıtaya yayılmıştır.

45.000 yıl önce insanların Avustralya'ya gelmesi ile kıtanın, aralarında Australidelphia türlerinin çoğunlukta olduğu dev hayvanları (Mega fauna) tükenmeye başlamıştır.

Sınıflandırma[değiştir | kaynağı değiştir]

Australidelphia beş takıma bölünmektedir:

Australidelphia grubunun soyağacı hakkında hala farklı fikirler yaygıngır. Heather Amrine-Madsen'nin 2003 yılında, moleküler genetik araştırmalar sonrası ortaya koyduğu kladogramm şöyledir (yazar: Kemp, 2005):

Australidelphia
 ├──Chiloé keseli sıçanı (Microbiotheria)
 └──N.N.
     ├──İki ön dişliler (Diprotodontia)
     └─N.N.
         ├─Peramelemorphia
         └──N.N.
             ├──Keseli köstebek (Notoryctemorphia)
             └──Yırtıcı keseliler (Dasyuromoprhia)

Kitaplar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • T. S. Kemp: The Origin & Evolution of Mammals. Oxford University Press, Oxford 2005, ISBN 0-19-850761-5