Tartışma:Zazalar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Telif hakkı ihlali[kaynağı değiştir]

  • Arkadaşlar maddenin özellikle "Zazaların etnik kimliği üzerine iddialar" başlığı neredeyse tamamen telif ihlali yaratıyor. Bu konudaki hassasiyetimiz malum. Uzun süredir de telif şüphesiyle bekliyor. İlgili bir arkadaş el atar belki diye bekledim ancak daha fazla beklemenin bir anlamı yok. O başlığı komple kaldırmayı düşünüyorum. Konu hakkında bilgim ve ilgim de yok açıkçası o yüzden düzeltme yoluna gidecek kadar vakit ayıramayacağım maalesef. İtirazı olan var mıdır? --Pragdonmesaj 01.28, 8 Mart 2018 (UTC)
İstek yapıldı Yapıldı Gerekli temizliği gerçekleştirdim. --Pragdonmesaj 11.30, 9 Mart 2018 (UTC)
  • Merhaba, telif problemini ilk tespit eden kişi olarak, telif hakkı ihlali içeren kısımları kaldırmanız iyi olmuş diyorum (maddedeki "köken bilim" kısmı da telif hakkı içeriyor ve kopyala-yapıştır ile düzenlenmiş.) Maddeye, internetteki bazı bloglardan ve güvensiz kaynaklardan çoğu yanlış bilgi içeren metinleri kopyala-yapıştır ile ekleyen iki kullanıcının da aynı kişi olduğunu ve kuklacılık yapıldığını da söylemiştim, bu husus da yöneticiler tarafından resmen tespit edilmiş ve bahsi geçen kişiler engellenmişti. Buna rağmen, maddedeki telif hakkı ihlali içeren metinler çıkarılırken, haksızlık düzeltilmiş olmadı, çünkü bu şahıs (kuklacı) bu kopyala-yapıştır metin ile maddeyi bozarken binbir emekle derlenmiş bilgileri de bir çırpıda maddeden çıkarmıştı. Kuklacı şahıs ve destekçileri eski kaynaklı maddeyi sildikleri için ve yerine koydukları kopyala-yapıştır metnin de büyük kısmı telif problemi nedeniyle çıkarıldığı için, madde şimdiki haliyle boş ve zayıf kaldı. Dolayısıyla, madem telif hakkı ihlali de tespit edildi, madde eski haline geri döndürülmelidir. Wikipedia'nın yasaklı olması sbebebiyle giriş yapamadığımdan geç cevap yazıyorum. Merak edenler tartışmanın arşiv kısmından tahrifat, kuklacılık ve telif problemi ile ilgili delillerimizi okuyabilirler. Neribij (mesaj) 14.42, 11 Ocak 2020 (UTC)

tarihçe bölümü[kaynağı değiştir]

Tarihçe kısmında zazalar ile hangi devletlerin ilişkilendirildiğini bilim adamlarının görüşleri ve Zazalar irani halk olduğu için iranologların görüşleri olması gerektiğini düşünüyorum.

Bu şekilde olabileceğini düşünüyorum.

Tarihsel olarak Zazaları birçok imparatorluk ve devlet ile ilişkisi olduğu çeşitli dil bilimciler araştırmacılar tarafından söylenmektedir. Bunlardan biri Part İmparatorluğu; Sasanilerden önce İran’ı yöneten Kuzey doğu İran orjinli bir halk olup, Windfuhr onların dillerinin Zazacaya çok yakın olduğunu belirtmektedir. İranlı tarihçi Kaveh Farrokh’da Zazalarla Partların güçlü bağı olduğuna işaret etmektedir.[1][2] 'Zaza' ismi ve Zazaca dilinin Sasaniler'in diline yakın olmasından ötürü Zazalar ve Zazaca'nın Sasani ya da Zazani imparatorluğunun ardılı olarak kabul edildiği de belirtilmektedir. C.J.Rich, David Neil MacKenzie, Ernst Kuhn ve Wilhem Geiger gibi iranologlar da 'Zaza' adının Sasani'den geldiğini düşünmektedirler[3][4] Sasani İmparatorluğu’nun yıkılmasından sonra Sasaniler’in birçok savaş yaptığı düşmanı Bizanslılar’ın Kayzeri, ele geçirdiği sınırlar ile Sasani nüfusunuda içinde barından bölgeyi 1071’e tarihine dek 400 yıl elinde tuttu. Bölgede barınan nüfus, bu süre içinde ‘Rumlaşmamış’ kendini, eski devletinin ismiyle Sasani kalıntısı olarak Sasa ya da Zaza şeklinde adlandırmaya devam etti. Onlar, kendilerini bu isim ile tarif etmedi, Bizans Kayzeri onlara bu tarifi yakıştırmıştı. Belli ki Kayzer, bölgedeki ekalliyeti ‘Zaza’ diyerek küçümsemeye çalışıyordu. Bizans tarafından küçümsenen ve ana coğrafyalarıyla ilişkisi kopan, tekrardan irtibat kurma şansı da kalmamış olan azınlık Sasaniler sıkıştıkları derin vadilerde unutuldu, fakat onlar başlangıçta ki bağlılıklarını ise unutmadı. Aradan geçen zaman içerisinde, bölge insanları, kültürel kodları yıpranmış ve başka biçimlere evrilirken ellerinde kalan son şeye isimlerine sarıldılar: “Sasani ya da Sasa veya Zaza”.[5] [6]

