Norveççe

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Norveççe
Jamstillingsvedtaket 1885.png
Norveç parlamentosunun 1885 tarihli halk dili (Nynorsk) ile kitap dilinin (Bokmål) eşdeğerliliği kararı; biraz antik bir yazı örneği.
Telaffuz [nɔʂk]
bölge İskandinavya
Etnik köken Norveçliler
Konuşan sayısı 4.741.780  (tarih gerekli)[1]
Dil aileleri
Yazı sistemi Latin
Resmi durumu
Resmi dil  Norveç
İskandinav Kurulu
Dil kodları
ISO 639-1 no, nb, nn
ISO 639-2 nor, nob, nno
ISO 639-3 nor
Idioma noruego.png
Norveççe'nin İskandinavya üzerindeki dağılımı.
Norwegian dialects.PNG
Norveççe'nin Diyalektleri.

Norveççe, Norveç'te konuşulan ve İskandinavca da denen Kuzey Cermen dil ailesine bağlı bir dildir. Norveççe, Danca ve İsveççe ile çok yakındır ve birini bilen bir kişi diğerlerini de anlayabilir. Özellikle bir Danimarkalı ve Norveçli birbirilerinin dillerini çok kolay okuyup anlayabilmektedir. Bunun temel nedeni ise iki dilin gramerinin tamamen aynı yapıda ve kalıpta olmasıdır.

16. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar Norveç'in resmî dili Danca idi. Yeni bir dil olarak Norveççenin oluşturulması, milliyetçilik ve edebiyat tarihi ile alakalıdır. Norveç hükümeti tarafından belirlenen iki çeşit yazılı Norveççe vardır; bokmål (edebi kitap dili) ve nynorsk (yeni Norveççe). Dil reformları, birçok yazma ve konuşma kolaylığı ile birlikte yeni kelimeler üretmeyi de mümkün kılmıştır. Bu reformlar daha çok Nynorsk Norveççesinde etkili olmuştur. Bu yüzden günümüzde Bokmål, muhafazakâr Norveççe, Nynorsk ise radikal Norveççe olarak kabul edilebilir.

Alfabe[değiştir | kaynağı değiştir]

a, b, c, d, e, f, g, h, i, j, k, l, m, n, o, p, q, r, s, t, u, v, w, x, y, z, æ, ø, å

A, B, C, D, E, F, G, H, I, J, K, L, M, N, O, P, Q, R, S, T, U, V, W, X, Y, Z, Æ, Ø, Å

  • æ-Æ uzun "e" olarak
  • ø-Ø ö olarak ("Ou" diye de okunur.)
  • å-Å uzun "o" olarak
  • c "se" olarak
  • u ise "ü" olarak
  • o ise u olarak okunur.
  • j ise y olarak okunur.
  • sj , skj , kj kombinasyonları ş diye okunur.
  • gj , hj kombinasyonlar ' y ' diye okunur.

Norveç'in kral II. Olaf tarafindan hıristiyanlaştırılmasından bir süre sonraya kadar Norveççe Orhun alfabesine benzeyen fakat harflerin başka ses değerleri taşıdığı bir Runik yazı ile yazılırdı. Örneğin Runik yazı ile yazılmış Odin veOrhun alfabesi ile yazılmış Bilge aynı harflerle yazılır[2].

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ http://www.ethnologue.com/language/nor
  2. ^ http://www.antalyaonline.net/futhark/FUTHP3E.HTM Norveç'in eski yazısına futhark adının verilmesine sebep olan tașı türkçe okuyup anlam çıkaran bir yazı / araştırma