Osman Nuri Paşa (asker)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Osman Nuri Paşa
GhaziOsmanPasha.jpg
Müşir Gazi Osman Paşa
Takma adı Gazi
Doğum 1832
Tokat
Ölüm 5 Nisan 1900 (68 yaşında)
İstanbul
Bağlılığı Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu
Hizmet yılları 1852-1900[1]
Rütbesi Müşir (Mareşal)
Savaşları/Çatışmaları Sinop Baskını
Çernaya Nehri Muharebesi
Plevne Savunması
Lofça Muharebesi

Osman Nuri Paşa (1832, Tokat - 1900, İstanbul), Osmanlı Ordusu'nda askerlik görevi boyunca birçok savaşta başarılı sonuçlar almış, Plevne Muharabeleri'ndeki üstün savunmasının ardından Sultan II. Abdulhamit tarafından "Gazi" unvanına layık görülmüş, o günden bugüne Gazi Osman Paşa olarak da anılan Türk asker.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Yağcıoğulları ailesinin bir bireyi olarak 1832'de Tokat'ta doğan Osman Paşa, Beşiktaş'taki Askerî Rüştiyede ve Kuleli Askerî İdâdîsi'nde okudu. Kara Harp Okulu'nu yirmi yaşında ikincilikle bitirdi[2] ve Harp Akademisine girdi. Kırım Savaşı'nın çıkması üzerine Tuna cephesine gönderildi. Burada dört yıl kalarak, teğmenliğe yükseldi. Savaşın sonunda ise yüzbaşı oldu.

Askeri kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Genelkurmay Başkanlığı'nda çalıştığı zamanlarda Osmanlı Devleti'nin nüfus sayımı ile kadastro usulünde haritasının çizilmesi kararlaştırıldıgından, Bursa ilinden başlanması üzerine bu göreve askeri temsilci olarak tayin edildi. 1861'de Teselya'de, Yenişehir'de ve Cebel-i Lübnan'da görev aldı. Girit İsyanları'nın başlaması üzerine Girit'e tayin edildi. 1866'da Girit'teki çalışmalarından dolayı Serdar-ı Ekrem Ömer Paşa'nın takdirini kazanarak albay oldu.

Kariyerinde yükselişi[değiştir | kaynağı değiştir]

Bir süre sonra Yemen'e gönderilen Osman Paşa buradaki görevlerinin ardınsan paşa rütbesiyle 1875 yılında Rumeli'de bulunan 5. Ordu'ya bağlı Manastır Fırka Komutanlığına tayin edildi. Buradaki başarılı çalışmalarından dolayı korgeneralliğe terfi edildi. 27 Haziran 1876 yılında Sırbistan'ın, Osmanlı Devleti'ne ültimatom vermesi sebebiyle, Osman Paşa Vidin komutanlığına getirildi. Sırp İsyanları başlayınca emrindeki birliklerle İzver tepelerini ve Zayçar kasabasını geri aldı ve bu nedenle Sırp ordusu çekilmek zorunda kaldı. Osman Paşa'nın hedefi Belgrad'ı almaktı ancak Serasker'den izin verilmedi, zira şartlar uygun değildi.

Plevne Muharabeleri[değiştir | kaynağı değiştir]

«Sen benim yüzümü ağarttın. İki cihanda da yüzün ak olsun!»

II. Abdulhamit'in Osman Paşa'nın askeri başarıları için söylediği söz

1876'da bu savaşın hemen ardından mareşal oldu. Osman Paşa'yı isim olarak tanıtan, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'ndaki Plevne Savunması olmuştur.[3] Plevne Savunması'ndaki başarılarından dolayı Sultan II. Abdülhamid tarafından "Gazi" unvanına layık görülmüş, 93 Harbi'nde 145 günlük Plevne Savunmasını komuta ettikten sonra kuşatmayı yararak şehir çıkışında yaralanan, ancak müdafaa hattı stratejileriyle esir bulunduğu dönemde Rus çarından bile saygı görmüş, dönemin komutanları tarafından örnek alınan Osmanlı Ordusu'nun komutanıdır. Ayrıca siper kazma yöntemini ilk bulan kişidir.

Vefatı[değiştir | kaynağı değiştir]

5 Nisan 1900'de 68 yaşında öldü. Türbesini, onu çok seven ve saygı duyan Padişah II. Abdülhamid yaptırmıştır. Bugün ki istiratgahı olan Fatih Camii avlusuna gömüldü.

Hatırası[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye'de bazı illerde Gazi Osman Paşa hatırasına inşa edilmiş ya da ismi verilmiş yapıtlar bulunmaktadır. Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Gaziosmanpaşa Stadyumu bulunmaktadır: Atatürk Havalimanı, Atatürk Olimpiyat Stadı, Atatürk Barajı, Atatürk Köprüsü bunlardan birkaçıdır. Yine bunlarla birlikte Osman Paşa'nın hatırasını yaşatmak için ismi, İstanbul'un Gaziosmanpaşa ilçesine, Tokat'ın Gaziosmanpaşa kasabasına, tek futbol takımı Gaziosmanpaşaspor'a ve birçok ilde sokak, cadde, bulvar, hastane, okul gibi yerlere verilmiştir.

Plevne Marşı[değiştir | kaynağı değiştir]

Ana madde: Plevne Marşı

Ölümünün ardından Plevne Savunması'nda Osmanlı birliklerinin komutanlığını yapan Osman Paşa anısına "Plevne Marşı" bestelenmiştir.

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]