Rus doğubilimci Vladimir Feodoroviç Minorsky ve W.B.Lockwood, David.N.Mackenzie, Karl Hadank, Artur Christensen gibi birçok dil bilimci de Zazaların kullanıdığı Dımıli sözcüğünün Dailemi/Dailomi’den geldiğini ve Zazalar'ın Hazar Denizi'nin güney kıyılarındaki Deylem'den göçenlerin devamı olduğunu ve atalarının dilini günümüze kadar koruyabildiğini söylemişlerdir.[7][8] "Behustin Kitabeleri"nde Deylemlilerin konuştukları dil için 'Zuzu' denilmiştir. "Zuzu"' yani bugünün anlamıyla 'Zaza'.[9] Deylemlilerin kurduğu en güçlü hanedan ise İran ve Irak'ta hakimiyet sağlayan İrani ve Şii karakterli Büveyhîler hanedanıdır. 178.247.27.206 20.17, 20 Mayıs 2020 (UTC)

  • Verdiğiniz 3,4,5,6 ve 9 numaralı kaynakları açıkçası ansiklopedik kaynak olarak tanımlamak zor. Diğer kaynaklara nasıl bakacağız bilemiyorum, bence tartışma sayfasında yabancı dilde kaynak verdiğinizde en azından ifadeleri ingilizce olarakta belirtirseniz daha iyi olacaktır.--Muratero 20.44, 20 Mayıs 2020 (UTC)

Kaynaklarin bazıları zaten Uluslararası Zaza Dili Tarihi Sempozyumunda da var sadece ansiklopedik kaynaklar olması gerektiğini düşünmüyorum. 3.Kaynak güvenilir. 4. Kaynak ise bir profesörun tv görüşleri YouTube kaynak olarak kabul edilmiyorsa silinebilir. 5. Kaynak Zazalar hakkında kapsamlı bir araştırma olması gerekir. 6. Kaynak değişmeli katılıyorum. 9 nolu kaynak da da sorun olduğunu düşünmüyorum bir kitapta da 9. kaynakdaki gibi geçiyor onun yerine onu ekleyebilirim yada behustin yazıtları kaynak gösterilebilir. 6 ve 9 nolu kaynakları değiştirebilirim. İyi akşamlar. 188.57.191.60 15.15, 21 Mayıs 2020 (UTC)

  • Buraya girilen bilgiler maalesef kopyala-yapıştır mantığı ile girilen bilgilerdir. Bilgilerin çoğu yanlıştır, bir kısmı ise çarpıtma ve keyfi yorum olup, akademik kaynaklar değildir, bundan da öte güvenilir kaynaklar değildir. Birkaç tarihçi ve dilbilimciye dayandırılan görüşlere gelince (Windfuhr ve Minorsky gibi) şahıs bu kaynakların hiçbirini görmemiş, kendisinin de belirttiği gibi Sempozyum kitaplarında yer alan bazı makalelerin altındaki referansları kopyalayarak buraya aktarmaktadır. Halbuki bu durumda direkt bu sempozyum makalelerini kaynak göstermesi gerekirdi. Kaldı ki bu makalelerin de önemli bir kısmında olmayan bilgiler var gibi gösterilmektedir. Kullanıcıdan iddia ettiği bu bilgi-kaynakların orijinalinden aktarma yapması istenmiş ama yapamamıştır. Ayrıca aynı anda hem Sasani, hem Deylem, hem Zazana (!) kökenli olmak nasıl olabiliyor. "Zazaistan" tabiri hangi tarihi kaynakta geçiyor? Yani 30 yıl önce birinin masa başında uydurduğu bir tabir midir Zazaların tarihi? Çelişkiler de cabası. Neribij (mesaj) 22.21, 25 Mayıs 2020 (UTC)

Uluslararası Sempozyumda kaynak gösterilen kitaplara buradan bakabilirsiniz, [La domination des Dailamites ], [The Iranian Languages].[A Panorama of Indo-European Languages](orjinal metinler) Zazaistan tabiri hakkında zaten gerekli bilgiler verilmiştir. Zaza milliyetçisi Pamukçu ilk kez 30-40 yıl önce kullanmış daha öncede kullanan var mı araştırılabilir. Zazana yer adı ve m.ö lerde Behustin kitabelerinde geçiyor. Tarihsel olarak Deylem ve Sasaniler zaten ilişkilidir ve bu konu hakkında dil bilimci araştırmacıların görüşleridir. 5.24.149.209 12.39, 9 Haziran 2020 (UTC)

