Janez Drnovšek

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Janez Drnovšek
Drnovšek, Ocak 2004'te İsviçre'nin Davos kentindeki Dünya Ekonomik Forumu'nda
2. Slovenya Cumhurbaşkanı
Görev süresi
22 Aralık 2002 - 23 Aralık 2007
Yerine geldiği Milan Kučan
Yerine gelen Danilo Türk
2. Slovenya Başbakanı
Görev süresi
30 Kasım 2000 - 19 Aralık 2002
Yerine geldiği Andrej Bajuk
Yerine gelen Anton Rop
Görev süresi
14 Mayıs 1992 - 7 Haziran 2000
Yerine geldiği Lojze Peterle
Yerine gelen Andrej Bajuk
11. Yugoslavya Başkanlık Konseyi Başkanı
Görev süresi
15 Mayıs 1989 - 15 Mayıs 1990
Yerine geldiği Raif Dizdarević
Yerine gelen Borisav Jović
Kişisel bilgiler
Doğum 17 Mayıs 1950(1950-05-17)
Celje, Yugoslavya
Ölüm 23 Şubat 2008 (57 yaşında)
Zaplana, Slovenya
Partisi Adalet ve Kalkınma Hareketi
Diğer siyasi
bağlantıları
Slovenya Komünistler Birliği (1999'a kadar)
Slovenya'nın Liberal Demokrasisi (1990-2006)
Evlilik(ler) Majda Drnovšek ​(b. 1980)
Çocuk(lar) 2
Bitirdiği okul Ljubljana Üniversitesi
Maribor Üniversitesi
İmzası

Janez Drnovšek (17 Mayıs 1950 – 23 Şubat 2008) Sloven liberal politikacı, Yugoslavya Başkanlık Konseyi başkanı (1989–1990), Slovenya başbakanı (1992–2002, 2000'de kısa bir ara) ve Slovenya cumhurbaşkanı (2002–2007).

Gençliği ve erken kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Drnovšek Celje'de doğdu ve Zagorje ob Savi Belediyesi'nin küçük Kisovec kasabasında büyüdü. Babası Viktor (1925–2005) yerel maden şefi ve annesi Silva (1921–1976) ev hanımıydı. Drnovšek, 1973'te Ljubljana Üniversitesi'nden ekonomi derecesi ile mezun oldu. Bu arada bir Le Havre bankasında stajyer olarak çalıştı. 1975 yılında, 25 yaşında, bir inşaat şirketi olan SGP Beton Zagorje'de finans müdürü oldu. İki yıl sonra Kahire'deki Yugoslav büyükelçiliğinde bir yıllığına ekonomi danışmanı oldu.

1981'de yüksek lisans tezini savundu ve 1986'da Maribor Üniversitesi İktisat ve İşletme Fakültesi'nde tezini savundu. 1982'de, memleketi Slovenya'nın Merkez Sava Vadisi'ndeki Ljubljana Bank'ın yerel şubesinin başına geçti. 1986'da Slovenya Cumhuriyet Meclisi'ne ve ayrıca Yugoslav parlamentosunun Cumhuriyetler ve İller Odası'na delege seçildi.

Cumhurbaşkanlığı[değiştir | kaynağı değiştir]

Hükümetle çatışması[değiştir | kaynağı değiştir]

2004 yasama seçimleri daha fazla değişikliği ve sağa doğru siyasi bir dönüşü getirdi. Yeni hükümeti sağcı bir koalisyonun lideri olan Janez Janša kurdu. Slovenya'da, 1992'den sonra ilk kez cumhurbaşkanı ve başbakan birkaç aydan fazla bir süredir karşıt siyasi grupları temsil ediyordu. 2002-04 arasında, Başkan Drnovšek ile o zamanlar muhalefetin lideri olan Janez Janša arasındaki ilişki iyiydi[1] ve birlikte çalışmanın ilk yılında büyük sorunlar ortaya çıkmadı.

