Saperavi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Saperavi
Üzüm (Vitis)
Saperavibunch.jpg
Saperavi üzümleri
Rengi Siyah
Tür adı Vitis vinifera
Köken  Gürcistan
Çiçek cinsiyeti Hermofrodit
VIVC kimliği 10708

Saperavi (Gürcüceსაფერავი) Gürcistan'a özgü; asidik, teinturier tipi bir üzüm çeşididir ve bölgenin en iyi bilinen şaraplarının çoğunun yapımında kullanılır.[1] Ermenistan, Moldova, Ukrayna, Özbekistan, Azerbaycan, New York Eyaleti ve Kuzeydoğu Ohio ve Türkiye'de Artvin ilinde az miktarlarda yetiştirilmektedir. Yaprakları 3 loblu, iri ve yuvarlaktır. Meyveleri türüne bağlı olarak orta ila büyük, eliptik veya yuvarlak, koyu mavimsi ve ince kabukludur; yaklaşık 5 aylık olgunlaşma süresi vardır.

Şarabı özütlemelidir. Alkol oranı %10,5-12,5 ve titre asitliği %5-7 arasında değişir. 1886'dan beri üretimde olduğu bilinmektedir. Saperavi üzümleri, uzun süre olgunlaşmaya uygun çok koyu kırmızı şaraplar üretir. Genel üretim açısından açık ara en baskın Gürcü kırmızı üzümüdür.[1]

Saperavi, aşırı soğuk havaya da bile yetişebilmesi ile bilinen dayanıklı bir çeşittir ve yüksek rakımda ve Kaheti gibi iç bölgelerde popüler olarak yetiştirilir. Üzüm posasının yanı sıra kabuğunun içinde kırmızı antosiyanin içeren bir teinturier üzümdür[2] ve tek çeşit şarap yapımında kullanılan bu tür çok az üzümden biri olması alışılmadık bir durumdur.

Tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Saperavi üzümünün kökeni, Doğu Gürcistan'daki Kaheti bölgesindedir ve şimdi Gürcistan'a yayılmıştır (Kaheti, Saingilo, Kartli, Şavşat-Klarceti, İmereti, Guria, Raça ve Leçhumi). Saperavi çeşidi, bölgedeki en eski çeşitlerden biridir ve Gürcistan'ın ticari şarapçılık endüstrisinde sürekli olarak en önemlisi olmuştur.

Şarap[değiştir | kaynağı değiştir]

Saperavi üzümleri ağırlıklı olarak Gürcistan'da kullanılmaktadır, ancak son zamanlarda Doğu Avrupa'nın diğer bölgelerine de yayılmıştır (Purcari, Moldova). Saperavi çeşitleri ayrıca New World şarap bölgelerinde, özellikle de Finger Lakes, New York bölgesindeki üzüm bağlarında yetiştirilmektedir.[3]

Yalnızca veya ağırlıklı olarak Saperavi üzümlerinden yapılan önemli Gürcü şarapları: '; Kvareli bölgesinde üretilen 2 yıllık doğal yarı tatlı bir şarap. Üzümler, Saperavi'den yapılan diğer şarapların çoğundan daha geç hasat edilir.

  • Akhasheni: Gurcaani bölgesinde üretilen Kindzmarauli'ye benzer yarı tatlı bir şarap.
  • Mukuzani: Mukuzani bölgesinde üretilen 3 yıllık sek şarap. Yerel şarapların en iyilerinden elde edilir; Gürcü şaraplarının en iyilerinden biri olarak kabul edilir.
  • Napareuli: Napareuli bölgesinde ve Telavi bölgesinde üretilen 3 yıllık sek şarap. Yerel şarapların en iyilerinden elde edilir; Gürcü şaraplarının en iyilerinden biri olarak kabul edilir.
  • Alazani: Alazani bölgesinde üretilen hafif yarı tatlı bir şaraptır. %60 Saperavi ve %40 Rkatsiteli karışımıdır.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b Miquel Hudin & Daria Kholodolina (2017), Georgia: A guide to the cradle of wine, Vinologue, s. 300, ISBN 978-1941598054, 26 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 8 Ekim 2020 
  2. ^ Jancis Robinson, (Ed.) (2006). "Teinturier". Oxford Companion to Wine (Third bas.). Oxford: Oxford University Press. ss. 688-689. ISBN 978-0-19-860990-2. 
  3. ^ "Saperavi at Finger Lakes". 8 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ekim 2020.