Yol bisikleti yarışı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Bir etap yarışında tırmanan bisikletçiler

Yol bisikleti yarışı, tüm sporların en zorlularından biridir. Dünyaca ünlü Tour de France gibi büyük alanlara yayılan yarışlarda seçkin bisikletçiler, sadece birkaç hafta içinde binlerce km kat ederken, fiziksel dayanıklılık sınırlarını sonuna kadar zorlayarak rekabet ederler. Bisikletçi, selenin üstünde saatlerce oturabilmeli, saatte 80 km ve üzeri hıza ulaşabilmeli ve en dik dağ yamaçlarını tırmanabilmelidir. Ama bu sporun en tuhaf yanı, birçok bisikletçinin, takım kaptanının yarışı kazanmasına yardım etmek için bireysel zaferinden feragat etmeye razı olmak zorunda kalmasıdır.

Yol yarışı tüm dünyada rağbet görse de, en itibarlı profesyonel yarışlar Avrupa kıtasında gerçekleşir. Uluslararası Bisiklet Birliği (UCI) bu sporun uluslararası yönetim kurumudur.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

Yol yarışları tarihçesi bisikletin tarihi kadar eskidir. İlk yol yarışı, Fransa'da, Paris ve Rouen arasında düzenlendi. Tour de France 1903'te başlayana kadar yol yarışları, çoktan erkekler kategorisinde Olimpiyat sporları arasına girmişti ve tüm Avrupa'da rağbet görüyordu. ABD'li ve Avustralyalı bisikletçilerin başarılarını takiben yol yarışları daha geniş bir kitleye ulaşmaya başladı; ama yakın zamanda yaşanan doping skandalları bu spor dalının itibarını zedeledi.

Yol biçimleri ve serileri[değiştir | kaynağı değiştir]

Üç haftalık yarışlardan, bir saat süren kriteryumlara kadar birkaç farklı yarış biçimleri vardır. Büyük Tur, bahar klasikleri ve biraz daha küçük birkaç yarış daha, en itibarlı yarışlar olarak UCI ProTour'u içerisinde gruplanır. Bisikletçiler ve takımları puanları serilerde biriktirir ve dönem sonuna gelindiğinde en çok puanı olan kazanır. Diğer büyük yarışlarsa yıllık düzenlenen UCI Dünya Şampiyonası ve dört yılda bir düzenlenen Olimpiyatlardır.

Etap yarışları[değiştir | kaynağı değiştir]

Etap yarışları, bisikletçilikte dayanıklığın zirvesi demektir. Her etap, ya bir noktadan diğerine bir gün süren yarışlar ya da bireysel veya zamana karşı takım yarışlarıdır. Tüm etaplarıen kısa zamanda bitiren bisikletçi birinci gelir. En itibarlı üç haftalık aşama yarışlarına (Giro d'Italia, Tour de France ve Vuelta a Espana) Büyük Tur (Grand Tours) denir.

Klasikler[değiştir | kaynağı değiştir]

Klasikler, gün aşırı bir gün süren özel yarışlar olarak baharda, Büyük Tur'dan önce düzenlenir. Genelde, 270 km'ye kadar çıkabilen uzun yarışlardır ve sıklıkla Paris-Roubaix'deki Arnavut kaldırımları gibi zorlu tırmanış ve yüzeylere ağırlık verilir.

Zamana karşı yarışlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Gerçek Yarış da denen bu yarışlarda bir grup içinde saklanmak söz konusu değildir. Bireysel zamana karşı yarışlarda, yarışmacı bireysel olarak saate karşı pedal çevirir. Çoğu etap yarışı, bütün takımın birlik halinde mücadele verdiği zamana karşı takım yarışlarını da kapsar.

Kriteryumlar[değiştir | kaynağı değiştir]

Bir kriteryum -krit de denir- şehir merkezindeki trafiğe kapalı bir yolda ve bu amaçla inşa edilmiş bisiklet sahalarında yapılan hızlı yarışlardır. Sahalar genelde beş km'den kısadır ve yarış, belirli bir zaman içerisinde (genelde 1 saat) veya belli tur sayılarında gerçekleşir. Genel zaferin yanı sıra bisikletçiler ortalama sprintler için prim denilen para ödülleri de alır.

Yol[değiştir | kaynağı değiştir]

Yol yarışı, normal yollarda düzenlenir. Zaman karşı yarışlar haricinde bisikletçiler, yarışa bir arada başlar. Yarış, önceden belirlenmiş ve yarış türüne göre uzunluğu değişen bir güzergahta gerçekleşir. Amaç bitiş çigisini ilk geçen olmaktır. Sekiz-on kişilik takımlarda yarışan bisikletçiler, kaptanlarının yarışı kazanmasına yardım etmek için işbirliği yapar.

Ayrıca[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]