Böbrek kanserine yakalanmış olan Drnovšek, görev süresinin başında kamuoyunun gözünden uzak durdu. 2005 yılının sonlarında yeniden ortaya çıktığında yaşam tarzını çoktan değiştirmişti: vegan olmuş, (meslektaşlarından biri televizyonda yayınlanan bir röportajda Pazar günü Maxi pazarında, Ljubljana'da bir pizzacıya yaptıkları ziyaretten bahsetti) başkentten kırsal kesime taşınmış ve parti siyasetinden tamamen çekilerek, Liberal Demokrasi içindeki donmuş üyeliğine son vermişti. Drnovšek'in siyasete yeni yaklaşımı, bir siyasi yorumcunun kendisine "Slovenyalı Gandhi" lakabını takmasına neden oldu.[2][3]

Drnovšek ile hükümet arasındaki ilişki hızla gerginleşti. Drnovšek'in Darfur ve Kosova'dakiler de dahil olmak üzere büyük dış çatışmaları çözmeyi amaçlayan dış politikadaki girişimleriyle anlaşmazlıklar başladı.[3] Başlangıçta bu girişimlere Başbakan Janez Janša tarafından açıkça karşı çıkılmadı, ancak Drnovšek'in eski işbirlikçisi ve 2004 yılına kadar yakın siyasi müttefiki olan Dışişleri Bakanı Dimitrij Rupel[4] tarafından eleştirildi.[5] İkisi arasındaki büyük bir çatışma, Drnovšek'in Darfur ihtilafına müdahale etme girişimi üzerine 2006 yazında anlaşmazlık çıktığında meydana geldi.[6]

Anlaşmazlıklar Ekim 2006'da, Drnovšek'in, komşuları onları yeniden yerleşmeye zorlayan Roman bir aile olan Strojanlar'a yönelik muameleyi alenen eleştirdiğinde, bu da onları polis denetimine ve hareket kısıtlamasına maruz bıraktığında, iç politika meselelerinden kaynaklandı.[2] Ancak anlaşmazlıklar, görevdeki Mitja Gaspari'nin reddedilmesiyle başlayarak, parlamento çoğunluğunun Cumhurbaşkanının Slovenya Bankası Başkanlığı adaylarını defalarca reddetmesiyle anlaşmazlıklar arttı.[7] Anayasa Mahkemesi yargıçları da dahil olmak üzere diğer devlet daireleri resmi adaylarının atanması konusundaki sürtüşme devam etti. Cumhurbaşkanının siyasi desteğinin kişisel dönüşümünden sonra zarar görmesine rağmen, anketler yine de giderek daha popüler olmayan bir hükümete karşı Cumhurbaşkanının kamuoyu tarafından desteklendiğini gösterdi.[8]

Cumhurbaşkanı, iktidar koalisyonunu kişisel yetkilendirmeler için gücünü kötüye kullanmakla suçlayarak hükümetin politikalarına sert bir eleştiriyle tepki gösterdi[9] ve o zamanki Başbakan Janez Janša'yı "olumsuz adamların lideri" olarak etiketledi.[10]

Ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Yabancı onur ödülleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Tednik, številka 28, Iskalci vizije". Mladina.Si. 14 Temmuz 2003. 29 Temmuz 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2011. 
  2. ^ a b Wood, Nicholas. "Slovenian President Finds Peace and Wants to Share It". The New York Times. Erişim tarihi: 5 Eylül 2008. 
  3. ^ a b Fletcher, Martin (15 Kasım 2007). "All hail the mystic President". London, UK: Times Online. Erişim tarihi: 5 Eylül 2008. 
  4. ^ "Tednik, številka 44, Kosovska bitka: Drnovšek proti Ruplu". Mladina.Si. 21 Mart 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2011. 
  5. ^ "Rop: Rupel se je odločil po svoje". 24ur.com. 26 Haziran 2004. 21 Mayıs 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2011. 
  6. ^ "Rupel kritičen do Drnovškovega urada". Delo.si. 18 Ağustos 2006. 18 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2011. 
  7. ^ "Gaspari Three Votes Short of Winning Second Term". Government communication office. 6 Şubat 2007. 5 Mart 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2008. 
  8. ^ "Lepotica in zver" (Slovence). Mladina. 13 Haziran 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2008. 
  9. ^ "'Vlada me skuša zlomiti'". 24ur.com. 21 Mayıs 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2011. 
  10. ^ Tekst: Rok Praprotnik (21 Mart 2008). "Obletnica Dnevnikovega razkritja: Po letu dni afera Sova še vedno brez epiloga". Dnevnik.si. 25 Mart 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2011. 
  11. ^ Nomination by Sovereign Ordonnance 9 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (French)
  12. ^ Slovak republic website, State honours 13 Nisan 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. : 1st Class in 2003 (click on "Holders of the Order of the 1st Class White Double Cross" to see the holders' table)