İspanyol Sosyalist İşçi Partisi

İspanyol Sosyalist İşçi Partisi

Partido Socialista Obrero Español
İspanyol Sosyalist İşçi Partisi Partido Socialista Obrero Español
Kısaltma	PSOE
Başkan	Cristina Narbona
Genel Sekreter	Pedro Sánchez
Kongre Sözcüsü	Margarita Robles
Senato Sözcüsü	Ander Gil [es]
Kurucu	Pablo Iglesias Posse
Kuruluş tarihi	2 Mayıs 1879
Merkez	Calle de Ferraz, 68; 28008, Madrid
Gazete(ler)	El Socialista
Öğrenci kolu	Campus Joven
Gençlik kolu	İspanya Sosyalist Gençliği
Sendika Kolu	Genel İşçi Birliği
Üyelik (2014)	198,123
İdeoloji	Sosyal demokrasi; Federalizm; Pro-Avrupacılık
Siyasi pozisyon	Merkez sol
Avrupa üyeliği	Avrupa Sosyalistler Partisi
Uluslararası üyelik	Sosyalist Enternasyonal; İlerici İttifak
Resmî renkler	Kırmızı
Temsilciler Meclisi	120 / 350
Senato	88 / 266
Avrupa Parlamentosu	20 / 61
Yerel Yönetimler	20.784 / 60.941
Bölgesel Parlamentolar	353 / 1.261
Bölgesel Hükümetler	3 / 19
İnternet sitesi
	http://www.psoe.es/

İspanyol Sosyalist İşçi Partisi (İspanyolca: Partido Socialista Obrero Español, İspanyolca telaffuz: [paɾˈtiðo soθjaˈlista oˈβɾeɾo espaˈɲol]) ya da resmî kısaltmasıyla PSOE, İspanya'da faaliyet gösteren sosyal demokrat bir siyasi partidir. PSOE, modern demokratik İspanya'da en uzun süre iktidarda kalan parti oldu: 1982-1996 yılları arasında Felipe González, 2004-2011 yılları arasında José Luis Rodríguez Zapatero ve 2018'den bu yana Pedro Sánchez liderliğinde hükûmette yer aldı.

1879 yılında kurulan PSOE, İspanya'da faaliyet gösteren en eski siyasi partidir. Parti, İkinci İspanyol Cumhuriyeti döneminde önemli bir rol oynadı; 1931-1933 ve 1936-1939 yılları arasında koalisyon hükûmetlerinde yer aldı. Cumhuriyetin İspanya İç Savaşı sonunda yenilmesinin ardından, Franco diktatörlüğü döneminde yasaklandı; üyeleri ve yöneticileri baskıya uğradı veya sürgüne gitti. Bu yasak, ancak 1977'de demokrasiye geçiş sürecinde kaldırıldı. Tarihsel olarak Marksist bir çizgide olan parti, 1979'da bu ideolojiyi terk etti.^[7] 1980'lerin ortalarından itibaren ise PSOE, diğer ana akım İspanyol siyasi partileri gibi Avrupa bütünleşmesine olumlu yaklaşan bir çizgi benimsedi.

PSOE, tarihsel olarak İspanya'nın büyük sendikalarından biri olan Genel İşçi Sendikası (UGT) ile yakın ilişkilere sahipti; hatta bir dönem parti üyeliği için UGT üyeliği şartı arandı. Ancak 1980'lerden itibaren UGT, PSOE hükûmetlerinin ekonomik politikalarını sık sık eleştirdi ve 14 Aralık 1988, 28 Mayıs 1992, 27 Ocak 1994 ve 29 Eylül 2010 tarihlerinde, yine önemli bir sendika olan Workers' Commissions ile birlikte genel grev çağrısında bulunmuştur.

Seçim sonuçları

Restorasyon dönemi

Seçim	Oy			Sandalye	Lider	Sonuç
Seçim	Oy	%	#	Sandalye	Lider	Sonuç
1907		0.2	#11	0 / 404	Pablo Iglesias Posse	PLC çoğunluk
1910	Cumhuriyetçi-Sosyalist Birlik			1 / 404		PL çoğunluk
1914	Cumhuriyetçi-Sosyalist Birlik			1 / 408		PLC azınlık
1916	Cumhuriyetçi-Sosyalist Birlik			1 / 409		PL–LD çoğunluk
1918	Sol İttifak			6 / 409		PM–PLC–LD–Lib–IL–LRC ulusal birlik
1919	Cumhuriyetçi-Sosyalist Birlik			6 / 409		PLC azınlık
1920			#12	4 / 409		PLC azınlık
1923			#7	7 / 409		LD–Lib–IL–PR koalisyon

İkinci Cumhuriyet Cortes

Seçim	Oy			Sandalye	Lider	Sonuç
Seçim	Oy	%	#	Sandalye	Lider	Sonuç
1931		21.4	#1	116 / 470	Julián Besteiro	DLR–PSOE–PRR–PRS–AR–FRG–PCR koalisyon
1933		19.4	#1	59 / 473	Francisco Largo Caballero	PRR–PA–GRI–PRLD–PRG koalisyon
1936		16.4	#2	99 / 473	Francisco Largo Caballero	IR–UR koalisyon

Cortes Generales

Seçim	Oy			Sandalye		Lider	Sonuç
Seçim	Oy	%	#	Kongre	Senato	Lider	Sonuç
1977	5,371,866	29.3	#2	118 / 350	54 / 207	Felipe González	UCD azınlık
1979	5,469,813	30.4	#2	121 / 350	69 / 208		UCD azınlık
1982	10,127,392	48.1	#1	202 / 350	134 / 208		PSOE çoğunluk
1986	8,901,718	44.1	#1	184 / 350	124 / 208		PSOE çoğunluk
1989	8,115,568	39.6	#1	175 / 350	107 / 208		PSOE azınlık
1993	9,150,083	38.8	#1	159 / 350	96 / 208		PSOE azınlık
1996	9,425,678	37.6	#2	141 / 350	81 / 208		PP azınlık
2000	7,918,752	34.2	#2	125 / 350	60 / 208	Joaquín Almunia	PP çoğunluk
2004	11,026,163	42.6	#1	164 / 350	89 / 208	José Luis Rodríguez Zapatero	PSOE azınlık
2008	11,289,335	43.9	#1	169 / 350	96 / 208	José Luis Rodríguez Zapatero	PSOE azınlık
2011	7,003,511	28.8	#2	110 / 350	54 / 208	Alfredo Pérez Rubalcaba	PP çoğunluk
2015	5,545,315	22.0	#2	90 / 350	47 / 208	Pedro Sánchez	Erken seçim
2016	5,443,846	22.6	#2	85 / 350	43 / 208		Muhalefet (2016-2018)
2016	5,443,846	22.6	#2	85 / 350	43 / 208		PSOE Azınlık (2018-2019)
2019 (Nisan) [en]	7,513,142	28.6	#1	123 / 350	123 / 208		Erken seçim
2019 (Kasım) [en]	6,752,983	28.0	#1	120 / 350	93 / 208		Koalisyon
2023	7,821,718	31.7	#2	121 / 350	72 / 208		Koalisyon

Avrupa Parlamentosu

Seçim	Oy			Sandalye	Aday
Seçim	Oy	%	#	Sandalye	Aday
1987	7,522,706	39.1	#1	28 / 60	Fernando Morán
1989	6,275,552	39.6	#1	27 / 60
1994	5,719,707	30.8	#2	22 / 64
1999	7,477,823	35.3	#2	24 / 64	Rosa Díez
2004	6,741,112	43.5	#1	25 / 54	Josep Borrell
2009	6,141,784	38.8	#2	23 / 54	Juan Fernando López Aguilar
2014	3,614,232	23.0	#2	14 / 54	Elena Valenciano
2019	7,369,789	32.8	#1	21 / 59	Josep Borrell
2024	5,290,945	30.2	#2	20 / 61	Teresa Ribera

Tarihi Liderler

Başkanlar

#	Başkan	Görev Süresi
1	Pablo Iglesias	1879–1925
2	Julián Besteiro	1925–1932
3	Francisco Largo Caballero	1932–1935
4	Indalecio Prieto	1935–1948
5	Trifón Gómez	1948–1955
–	Boş	1955–1964
6	Pascual Tomás	1964–1967
7	Ramón Rubial	1967–1970
–	Sürgünde	1970–1976
8	Ramón Rubial	1976–1999
9	Manuel Chaves	1999–2012
10	José Antonio Griñán	2012–2014
11	Micaela Navarro	2014–2016

