Kafatassızlar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Kafatassızlar
Yaşadığı dönem aralığı: 518-0 Ma
Botomian-Günümüz[1] 
Branchiostoma lanceolatum.jpg
Branchiostoma lanceolatum
Bilimsel sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem: Animalia
Şube: Chordata
Alt şube: Cephalochordata
Haeckel, 1866[2]
Alt gruplar

Kafatassızlar (LatinceCephalochordata , Acrania ya da Leptocardia) Kordalılara ait olan, kafatasları (cranium), omurilikleri ve diğer çıkıntıları kemikleşmemiş olan bir gruptur. Sığ tropikal ve ılıman okyanuslarda yaşayan yaklaşık yirmi beş tür ile kafatassızlar, hayvanlar aleminin çok küçük bir dalıdır. Bununla birlikte; olağanüstü morfolojileri nedeniyle, omurgalılar da dahil olmak üzere genel olarak kordalıların morfolojisini ve evrimini anlamada çok önemli olduklarını kanıtlamışlardır.[3]

Bu hayvanlarda, nöral boru daima mevcut ve notokordun üzerinde yer alır. Yutak civarında çok sayıda solungaç yer alır. Ayrı eşeyli hayvanlardır. Tamamı denizel olup, dış görünümleri küçük bir balığa benzer. Ortalama boyları 3 – 6 cm kadardır. En iyi bilinen türü batrak (Branchiostoma lanceolatum)'tır.

Küçük, balık benzeri deniz omurgasızları, muhtemelen omurgalıların yaşayan en yakın akrabalarıdır. Kafatassızlar ve omurgalılarda içi boş dorsal sinir kordonu, farengeal arklar ve notokord bulunur. Çoğu omurgalıda; embriyonik notokord, sonunda kemikli omur veya kıkırdaklı doku ile değiştirilir; Kafatassızlar arasında notokord yetişkinliğe kadar korunur ve asla vertebra ile değiştirilmez.[4] Vücudun kas yapısı V-şekilli bloklara veya miyomerlere bölünmüştür ve anal sonrası bir kuyruk vardır. Tüm bu özellikler omurgalılarla ortaktır. Öte yandan kafatassızlar, gerçek omurgalıların çoğunda bulunan özelliklerden yoksundur: beyin çok küçüktür ve gelişmiştir, duyu organları da az gelişmiştir.[3][5]

Sistematik[değiştir | kaynağı değiştir]

Filogeni, soyu tükenmiş ve var olan türlerin çalışmalarının bir kombinasyonuna dayanmaktadır.[6][7]

Chordata
Cephalochordata

Pikaia gracilens Walcott 1911

Leptocardii

Cathaymyrus Shu, Conway Morris & Zhang 1996

Acrania

Palaeobranchiostoma hamatotergum Oelofsen & Loock 1981

Branchiostomiformes

Asymmetron Peters 1876

Epigonichthys Andrews 1893

Branchiostoma Costa 1834

Olfactores

Tulumlular

Vertebrata/Craniatlar

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Cephalochordata". paleobiodb.org. Erişim tarihi: 17 Ağustos 2021. 
  2. ^ "Cephalochordata". Mindat.org. 
  3. ^ a b "Introduction to the Cephalochordata". ucmp.berkeley.edu. 6 Haziran 1997 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2021. 
  4. ^ "Cephalochordate | chordate subphylum". Encyclopedia Britannica (İngilizce). 24 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2021. 
  5. ^ "Cephalochordata - New World Encyclopedia". www.newworldencyclopedia.org. 13 Ocak 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2021. 
  6. ^ Haaramo, Mikko. Cephalochordata – lancelets. Erişim tarihi: 22 Ekim 2013. 
  7. ^ Kon, T. (July 2006). "Hidden ancient diversification in the circumtropical lancelet Asymmetron lucayanum complex". Marine Biology. 149 (4): 875-883. doi:10.1007/s00227-006-0271-y. 
Commons-logo.svg Wikimedia Commons'ta Kafatassızlar ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
Wikispecies-logo.svg Wikispecies'te Kafatassızlar ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur.