F-16 Fighting Falcon

Vikipedi, özgür ansiklopedi

(F-16 sayfasından yönlendirildi)
Git ve: kullan, ara
F-16 Fighting Falcon
F-16 uçuş sırasında
F-16 uçuş sırasında
Tanımı
Türü Çok Amaçlı Jet
Dönemi Soğuk Savaş
Üretici Lockheed Martin

General Dynamics
İlk uçuş 2 Şubat 1974
Hizmete giriş 17 Ağustos 1978
Hizmetten çıkış ?
Güncel durumu Aktif
Başlıca kullanıcılar ABD Hava Kuvvetleri
Diğer kullanıcılar Türk Hava Kuvvetleri
İsrail Hava Kuvvetleri
Mısır Hava Kuvvetleri
Üretim adeti ~4200
Birim maliyeti F-16A/B: 14.6 milyon $

F-16C/D: 18.8 milyon $ Amerikan Doları(1998)
Değişimleri General Dynamics F-16XL

Mitsubishi F-2
Teknik Özellikler
Uzunluk 14,8 m [1]
Genişlik 9,8 m [2]
Yükseklik 4,8 m


F-16 Fighting Falcon (Türkçe: Savaşan Şahin), ABD yapımı, çok maksatlı, tek motorlu savaş uçağı.

Batı kökenli 2. Dünya Savaşı sonrası uçaklar içinde en çok üretileni F-16'lardır. Şu ana kadar yaklaşık olarak 4.200 adet üretilmiştir.[kaynak belirtilmeli] Bugün dünyada 24 ordu tarafından kullanılmaktadır.[3] F-16'lar günümüzde Amerikan Ordusu için değil, sadece ihracat için üretilmektedir.

F-16 General Dynamics tarafından tasarlanıp üretilmiş, daha sonra şirketin havacılık bölümünün Lockheed şirketine satılması sonucunda üretimi Lockheed firmasına geçmiştir. Bu firma daha sonra başka bir birleşme sonucu Lockheed-Martin ismini almıştır.

Türkiye'de üretimi ise TAI tarafından üstlenilmiştir.

Konu başlıkları

[değiştir] Özellikleri

F-16 çok amaçlı bir av-bombardıman uçağıdır. Silahlarını hava ve kara hedeflerine çok yüksek hassasiyetle sevk edebilir. F-16 nın yapımında F-15 ve F-111 gibi kendini ispatlamış uçakların teknolojilerinden yararlanılmıştır. F-16 güçlü radarı sayesinde alçaktan uçan uçakları bile tespit edebilir. F-16'nın manevra kabiliyeti çok yüksek ve atiktir. Bu da F-16'yı kullanımı zor uçaklar kategorisine sokar. F-16'da; Fly by wire, HUD, HOTAS, Glass Cockpit gibi sistemler de kullanılmıştır. F-16 çok dayanıklı bir uçaktır. Tam yüklü olarak yaklaşık 9G'ye dayanabilir.

Çok yönlü taktik ve avcı uçağı olan F-16 uçakları havadan havaya ve havadan yere savaş kabiliyetine sahiptir. F-16 C serisi tek kişilik F-16 D serisi ise çift kişiliktir. F-16 uçağında turbo fanlı tek motor mevcuttur. Hava alığı yere çok yakın olduğu için FOD alması çok kolaydır. Bu nedenle uçağın bulunduğu ve taksi yaptığı yerlerin en ufak maddelerden dahi arındırılması gerekir.

F-16 uçağının tek motorlu olması nedeniyle uçağa elektrik ve hidrolik takat gelmediği zamanlarda acil olarak takat sağlayan ünite (EPU) devreye girer. Bu sistemde yakıt olarak kullanılan Hidrazin insan vücuduna temas ettiğinde veya buharına maruz kalındığında sağlık açısından zararlı etkilere sahiptir. Bundan dolayı kaza/kırım olaylarda ya da acil durumlarda uçağa yaklaşmadan önce uçağın sağ yan tarafında bulunan gösterge ve dedektörler iyice kontrol edilmeli, uçağa herhangi bir müdahelede bulunmadan önce EPU sistemi emniyet pimi takılarak ve pilot kabininden OFF edilerek devreden çıkartılmalıdır.

