Viroid

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Tipik bir viroidin çoğalma ve bulaşma mekanizması

Viroid, hastalık yapma yeteneğine sahip olan ve hücrelerde sentezlenerek çoğalabilen RNA molekülüdür. 250 ile 370 nükleotit içeren viroidler, virüslerin aksine yapılarında protein kılıfı ihtiva etmezler. Çok basit bir yapıya sahip olmasına karşın viroid RNA kendi kendini eşleyebilir ve çift sarmal halinde bir yapı oluşturabilir. En büyük viroid genomu 100 amino asitlik bir proteini kapsar. Bunlar tarafından oluşturulan herhangi bir enzim ya da ürünün varlığına dair bir kanıt yoktur.

1971 yılında Amerika Birleşik Devletleri Tarım Bakanlığı'ndan Theodor Otto Diener, patates kök kıvrığı hastalığı etkeninin belirli bir protein kılıfı olmayan halkasal yapıdaki küçük bir RNA olduğunu bulmuştur. Bu yapıya daha sonraları viroid adı verilmiştir. Viroidler ışık mikroskobu ile görülememekle birlikte elektron mikroskobu ile gözlemlenebilirler.

Bitki hastalıklarına neden olan 37 adet viroid bulunur. İlk tespit edilen viroid olan ve PSTVd olarak kısaltılan patates iğ yumru viroidi (potato spindle tuber pospiviroid), CEVd olarak kısaltılan turunçgil exocortis viroidi (citrus exocortis viroid), chrysanthemum stunt viroidi ve apple scar skin viroidi bu viroidler arasında en çok bilinenleri oluşturur.