Janez Janša

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Janez Janša
Slovenya Başbakanı
Görev süresi
10 Şubat 2012 - 20 Mart 2013
Yerine geldiği Borut Pahor
Yerine gelen Alenka Bratušek
Görev süresi
3 Aralık 2004 - 21 Kasım 2008
Yerine geldiği Anton Rop
Yerine gelen Borut Pahor
Kişisel bilgiler
Doğum 17 Eylül 1958 (1958-09-17) (62 yaşında)
Ljubljana, Slovenya
Partisi Sloven Demokratik Parti
Dini Roma Katoliği

Janez Janša (Türkçe telaffuz: Yanez Yanşa) (Ivan Janša adıyla d. 17 Eylül 1958), şu anda Slovenya'nın başbakanı olarak görev yapan bir Sloven politikacıdır ve daha önce 2004'ten 2008'e ve 2012'den 2013'e kadar bu makamda görev yapmıştır. 1990 ile 1994 yılları arasında Savunma Bakanlığı yaptı. 1993'ten beri Sloven Demokratik Parti'nin genel başkanı olarak Slovenya 8. başbakanıdır. 2020 yılı itibarıyla tekrar başbakanlık görevini üstlendi.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Janez, 1982 yılında Savunma Etütlerinden bir derece ile Ljubljana Üniversitesi'nden mezun oldu ve Slovenya Sosyalist Cumhuriyeti Savunma Sekreterliğinde stajyer olarak çalıştı. Henüz gençlik yıllarında, bir Komünistler Birliği üyesi ve gençlik kanadının liderlerinden biriydi. Janez Janša Temel Halk Savunma Komitesi başkanı ve Slovenya Sosyalist Gençlik İttifakı başkanı oldu.

1983 yılında, Yugoslav Halk Ordusu'nun doğası hakkında yaptığı muhalif makaleler yazdı. 1980'lerin sonlarında, Slovenya'da demokratik reformlar ve yavaş yavaş konuşma özgürlüğü üzerindeki kısıtlamaların kaldırılması gerektiğini belirten Jansa, Mladina dergisinde Yugoslav Halk Ordusu'nun eleştiren çeşitli yazılar yazdı. Sonuçta, Komite başkanı olarak kendisinin yeniden seçilmesi 1984 yılında bloke edildi ve 1985 yılında pasaportu geri alındı.

Bu dönemde bilgisayar programları yazarak ve bir dağcılık kılavuzluğu yaparak geçimini sağladı. Daha sonra 1986'da Mladina dergisinde tekrar işe başlamasına izin verildi. Pasifist harekete dahil oldu ve Slovenya sivil toplum örgütlerininde önemli bir eylemci olarak ortaya çıktı. Janez Janša 1980'lerin ortalarından başlayarak Sloven pasifist hareketinin en önde gelen savunucusu biriydi.

1980'li yılların ortalarında Jansa, Sloven yazılım şirketi Mikrohit'de istihdam etti. 1986-1987 yılında Jansa, arkadaşı Igor Omerza ile birlikte (Slovenya Demokratik Birliği ve Slovenya Liberal Demokrasinin daha sonra üst düzey politikacısı), kendi yazılım şirketi Mikro Ada yı kurdu.

2013 yılının Haziran ayında Janez Jansa, Fin silah şirketi Patria ile 2006'da yapılan, 135 zırhlı aracın satın alımıyla ilgili 364 milyon dolarlık bir sözleşmede rüşvet aldığı için 22 ay hapis cezasına çarptırıldı.[1] Janez Janša kararı temyize götüreceğini belirtti.

20 Haziran 2014'tarihinde yolsuzluktan 2 yıl hapse mahkûm olan Slovenya eski Başbakanı Janez Jansa, cezasını çekmek üzere cezaevine kondu.[2] Orada yaklaşık 3.000 destekçisi ona eşlik etti.[3] 12 Aralık 2014 tarihinde Janša, davanın Anayasa Mahkemesi tarafından incelenene kadar hapishaneden geçici olarak serbest bırakıldı.[4] Mahkumiyet kararı 23 Nisan 2015 tarihinde Anayasa Mahkemesi tarafından oybirliğiyle bozuldu.

3 Haziran 2018'deki erken seçimde Janez Janša yeniden milletvekili seçildi. Grosuplje seçim bölgesinden seçildi ve 7,020 oy veya % 39,3 oy alarak ülkedeki tüm adaylar arasında en büyük paya sahip oldu.

Marjan Šarec'in başbakan olarak istifasını takiben, Janša, Slovenya'nın 14. Hükümeti'ni kurmak üzere 3 Mart 2020'de başbakan adayı olarak seçildi. 13 Mart 2020'de yemin etti.[5][6]

4 Kasım 2020'de, 2020 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimlerinden sonraki gün Janša, Donald Trump'ı sözde yeniden seçildiği için tebrik etti; Haber kuruluşları 7 Kasım'da Joe Biden seçimi kazanan olarak ilan ettiklerinde, bunu yapan tek dünya lideri olarak kaldı.[7][8]

Janša, Macaristan'ın başbakanı Viktor Orbán'ın yakın bir müttefikidir.[9]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Yeni makam Slovenya Savunma Bakanı
1990–1994
Sonra gelen
Jelko Kacin
Önce gelen
Franci Demšar
Savunma Bakanı
2000
Sonra gelen
Anton Grizold
Önce gelen
Anton Rop
Slovenya Başbakanı
2004–2008
Sonra gelen
Borut Pahor
Önce gelen
José Sócrates
Avrupa Konseyi Başkanı
2008
Sonra gelen
Nicolas Sarkozy
Önce gelen
Borut Pahor
Slovenya Başbakanı
2012–2013
Sonra gelen
Alenka Bratušek
Önce gelen
Marjan Šarec
Slovenya Başbakanı
2020-
Görevde
Parti siyasi görevi
Önce gelen
Jože Pučnik
Slovenya Demokratik Partisi Lideri
1993–günümüz
Görevde