[değiştir] Türkiye'de F-16'lar

Türkiye'nin kullandığı F16'lar block 30, block 40, block 50 olup ; otuz adet block 50+ nın alınması onaylanmıştır.

F-16 uçakları Türk Hava Kuvvetleri envanterine girmiş, yüksek ve gelişmiş teknolojinin en son ürünlerindendir. Hava Kuvvetlerinde C ve D serisi kullanılmaktadır. C serisi tamamen av ve bombardıman görevleri için imal edilmiştir. D serisi ise hem savaş hem de eğitim amacıyla kullanılmaktadır. Block30 ve 40 modelleri için modernizasyon çalışmaları başlatılmıştır. Bazı F16 filoları Lantrin hedefleme podlarıyla ile donatılmıştır. Yeni nesil F16 lar ASELPOD (GECE İÇİN HEDEFLEME KIZILÖTESİ IŞINI) ile donatılmıştır.

[değiştir] Teknik Özellikler (F-16C Blok 40)

  • Boyut Doneleri
    • Uzunluk: 15.03 m (49.31 ft)
    • Kanat Genişliği: 9.45 m (31.00 ft)
    • Yükseklik: 5.09 m (16.70 ft)
    • Kanat Alanı: 27.88 m2 (300 ft2)
  • Ağırlık Doneleri
    • Boş Ağırlık: 8.495 kg (18.725 lb)
    • Tipik Yükleme: 10.780 kg (23.765 lb)
    • Azami Ağırlık: 17.010 kg (37.500 lb)
    • Yakıt Kapasitesi :
      • Dahili: 3.105 kg (6.846 lb)
      • Harici: 3.066 kg (6.760 lb)
    • Azami Faydalı Yük: 7.800 kg (17.200 lb)
  • Güç Kaynağı
    • Motor: 1 x General Electric F100-GE-100
    • Motor Gücü: 17.155 lbf (76.3 kN)
  • Performans
    • Azami Hız:
      • 12.000 metrede 2.175 km/s (1.350 mph) - 2.05 Mach
      • Deniz Seviyesinde 1.460 km/s (915 mph) - 1.2 Mach
    • Tırmanma Hızı: 254 m (834 ft) /sn
    • Servis Tavanı: 15.240 m (50.000 ft)
    • Menzil:
      • Yüksüz ve azami yakıt ile 3.890 km (2.100 nm)
      • Tipik yükleme ile 1.000 km (540 nm)
    • Kanat Hücum Açışı: 40°
    • Kanat Açıklık Oranı: 3.0
    • Planlanan Hizmet Ömrü: 8.000 saat
  • Personel
    • F-16A/C/E: 1 Pilot
    • F-16B/D/F: 1 Öğrenci Pilot + 1 Öğretmen Pilot
    • F-16I : 1 Pilot + 1 Silah/Radar Sistem Operatörü

[değiştir] Kullanan Ülkeler

██ 50 adetten fazla F-16'ya sahip ülkeler ██ 50 adetten az F-16'ya sahip ülkeler ██ F-16 siparişi vermiş, verecek veya iptal etmiş ülkeler
██ 50 adetten fazla F-16'ya sahip ülkeler ██ 50 adetten az F-16'ya sahip ülkeler ██ F-16 siparişi vermiş, verecek veya iptal etmiş ülkeler
Türk Hava Kuvvetleri'ne bağlı 143.filo'nun 20.yılında "Şahinleri Biz Yetiştiririz" sloganı ile 175.000 uçuş saatini F-16'lar ile kutlarken
Türk Hava Kuvvetleri'ne bağlı 143.filo'nun 20.yılında "Şahinleri Biz Yetiştiririz" sloganı ile 175.000 uçuş saatini F-16'lar ile kutlarken
ABD Hava Kuvvetleri'ne ait bir F-16 Fighting Falcon
ABD Hava Kuvvetleri'ne ait bir F-16 Fighting Falcon

[değiştir] Silah Sistemleri

[değiştir] Kaynakça

[değiştir] Dipnotlar

  1. ^ Wikipédiá Magyar
  2. ^ Wikipédiá Magyar
  3. ^ F-16.net

[değiştir] Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'da:
F-16 Fighting Falcon ile ilgili çoklu ortam kategorisi bulunur.

"http://tr.wikipedia.org/wiki/F-16_Fighting_Falcon"'dan alındı