Zazalar ilişkilendirilen yer isimleri[kaynağı değiştir]

Copy paste şeklinde gelişi güzel eklenen "Zawzan" ve diğer isimler hakkında bilgileri düzenledim yeni kaynaklar ekledim... Kaynak düzenlemesi yaptım... Maradurio (mesaj) 12.47, 15 Temmuz 2020 (UTC)

Dil bilimci olmayan veya Zazalar üzerine araştırması olmayan; Taraflı kişiler ve görüşlerinin eklenmeye çalışılması[kaynağı değiştir]

Sayfada bazı kürtçü diyebileceğimiz kullanıcılar ısrarla Dil bilimci yada Zazalar üzerine bir araştırması olmayan kişi görüşlerini ekleyip akıllarınca algı oluşturmaya çalışmaktadırlar yıllardır yaptıkları gibi hep aynı taktik yeter ki istedikleri görüş olsun karaktersizce karşı oldukları kişilerin görüşlerini eklemekden zevk alıyorlar. Zazalar ve Zaza dili üzerine sadece objektif olan dil bilimci ve bu konuda araştırma yapanların bilgileri olmalıdır. Sayfaya eklenmek istenen M.Izady adlı kişi kürtçü biridir objektif değildir, Ziya Gökalp de ne bir dil bilimci ne de köken bilimci değildir Türkçülüğün esaslarını yazan siyasetçi,yazar,şaiirdir. Bu konu hakkında araştırması olan objektif dil bilimci ve araştırmacı görüşlerini ekleyin lütfen. Kürtçü,Türkçü yada Zazacı kişi ve görüşlerini değil.

Şunu da belirtmek istiyorum Zazalar ve Kürtler BİNLERCE Yıldır aynı coğrafyada yaşamaktadırlar. Türk halkları gibi kopuk yaşamamış milletlerdir. 1000lerce yıl aynı coğrafyada komşu yaşayan Zaza ve Kürt tabi ki doğal olarak dil,kültür vs. yakınlaşma olması diğer halklarla olduğu gibi normal bir durumdur. ANCAK, Günümüzde Zaza Dili ve Kürt Dili arasındaki benzerliklere bakıldığında İSPANYOLCA ve İTALYANCA kadar bile benzer olmadığı görülmektedir. Binlerce yıl aynı coğrafyada yaşayıp günümüzde bile Dilleri farklı olan birbirini anlamayan tercüman vasıtasıyla konuşabilen benzerlikler ise diğer İrani Dillerle de mevcuttur. Hala bu iki millete aynı demek gerçekten akıl işi değildir ve Dünyada örneği yoktur. Özellikle doğuya Kürt diye bakan statüko ürünüdür başka birşey değil. Zaza, Kürt ayrımını bilmeyen dün olduğu gibi hala mevcuttur. Örneğin; Zazalar ve Talışlar kopuk yaşamalarına rağmen Dilleri çok benzerdir. Zaten, Zaza dili üzerine yapılan ciddi araştırmalar sonucu ile 20. yüzyıl itibarıyla Zaza dilinin dil biliminde başlı başına bağımsız bir dil olduğu zaten kabul edilmektedir. Bu arada Kürt ırkçıları çıkıp söylemeden yazayım evet Kürt sadece Kurmanch deüildir. Kürt=Kurmanc,Soran,Kelhur,Lek dir. Kürtçe=Kurmanci,Sorani,Kelhuri ve Lekidir. Zazalar ve Zaza Dili yada Diğer İrani diller kimlikler Kürt DEĞİLDİR. NewePel (mesaj) 07.46, 1 Aralık 2020 (UTC)NewePel (mesaj) 19.02, 10 Aralık 2020 (UTC)

  1. ^ Windfuhr, G. (2009). Dialectology VeTopics. G. Windfuhr, The İranian languages (s. 5-43). NY: Routledge.
  2. ^ Farrokh, K. (2007). Shadows in the desert: ancient Persia at war. New York: Osprey Publishing MidlveHouse.
  3. ^ Mehmet Aydar, Zazaca-Türkçe Sözlük, 1.baskı, İstanbul, 2003, s.11
  4. ^ Zazalar ve Zazaca, Sasani imparatorluğu soyluların ve dillerinin ardıllarıdır
  5. ^ Zorlu dağların zor adamları: Zazalar
  6. ^ Sasani imparatorluğunu Zazalar kurdu
  7. ^ V. Minorsky, Daylam-La Domination des Dailamites, Paris, 1932
  8. ^ W.B.Lockwood, A Panorama of Indo-European Languages, London 1972.
  9. ^ Behustin Kitabeleri'nde Deylemlilerin dili