Boris Godunov

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Boris Fyodoroviç Godunov (Бори́с Фёдорович Годуно́в) (1551 - 13 Nisan 1605), Rus Rurik hanedanının sona ermesi üzerine 1598-1605 arasında hüküm süren Rus Çarı.Rus topraklarında yıkıcı etkileri olan Karışıklık Dönemi (1598-1613) Godunov'un hükümdarlığı sırasında başlamıştır.

14. yüzyılda Moskova'ya göç etmiş soylu Tatar ailesi Saburov-Gadunovlardan gelen Boris, devlet hizmetine IV. İvan'ın (Korkunç) sarayında başladı.1571'de çarın yakınlarından birinin kızıyla evlenerek İvan'ın koruması altına girdi; kız kardeşi İrina'yı da Veliaht Fyodor'la evlendirdi (1580).1580'de boyarlığa yükseldi.İvan 1584'te Godunov'u zekaca kusurlu olan Fyodor'un koruyuculuğuna getirdi; Fyodor kısa bir süre sonra tahta çıktı.Godunov'un bu konuma haksız biçimde geldiğine inanan bir grup boyarın komplo girişimi karşısında Godunov muhaliflerini sürgüne göndererek Rusya'nın perde arkasındaki gerçek yöneticisi oldu.

Moskova Büyük Prensliği'nin dış ilişkilerini tümüyle denetimi altına alan Godunov başarılı askeri seferler düzenledi; dış ticareti artırdı, savunma amacıyla çok sayıda kale yaptırdı, Moskova'nın egemenliğinden çıkmış olan Batı Sibirya'yı yeniden kolonileştirdi.Ayrıca Moskova Kilisesi'nin metropolitlikten patrikliğe yükselmesini sağladı (1589).Ülke içinde saray çevresinin çıkarlarını gözetti.

Fyodor varis bırakmadan ölünce (1598), din adamları ve saray görevlilerinin çoğunlukta olduğu zemski sobor (ülke meclisi) Boris Godunov'u tahta çıkardı (17 Şubat 1598).Kısa zamanda akıllı ve becerikli bir hükümdar olduğunu kanıtlayan Çar Boris, hukuk sistemine çeki düzen verdi, Batı Avrupa'ya öğrenci gönderdi, Rusya'da Protestan kiliselerinin kurulmasına izin verdi, Baltık Denizi'nde güç kazanmak amacıyla Litvanya'nın Rusya'ya katılması için görüşmelere başladı.Öte yandan muhalif boyarların gücünü kırmak için Romanov Hanedanı üyelerinin sürgüne yolladı.Geniş bir muhbir ağı kurarak, ihanetinden kuşkulandığı herkesi acımasızca cezalandırmaya başladı.Bu önlemleri boyarların Godunov'a karşı düşmanlığının artmasına yol açtı.Kıtlığın (1601-1603) ve ona eşlik eden salgınların yol açtığı sıkıntıları hafifletme çabası da etkisiz kalınca halkın hoşnutsuzluğu gitgide yükseldi. 1591'de Kırım Hanı Gazi Giray Moskova'ya yaklaştı.Boris Godunov Kazaklardan kurulu bir orduyla Hanın Moskova'ya doğru ilerlemesini durdurdu.Ama Boris'in ansızın ölmesi üzerine direniş kırıldı ve ülke Karışıklık Dönemi'ne girdi.Bu dönem, Fyodor Nikitiç Romanov'un oğlu Mihail Romanov'un 1613'te çar seçilmesine değin sürdü.