İçeriğe atla

Çin-Tibet dilleri

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Çin-Tibet dil ailesi
Coğrafi dağılımDoğu ve Güneydoğu Asya
SınıflandırmaTemel dil ailelerinden biri
Alt bölümler40'ı aşkın farklı alt gruba sahiptir.
ISO 639-2 / 5sit
Çin-Tibet kolları:

Çin-Tibet dil ailesi, 400'den fazla Doğu Asya dilini içeren bir dil ailesi. Çin-Tibet dilleri, 40'ı aşkın farklı alt gruba sahiptir. Ancak genellikle Çin dilleri ile bu gruba ait olmayan tüm farklı grupları tanımlamak için kullanılan Tibet-Birman dilleri şeklinde ayrılmaktadır. Ailenin en çok konuşulan üyeleri Çince, Tibetçe, Dzongka ve Birmanca olmaktadır.






Çin-Tibet dili konuşurlarının gruplara göre dağılımı[1]

  Sinitik (%94.28)
  Tibet dilleri (%0.44)
  Karen (%0.30)
  diğer hepsi (%1.59)

Çin dilleri, Çin'de yaşayan Hanlıların konuştuğu dillerin tümüne verilen addır. Dünyadaki 1 milyardan fazla kişinin anadili olarak kabul edilen Çince, tamamen ayrı birer dil olarak kabul edilebilecek kadar farklı "diyalektlerden" oluşmuştur. Çoğu Çin dili, bir lehçe sürekliliği oluşturmaktadır.[2] Mandarin, Wu, Min, Amoyca, Kantonca ve Hakkaca Çin dilleri içerisinde en çok konuşana sahip dillerden bazılarıdır.[3] Bu dil veya lehçeler kendi aralarında karşılıklı anlaşılabilirlik göstermezler. Bu kıstas göze alındığında yüzlerce Çin dili olduğu düşünülmektedir.[4]

Tibet-Birman dilleri

[değiştir | kaynağı değiştir]

Tibet-Birman dilleri, Çin dilleri dışında kalan tüm Çin-Tibet dillerini tanımlar, ancak bu diller arasında 40'ı aşkın farklı grup bulunmaktadır ve terim herhangi bir akrabalık ilişkisi belirtmemektedir. Lolo-Birman, Tibet ve Karen dilleri, Çin dillerinden sonra Çin-Tibet dilleri içerisindeki en büyük alt grupları oluşturmaktadır. Tibetçe, Dzongka, Birmanca, Lolo, Moso, Şan ve Karence bu yüzeysel sınıflandırma içerisinde en çok konuşulan dillerdendir.

Ayrıca bakınız

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ^ Lewis, Simons & Fennig (2015).
  2. ^ Norman, Jerry (1988), Chinese, Cambridge: Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-29653-3. s 189-90
  3. ^ "Chinois parle". 1 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ocak 2020. 
  4. ^ Jerry Norman (2003), "The Chinese dialects: phonology", Graham Thurgood, Randy J. LaPolla (Ed.), The Sino-Tibetan languages, Routledge, ss. 72-83, ISBN 978-0-7007-1129-1  s.72