Kilimli

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Koordinatlar: 41°29′K 31°50′D / 41.483°K 31.833°D / 41.483; 31.833

Kilimli
—  İlçe  —
Zonguldak in Turkey.svg
Ülke Türkiye Türkiye
Bölge Karadeniz
İl Zonguldak
Yönetim
 - Belediye Başkanı Kamil Altun (AK Parti)
 - Kaymakam Hakan Özarslan
Nüfus (2016)
 - Şehir 37,213
Zaman dilimi DAZD (UTC+02.00)
 - Yaz (YSU) DAYZD (UTC+03.00)

Kilimli, Türkiye'nin Zonguldak ilinin bir ilçesi. 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun sonucu ilçe olmuştur.[1] Büyük bir limana sahiptir. İlçe ekonomisinde balıkçılık önemli bir yer tutar.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Bölgenin tarihi MÖ 1400'lü yılara dayanmaktadır. Orta Anadolu’nun hemen hemen tümünde egemen olan Hitit İmparatorluğu, 1200'lü yıllarda başlayan Ege Göç Kavimleri hareketi adı verilen ve Orta Avrupa'da İç Anadolu'ya uzanan göçlerle birlikte yıkılmış, bununla beraber çoğunluğunu Frig boylarının oluşturduğu Bithin, Marlandyn ve Migdan adlı göç toplulukları Zonguldak yöresi ve çevresinin ilk sakinleri olmuştur. MÖ 6. yüzyılda Batı Anadolu’da başlayan kolonizasyon süreci ile birlikte, yörede de Ereğli (Herakleia Pontica), Hisarönü (Teion), Amasra (Sesamus) gibi yerlerde ticari iskeleler (emperion) kurulmuştur. MÖ 6. yüzyılların başlarında Ligya Devleti kuzeye doğru genişleyerek Zonguldak yöresi ve çevresinde bir üstünlük sağlamıştır. MÖ 546 tarihindeki Pers işgaline kadar Ligya egemenliğinde kalan bölge, işgalden sonra Bitinya, Kapadokya ve Frifya olmak üzere üçe ayrılmış, bölge Bitinya içinde kalmıştır. MÖ 334'te Anadolu’ya geçen Makedonya Kralı İskender Pers üstünlüğünü sona erdirmiş, MÖ 74'e kadar Zonguldak ve çevresi Makedonya Krallığına bağlı olarak kalmıştır. Bu tarihten MS 4. yüzyılın sonlarına kadar Roma İmparatorluğu sınırları içerisinde yer alan Bölge MS 395 yılında imparatorluğun ikiye ayrılması sonucu Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğuna bağlanmıştır. MS 6. yüzyılda Selçukluların eline geçen bölge, 1084 yılında Anadolu Selçuklu Devleti ile Büyük Selçuklu Devleti arasındaki sürtüşme nedeniyle, önce Bizanslılar, sonra da Danışmendlilerce işgal edilmiştir. Ancak Anadolu Selçuklu Devleti kısa bir süre sonra toplanarak yöreyi yeniden ele geçirmiştir (1186). IV. Haçlı Seferi'nden sonra Bizanslılar dağılma, Anadolu Selçuklu Devleti ise çöküş sürecini yaşadığından, bölgenin kıyı şeridi Cenevizlilerce alınmış; iç kesimlerde ise Candaroğulları gelişmiştir. Osmanlı İmparatorlığunun gelişme döneminde Padişah I.Murat bölge topraklarını Osmanlı sınırına katmak istemiş, ancak halk buna karşı çıkarak Candaroğullarının yanında yer almıştır. Bunun üzerine Osmanlılar Cenevizlilerle anlaşarak, 1380’de Ereğli’yi ve 1392 de de Zonguldak ve çevresini kendi topraklarına katmış, kıyı şeridindeki ticari yaşam ise yine Cenevizlilere bırakılmıştır. 1460 yılında Fatih Sultan Mehmet’in Amasra’yı almasıyla birlikte yöredeki Hıristiyan bezirganlar İstanbul’a göç etmiş; yöre Osmanlıların ilgisini çekmeyince de 1654 yılında Kazak korsanlarca, daha sonra da korsanlara karşı halkı korumak amacıyla bölgeye gelen yeniçerilerce yağmalanmıştır. Yörenin ekonomik ve ticari önemini yitirmesi ve devletin yeterince sahip çıkmaması sonucu, eşkıyalar ve ayanların baskısı halkı göçe zorlamıştır.

Coğrafi bilgiler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kilimli’nin 2000 yılı nüfus sayımına göre merkez nüfusu 24.626, köy ve belde toplamları ise 45.758 dir. Kilimli yüzölçümü olarak 10 km alan içersine kurulmuş Zonguldak’a bağlı bir merkez ilçe konumundadır.

Kilimli’yi Kuzeydoğuda Çatalağzı Beldesi, doğusunda Gelik Beldesi, Batı da ve Güneyde Zonguldak Merkez ilçe, Kuzeyde ise Karadeniz sınırlamaktadır.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Toplam Şehir Kır
2013[2] 40.789 23.387 17.402
2014[3] 39.098 23.158 15.940
2015[4] 38.190 22.478 15.712

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kilimli ekonomisi kömüre dayanan bir kıyı kentidir. Yerleşim açısından Karadeniz Kentlerinin genel özelliklerini taşır. Oldukça eğimli alanlar ve yamaçlarda gelişen bir kent dokusu mevcuttur. Kent merkezi yine çevre yerleşimleri ile aynı özellikte olup, kıyıdan yer alan tek düzlük alanda konumlanmıştır.

1926 yılında nahiye olan Kilimli’nin Belediyenin kuruluş tarihi de 01.04.1952 dir. Okuma yazma oranının % 95 oranlarına ulaştığı Kilimli’ye bağlı 9 mahalle muhtarlığı idari yönden görev almaktadır.

Kilimli’de Karadenize özgü bir ilçe olması nedeniyle Balıkçılıktan yaklaşık 500 kişi geçimini sağlamakta olup, bir sezonda 100 ton balık tutulmakta ve tutulan bu balıklar yine Kilimli’de tüketilmektedir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Kanun No. 6360". 15 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2014. 
  2. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  3. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  4. ^ "2015 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]