Eudokia Makrembolitissa

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Eudokia Makrembolitissa
İmparator Romen Diyojen ve karısı Eudokia'ya İsa tarafından taç giydirilmesi (Bibliothèque nationale de France)
Romanos et Eudoxie.JPG
Hüküm süresi 1059–1071
Önce gelen Bulgaristanlı Katerin
Sonra gelen Maria Bagrationi
Eş(leri) X. Konstantin
Romen Diyojen
Çocukları X. Konstantin ile: VII. Mihail Dukas, Andronikos Dukas, Konstantios Dukas, Anna Dukena, Theodora Anna Dukena Selvo, Zoi Dukena
Romen Diyojen ile: Nikiforos Diyojen, Leon Diyojen
Hanedan Dükas Hanedanı
Doğum 1021
Ölüm 1096

Eudokia Makrembolitissa (ya da Eudocia Macrembolitissa) (Yunanca: Ευδοκία Μακρεμβολίτισσα) (d. 1021 – ö. 1096) Bizans İmparatoru X. Konstantin'in ikinci karısı. 1067 yılında onun ölümünden sonra Romen Diyojen'in karısı olmuştur. Ayrıca Konstantinopolis Patriği I. Mihail Kirularios'un yeğenidir.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Konstantin ile 1050'den önce bir zaman evlendi. Konstantin'den yedi çocuğu oldu, biri çocuk yaşta öldü, ikisi Konstantin Dukas ve Zoe Dukena, Konstantin 1059 yılında Bizans İmparatoru olduktan sonra doğmuştur. Konstantin, 1067 yılında öldükten sonra Augusta unvanı alarak Caesar İoannis Dukas ile beraber VII. Mihail ve Konstantin'in naipliğini almıştır. VII. Mihail ülkeyi yönetecek yeterli yaşta olmasına rağmen, küçük kardeşi ile ortak imparator ilan edilmiş, ülke idaresi ise Eudokia'ya geçmiştir.

Konstantin ölüm döşeğinde iken, tekrar evlenmeyeceğine dair yemin etmiştir. Romen Diyojen Romanos Diogenes Bizans ordusunda yüksek rütbelere yükselmiş ve 1067 yılında Bizans İmparatoru X. Konstantin Dukas'ın oğullarını imparatorluk tahtından indirmek için hazırladığı bir komplo nedeni ile idam edilmek için hapiste tutuluyordu. Doğu sınırlarında yaşanan istila tehlikesine karşı, İoannis Dukas, Konstantinopolis Patriği VIII. İoannis ve VII. Mihail'ın onayını almadan yeminini bozdu ve 1 Ocak 1068 tarihinde Romen Diyojen ile evlendi ve onu IV. Romanos olarak ortak imparator ilan etti.

Ancak kocasının, savaşçı kişiliği, bağımsızlığı ve zaman geçtikçe onu yönetimden uzaklaştırmasından mutsuz oldu. 1071 yılında Malazgirt Meydan Muharebesi sırasında kocasının Selçuklular tarafından esir alınması ile yönetim tekrar Eudokia ve Mihail'a geçmiştir. Bu, Romanos'un yaşadığı ve Konstantinopolis'e dönmekte olduğu öğrenilene kadar devam etmiştir. İoannis Dukas ve Vareg Muhafızlar tarafından yönetimi Mihail'e bırakıp, manastıra kapanmaya zorlanmıştır.

1078 yılında III. Nikiforos, VII. Mihail'ı tahtan indirdikten sonra, Eudokia yeni imparator tarafından kendisi ile evlenmesi için çağrılmıştır. Ancak bu plan İoannis Dukas'ın muhalefeti nedeniyle mümkün olmamıştır. Eudokia, I. Aleksios'un 1081'de tahta çıkmasından bir zaman sonra rahibe olarak ölmüştür.

Yazmaları[değiştir | kaynağı değiştir]

Eudokia, Morların yatağı ya da koleksiyonu anlamına geşen Ἰωνιά isimli bir tarih ve mitoloji sözlüğü derlemiştir. Ön yüzünde, kocası Romen Diyojen'e adreslemiş ve bu çalışmada "tanrıların, erkek ya da kadın kahramanların soyları, onların başkalaşımı (Metamorfoz) ve antik zamanlarda bulunmuş onlar ile ilgili fabllar, hikayeler ve son olarak çeşitli filozofların uyarılarının derlemesidir" diye yazmıştır.

Aile[değiştir | kaynağı değiştir]

IV. Romanos'a ait altın sikke: VII. Mihail, Andronikos Doukasve Konstantios Doukas bir yüzde, İsa tarafından taç giydirilen Romen Diyojen ve Eudokia diğer taraftadır.

X. Konstantin ile olan ilk evliliğinden:

Romen Diyojen ile olan ikinci evliliğinden:

Mihail Psellos, aileye çok yakındı ve Eudokia onu "amca" olarak görürdü. Psellos'a göre Eudokia çok asil, güzel ve entelektüel birisiydi.

Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Aleksandr Kajdan, haz. (1991) (İngilizce). The Oxford Dictionary of Byzantium. Oxford and New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-504652-8. 
  • Lynda Garland, Byzantine Empresses: Woman and Power in Byzantium, AD 527-1204. Routledge, 1999.
  • Smith, Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology, (1867).

Birincil kaynak[değiştir | kaynağı değiştir]

Eudokia Makrembolitissa
Doğumu: 1021 Ölümü: 1096
Kraliyet Unvanları
Önce gelen
Bulgaristanlı Katerin
Bizans İmparatoriçe eşi
1059–1071
Sonra gelen
Maria Bagrationi