X

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
X
Türk alfabesi
Aa Bb Cc Çç Dd
Ee Ff Gg Ğğ Hh
İi Jj Kk Ll
Mm Nn Oo Öö Pp
Rr Ss Şş Tt Uu
Üü Vv Yy Zz
Diğer karakterler
Ââ Îî Ûû

Xx Türk alfabesinde kullanılmayan bir kombine harftir. Boğazdan gelen gırtlaksı, hafif boğumlu bir H sesidir. Türkçedeki Xalı (Halı), Xala (Hala), Xoroz (Horoz) sözcüklerinin bu harfle yazılması doğru ses değerlerine örnek teşkil eder. Bazı dillerde normal H sesinden biraz daha sert ve hırıltılıdır. Yunanca, Kürtçe, Lazca ve Azericede tıpkı Arapçadaki Hı (خ) gibi bir gırtlak sesini çıkarmak için kullanılır. Kiril Alfabesindeki Х harfi ile aynı ses değerine sahiptir.

X harfi Türki alfabeler içerisinde Tatarca’da ve Azerice’de kullanılır. Boğazdan gelen gırtlaksı bir H sesidir. Normal H sesi hiçbir engele takılmadan çıkarken, bu ses boğazın üst kısmında titreşir. Azericenin resmi harflerinden birisidir. İç ve Doğu Anadolu ağızlarında sıklıkla rastlanır. Örneğin: Baxmax (Bakmak) fiilinin okunuşu Baḥmaḥ şeklindedir ancak kelimenin içindeki h harfleri gırtlaktan ve hırıltılı olarak çıkartılır. Çaxmax (Çaḥmaḥ; Çakmak), Yanmax (Yanmaḥ; Yanmak)… Anadolu Türkçesinin halk ağzındaki ve Azericedeki kullanımında çoğu zaman aynı kaynağa yakın olarak seslendirilen Arapçadaki Ha (ح) harfi ile olan farkı ortadan kalkmıştır (, ).

KS Sesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Avrupa dillerinde genel olarak K ve S harflerinin birleşimidir. Türkçede bu nedenle KS olarak yazılır. Örneğin: Karl Marx (Karl Marks)...

ISO standartlarına göre temel Latin alfabesi
Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Ww Xx Yy Zz
Özel işaret almış X harfi

tarih paleografi türetimler diyakritik noktalama rakamlar harf listesi