Aşer (Beni İsrail)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
1695 Eretz Israel map in Amsterdam Haggada by Abraham Bar-Jacob.jpg
Antik İsrail

Aşer (İbranice: אָשֵׁר‎), Tekvin'e göre Yakup ile Zilpa'nın ikinci oğulları ve Aşer kabilesinin kurucusudur.

Sırasıyla Yakup'un eşleri ve oğulları (K = Kız çocuğu)
Lea Reuben (1) Şimon (2) Levi (3) Yehuda (4) İssakar (9) Zebulun (10) Dina (K)
Rahel Yosef (11) Benyamin (12)
Bila (Rahel'in hizmetçisi) Dan (5) Naftali (6)
Zilpa (Lea'nın hizmetçisi) Gad (7) Aşer (8)

İsim[değiştir | kaynağı değiştir]

Tevrat'taki metinler Aşer'in anlamının mutlu / kutsama olduğunu, aynı anlama gelen oşer kelimesinden türediğini anlatır. Tevrat'ta ismin anlamı olarak iki farklı hikaye anlatır; bir hikayede "iyi şans" anlamına gelen beoşri'den başka bir bölümde de işşerinu'dan türemiştir. Metinsel eleştiri uzmanlarına göre hikayelerin biri Yahvist diğeri Elohist kaynaktan gelmektedir.[1] Bazı bilimadamları Aşer isminin Asur mitolojisindeki Aşera,[2] veya Aşur[3] tanrısından türediğine inanır ve Aşur ile Aşer aynı köktür.[3]

Tevrat'ta ve rabinik edebiyatta Aşer[değiştir | kaynağı değiştir]

Yosef'i köle olarak satanların arasında Aşer de vardı.[4] Aşer, dört oğlu ve bir kızıyla Kenan topraklarına yerleşti[2] ardından Mısır'a göç etti ve nesli "Çıkış"a kadar orada kaldı. Yakup, Aşer'i kutsarken "Zengin yemekler olacak Aşer'de, Krallara yaraşır lezzetli yiyecekler yetiştirecek Aşer" dedi[5]

Aşer kabilesinin atası Yakup'un sekizinci oğluydu. Fakat, bazı Ahitsel eleştirilere göre bu hikaye, bu kavmi İsrail konfederasyonuna eklemek için metafor olarak metinlere sonradan eklenmiştir.[6]

Aşer ve abisi Gad, Lea'nın hizmetçisi Zilpa'nın oğullarıydı.[7] Bazı Ahit uzmanlarında, Zilpa'nın Yakup'un eşi olmaması sebebiyle onun çocuklarının orijinal İsrailoğullarından olmadıkları görüşü sahiptir;[3] bu uzmanların inancına göre İsrail kabile konfederasyonunda yer alan Aşer kabilesi siyasi toplumun bir parçası değildi.[3]

Tevrat'ta, Yakup'un kız torunlarından sadece Aşer'in kızı Serah'ın adı geçmektedir.[8] Tevrat'ta Serah'ın annesinin ismi verilmemesine rağmen rabinik edebiyatta annesinin Eber soyundan gelen Hadura olduğu anlatılır. Hadura'nın Aşer ile olan evliliği ikisinin de ikinci evliliğiydi ve Serah'ın babası Hadura'nın ölen ilk kocasıydı fakat Aşer Serah'ı kendi kızı gibi sevip yetiştirdi.[9] Aşer'in ilk karısının adı İsmail soyundan gelen Adon'du.[3] Sefer haYovelim kitabında Aşer'in karısının adı "kumru" anlamına gelen "İyon" olarak geçer.[3]

Klasik rabinik edebiyatta, Aşer'in, Reuben ile Bilha'nın ensest ilişkişini kardeşlerine anlattığı ve bu sebeple Aşer ile iftira attığını düşünen kardeşlerinin arası bozulduğunu fakat Reuven'in olayı itiraf etmesiyle Aşer'in masum olduğunun anlaşıldığı anlatılır.[3] Rabinik kaynaklarda Aşer şeytani amaçlardan uzak duran, masum ve kardeşleriyle uyum içinde yaşamaya çalışan biri olarak resmedilir.[3]

Aşer, İbrani takvimine göre 20 Şevat 2199'da doğdu (MÖ 1562). Bazı kaynaklar ölüm gününün de 20 Şevat olduğunu belirtir.

Aşer kabilesi en çok erkek çocukla kutsanan kabileydi;[10] ve kızları o kadar güzeldi ki her rahip ve prens kendine bu kabileden eş isterdi.[11] O kadar zeytinyağlarıyla kutsanmıştı ki nadas dönemlerinde dahi tüm İsrail'e yetecek kadar zeytinyağları vardı.[10][12] Aşerliler ayrıca bilgelikleriyle tanınıyorlardı.[13]

Soyağacı[değiştir | kaynağı değiştir]

 
Yakup
 
Zilpa
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Gad
 
Aşer
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Yimna
 
Yisva
 
Yisvi
 
Serah
 
Beriya
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Yeter
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ulla
 
Hever
 
Malhiel
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Yefuna
 
Arah
 
Haniel
 
Reziya
 
 
 
 
 
 
Birzavit
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kalev
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Iru
 
Naam
 
Elah
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kenaz
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Yaflet
 
 
 
 
 
Şomer
 
Hotam
 
 
Helem
 
Şua
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Pasah
 
 
Aşvat
 
 
 
Rohga
 
 
Aram
 
Zofla
 
 
Şeleş
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Bimhal
 
 
Ahi
 
Huba
 
 
 
 
 
 
İmna
 
Amal
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Şua
 
 
Şual
 
 
İmra
 
 
Hod
 
 
Şilşa
 
 
Beera
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Harnefer
 
Beri
 
Bezer
 
Şama
 
İtran
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Yefuna
 
Pispa
 
Ara
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sifyon
 
Hagi
 
Suni
 
Etsbon
 
Eri
 
Arodi
 
Areli
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Uzman yorumu[değiştir | kaynağı değiştir]

Bazı uzmanlara göre Aşer kabilesi, Ueşeş denen bir deniz kavminden gelir.[14][15] Ueşeş, İbranice'de "'Eş'in adamı" anlamına gelip "Eş" muhtemelen "Aşer"in bozulmuş halidir.[16]

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Richard Elliott Friedman, Who wrote the Bible?
  2. ^ a b Metzeger, Bruce M. (ed); , Michael D. Coogan (ed) (1993). The Oxford Companion to the Bible. Oxford, UK: Oxford University Press. ss. 62. ISBN 0-19-504645-5. 
  3. ^ a b c d e f g h Jewish Encyclopedia
  4. ^ Tekvin 37:23-36
  5. ^ Tekvin 49:20
  6. ^ Peake's commentary on the Bible
  7. ^ Tekvin 30:10-13
  8. ^ Tekvin 46:17
  9. ^ Sefer ha Yaşar
  10. ^ a b Sifre, l.c.
  11. ^ Gen. R. lxxi., end
  12. ^ Gen. R. l.c.; Men. 85b; Targ. Yer. on Deut. xxxiii. 24
  13. ^ (Men. l.c.).J. Sr. L. G.
  14. ^ Yigael Yadin And Dan, Why Did He Remain in Ships
  15. ^ N. K. Sandars, The Sea Peoples. Warriors of the ancient Mediterranean, 1250-1150 BC. Thames & Hudson,1978
  16. ^ Sandars, The Sea Peoples.

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]