Atatürk Kitaplığı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Atatürk Kitaplığı
Atatürk Kitaplığı Taksim İstanbul 3.JPG
Kuruluş 1939 [1]
Merkez İstanbul
Resmî site İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığı
Atatürk Kitaplığı Taksim İstanbul 2.JPG
Atatürk Kitaplığı Taksim İstanbul 4.JPG
Atatürk Kitaplığı Taksim İstanbul 1.JPG

Atatürk Kitaplığı İstanbul'un Taksim semtinde Mete Caddesi üzerinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kütüphane ve Müzeler Müdürlüğü'ne bağlı, halka ve araştırmacılara hizmet veren bir kitaplıktır.

1924 yılında belediye kütüphanesi olarak oluşturulan kitaplık, Cumhuriyet döneminin ilk kütüphanelerindendir. 1981yılından beri Taksim’deki binada hizmet veren kitaplık, 7 gün 24 saat açıktır. 2007 yılında ve 2011 yılında [2] Türkiye'nin en iyi kütüphanesi seçilmiştir

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

İstanbul’da ilk belediye kütüphanesi olarak 1924 yılında Şehremaneti Dairesi'nde oluşturuldu. Kütüphane, İstanbul Valisi ve Belediye Başkanı Muhittin Üstündağ’ın başkanlığında 1929’da Atatürk’ün Şişli’deki evinde toplanmaya başlandı. 1931 yılında ise Bayezid Medresesi’ne taşındı. Zamanla artan kitaplar medreseye sığmaz oldu.

Taksim semtinde Koç Topluluğu tarafından 1973 yılında yaptırılan binaya 3 Mat 1981 tarihinde taşındı. Halen ayı binada Atatürk Kitaplığı adıyla araştırmacılara hizmet vermektedir.

Bina[değiştir | kaynağı değiştir]

Yapı, Mimar Sedat Hakkı Eldem tarafından kütüphane, müze ve sergi salonlarından oluşan bir kültür kompleksi olarak tasarlanmış ancak sadece kütüphane uygulanmıştır.

Kitaplık binası, arkasında bulunan Sheraton Otelindeki 60 derecelik açılara uymak üzere altıgen elemanlardan oluşturulmuştur.[3]

Eldem’in geleneksel Türk mimarisi ile modernizmi sentezleme çabasını yansıtan üç katlı betonarme bir yapıdır. En alt katta bulunan ve altıgen planlı olan kitap deposu yaklaşık 600.000 kitap kapasitelidir. Okuma ve inceleme salonları üstteki iki kattadır. Üst katta altıgen piramit kubbemsi örtüler altında büyük okuma ve katalog salonu bulunmaktadır. Bunlar pleksiglas ışıklıklarla donatılmışlardır. Sergi ve konferans salonu girişin iki tarafındaki kanatlarda yer alır.[4]

Koleksiyon[değiştir | kaynağı değiştir]

Koleksiyonunda 228 bin kitap, 20 bin dergi, 10 bin gazete cildi, 445 albüm, 12 bin 320 kartpostal, 10 bin harita, dört bin 400 yazma, 565 salname, 334 takvim ve 49 atlas bulunuyor.

Arap harfli Türkçe kitaplar yönünden de Türkiye’nin en zengin kütüphanelerinden biri olan kütephanede Müteferrika matbaasında basılan ilk kitaptan harf inkılabına kadarki süreçte yayınlanan Osmanlıca kitapların büyük çoğunluğu burada bulunuyor. İlk Osmanlıca gazetelerin yanında dünyada sadece Atatürk Kitaplığı koleksiyonunda yer alan Enîn-i Mazlûm, Bâdiye ve Varlık gibi yayınlar da mevcuttur.

Kütüphanenin yabancı dil nadir eser koleksiyonununda İstanbul’u anlatan seyahatnameler, tarihi, coğrafi, demografik, folklorik bilgi veren binlerce kitap yer alır.

Atatürk Kitaplığı harita arşivi, İstanbul’un en büyük eski harita arşivi kabul edilir. Koleksiyonunda İstanbul’un gravür tarzı çizilmiş ve 16’ncı yüzyıldan itibaren başlayan haritalarından, ilk üretilen bilimsel içerikli haritaya, şehir planlarından, yangın haritalarına kadar 10 bine yakın harita yer alır. Koleksiyonda Sultan Abdülaziz dönemi Beyoğlu’nun 1:200’lük ilk kadastral planları, 1913-1914 arasında üretilen 1:500’lük ‘Alman Mavileri’ diye şöhret bulmuş İstanbul planları, Huber’in Beyoğlu planları, İstanbul’un ilk sigorta haritalarını yapan Charles Edouard Goad ve daha sonraki yıllarda Jacques Pervititich haritaları, yangın haritalarıyla cumhuriyetin ilk yıllarında üretilen haritaları bulunmaktadır.[5]

Bölümleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Ana Kitap Deposu
  • Süreli Yayınlar Okuma Salonu
  • Halk Kütüphanesi Okuma Salonu
  • Nadir Eserler
  • Kitap Sağlama Bölümü
  • Kitap Hastanesi /Restorasyon
  • Cilthane
  • Konferans Salonu
  • Sergi Salonu
  • Atatürk Kütüphanesinde Bulunan Koleksiyonlar
  • Nadir Eserler
  • Süreli Yayınlar(Gazete ve Dergi)
  • Görsel Albümler
  • Eski Haritalar
  • Yeni Kitaplar

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]