İbrahim Süreyya Yiğit
| İbrahim Süreyya Yiğit | |
|---|---|
| Doğum | 1880 İstanbul |
| Ölüm | 4 Kasım 1952 |
| Eğitim | Üniversite |
| Meslek | Siyasetçi, Diplomat |
Hüseyin İbrahim Süreyya Yiğit (d. 1880 İstanbul Türkiye - ö. 4 Kasım 1952), Türk yönetici ve siyasetçi. Kırmızı-yeşil şeritli İstiklal Madalyası sahiplerindendir.
[değiştir] Yaşamı
1880 yılında İstanbul'da dünyaya geldi. Kafkas-Rus Savaşları döneminde Osmanlı topraklarına göç etmiş bir Abhaz ailedendir. İlk ve ortaöğrenimini, ağabeyi ünlü eğitimci, dilci ve yazar Ali Nazima’nın kurduğu Mekteb-i Edep’te tamamladı[1]. 1900 yılında Mülkiye Mekbebi'ni bitirdi ve Hariciye Nezareti'nde (Dışişleri Bakanlığı) memur olarak göreve başladı. 1902 yılında, henüz gizli bir kuruluş olan İttihat ve Terakki Cemiyeti ile ilgisi tespit edildiği için 3 yıl boyunca Sinop'ta kalebentliğe mahkûm oldu.
İstanbul'a döndükten sonra çeşitli yerlerde yönetici olarak çalıştı. II. Meşrutiyet'ten sonra önce Orhaneli Kaymakamı olarak atandı. 1909 yılında Vardar Yenicesi (Bulgaristan) kaymakamı iken Mustafa Kemal ile tanıştı ve hayatı boyunca dost oldu[2] Trablusgarp Savaşı başladığında kaymakamlıktan istifa edip gönüllü er olarak savaşa katıldı. Derne'de Mustafa Kemal ve Enver Paşa ile çalıştı.
1. Dünya Savaşı'ndan sonra o zamanlar Edirne'nin bir ilçesi olan Kırklareli'nde iki yıl yöneticilik yaptı. Darül Muallimin adlı çocuk yuvasının açılmasında, bu okuldaki çocuklar için çıraklık okulu kurulmasında emek verdi. Kırklareli görevinin ardından Balıkesir'e tayin oldu [3].
Osmanlı'da aldığı son yöneticilik görevi İzmit mutasarrıflığı idi. Mustafa Kemal ile Şişli'deki evinde sürekli görüşmesi nedeniyle 1919 yılında (Mustafa Kemal'in Samsun'a çıkışından sonra) Damat Ferid Hükümetince görevinden uzaklaştırıldı.
Görevinden uzaklaştırılmasının ardından Anadolu'daki milli harekete katılan İbrahim Süreyya bey, karadan Amasya'ya gitti ve Amasya Genelgesi'ni imzalayanlar arasında yer aldı. Erzurum ve Sivas Kongrelerine delege olarak katıldı. Son Osmanlı Meclis-i Mebusanı'nda Saruhan (Manisa) Mebusu seçildi. Meclis-i Mebusan dağıtılınca Ankara'ya gitti ve TBMM'ne 1.Dönem Saruhan (Manisa) milletvekili olarak katıldı. 1921'de Çocuk Esirgeme Kurumu'nun kurucuları arasında yer aldı.
1923'ten 14 Mayıs 1950'ye kadar İzmit milletvekili olarak mecliste yer alan İbrahim Yiğit, Sakarya Savaşı'ndan sonra Mustafa Kemal'e gazilik unvanı ve mareşallik rütbesi verilmesini öngören 153 sayılı kanun teklifini hazırlayanlardandır. Soyadı kanunu çıktığında 'Yiğit' soyadını kendisine Mustafa Kemal verdi[4].
4 Kasım 1952 günü yaşamını yitirdi. Hayat hikâyesi, oğlu gazeteci Nuyan Yiğit tarafından Atatürk'le 30 Yıl: İbrahim Süreyya Yiğit'in Öyküsü adıyla kitaplaştırılmıştır.
[değiştir] Kaynakça
 |
Bir Türk siyasetçi ile ilgili bu madde taslaktır. İçeriğini geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