Genel sekreterler

#	Genel Sekreter	Görev Süresi
1	Ramón Lamoneda	1936–1944
2	Rodolfo Llopis	1944–1972
–	Sürgünde	1972–1974
3	Felipe González	1974–1997
4	Joaquín Almunia	1997–2000
5	José Luis Rodríguez Zapatero	2000–2012
6	Alfredo Pérez Rubalcaba	2012–2014
7	Pedro Sánchez	2014–2016; 2017-günümüz

Dış bağlantılar

Kaynakça

↑ "Arşivlenmiş kopya". 14 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2016.
↑ PSOE. Ideology: Social democracy. Political Position: Centre-left 24 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - European Social Survey
↑ Wolfram Nordsieck. "Parties and Elections in Europe: The database about parliamentary elections and political parties in Europe, by Wolfram Nordsieck". Parties-and-elections.eu. 29 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2015.
↑ Amoretti & Bermeo 2004, s. 142: «while the Conservatives (PP) sought to defend the constitution in its current state, the Socialists (PSOE) sought to reform the constitution along a federalist path»
↑ Gibbons 1999, s. 48: «This was in line with the PSOE's strongly pro-European policies»
↑ Campoy-Cubillo 2012, s. 163: «The Saharawi cause was embraced not only by the Europeanist PSOE»
↑ "El Congreso Extraordinario del PSOE" (İspanyolca). Eylül 1979. 9 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.

[1] "Arşivlenmiş kopya". 14 Temmuz 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ocak 2016.

[European_Social_Survey-2] PSOE. Ideology: Social democracy. Political Position: Centre-left 24 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. - European Social Survey

[Nordsieck-3] Wolfram Nordsieck. "Parties and Elections in Europe: The database about parliamentary elections and political parties in Europe, by Wolfram Nordsieck". Parties-and-elections.eu. 29 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2015.

[FOOTNOTEAmorettiBermeo2004142-4] Amoretti & Bermeo 2004, s. 142: «while the Conservatives (PP) sought to defend the constitution in its current state, the Socialists (PSOE) sought to reform the constitution along a federalist path»

[FOOTNOTEGibbons199948-5] Gibbons 1999, s. 48: «This was in line with the PSOE's strongly pro-European policies»

[FOOTNOTECampoy-Cubillo2012163-6] Campoy-Cubillo 2012, s. 163: «The Saharawi cause was embraced not only by the Europeanist PSOE»

[7] "El Congreso Extraordinario del PSOE" (İspanyolca). Eylül 1979. 9 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

g t d İspanya'daki siyasi partiler
Temsilciler Kongresi (350)	PP (137) PSOE (121) Vox (33) Sumar (31) Sumar (10) Podemos (5) IU (5) CatComú (5) MM (2) Compromís (2) Mes (1) CHA (1) ERC (7) Junts (7) EH Bildu (6) PNV (5) BNG (1) CC (1) UPN (1)
Senato (208/266)	PP (120) PSOE (72) EH Bildu (4) PNV (4) ERC (3) Junts (1) ASG (1) AHI (1) IFS (1) UPN (1)
Bölgesel parlamentolardaki diğer partiler	Halkçı Birlik Adaylığı Cantabria Bölgesel Partisi Geleceğe Evet Boş İspanya Melilla Koalisyonu Yeni Kanaryalar – Kanarya Bloğu Leon Halk Birliği Endülüs İleri Minorka için daha fazlası Haysiyet ve Yurttaşlık Hareketi Ceuta Ya! Aragon Partisi Asturya Forumu Formentera Birliği Biz Melillayız
Avrupa Parlamentosu (61/720)	PP (22) PSOE (20) Vox (6) Parti Bitti (3) Podemos (2) Sumar (1) EH Bildu (1) CatComú (1) ERC (1) BNG (1) Compromís (1) JxCat (1) PNV (1)
İspanya'da siyaset