Yahya Han

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Yahya Han
یحییٰ خان
3. Pakistan Cumhurbaşkanı
Görev süresi
26 Mart 1969 – 20 Aralık 1971
Başbakan Nurul Amin
Yerine geldiği Muhammed Eyüb Han
Yerine gelen Zülfikar Ali Butto
Kişisel bilgiler
Doğum Ağa Muhammed Yahya Han
4 Şubat 1917(1917-02-04)
Çakval, Pencap, Britanya Hindistanı
(Pencap, Pakistan)[1]
Ölüm 10 Ağustos 1980 (63 yaşında)
Ravalpindi, Pencap, Pakistan
Dini İslam
Askerî hizmeti
Bağlılığı  Hindistan
 Pakistan
Branşı  Britanya Hindistan Ordusu
 Pakistan Kara Kuvvetleri
Hizmet yılları 1939-1971
Rütbesi OF-9 Pakistan Army.svg General
Çatışma/savaşları II. Dünya Savaşı
1965 Hindistan-Pakistan Savaşı
1971 Hindistan-Pakistan Savaşı

Ağa Muhammed Yahya Han (4 Şubat 1917 - 10 Ağustos 1980), Pakistanlı asker ve siyasetçi. 1969-1971 yılları arasında Pakistan Cumhurbaşkanı.

Seçkin bir asker ailesindendi. Pencap Üniversitesi'nde ve Hindistan Askeri Akademisi'nde öğrenim gördü. II. Dünya Savaşı'nda İtalya ve Ortadoğu'da görev aldı. Hindistan'ın bölünmesinden sonra 1947'de Pakistan Kurmay Subay Okulu'nu kurmakla görevlendirildi. Keşmir sorunu nedeniyle Hindistan'la çıkan savaşa katıldı. Bu arada hızla yükselerek 1966'da genelkurmay başkanı oldu. Bir süre sonra muhalefetin örgütlediği kitle gösterilerinin yaygınlaşması üzerine, Muhammed Eyüb Han tarafından sıkıyönetim başkomutanlığına getirildi.

Eyüb Han'ın Mart 1969'da devlet başkanlığından istifa etmesinden sonra onun yerine geçti. Sivil yönetime geçişi sağlamak amacıyla Aralık 1970'te yapılan seçimlerin ardından, yeni anayasanın öngörülen sürede hazırlanmamasını gerekçe göstererek Mart 1971'de meclisi süresiz kapatma yoluna gitti. Şeyh Mucibur Rahman'ın önderliğindeki Doğu Pakistan Avami Birliği'nin özerklik için başlattığı genel grevi zor kullanarak bastırmaya çalıştı. İzleyen iç savaşta Hindistan'ın müdahalesiyle Doğu Pakistan Aralık 1971'te Bangladeş adıyla bağımsızlığını ilan etti. Bunun üzerine devlet başkanlığından ayrılmak zorunda kaldı ve yerine geçen Zülfikar Ali Butto'nun emriyle göz hapsine alındı. Bir kalp krizi geçirerek felç olunca serbest bırakıldı ve siyasetten bütünüyle çekildi.

10 Ağustos 1980 tarihinde öldü.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen:
Muhammed Eyüb Han
Pakistan Cumhurbaşkanı
1969-1971
Sonra gelen:
Zülfikar Ali Butto