Muharrem Ergin

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Muharrem Ergin
Doğum 1923
Ahıska, Sovyetler Birliği
Ölüm 6 Ocak 1995 (71-72 yaşında)
İstanbul, Türkiye
Meslek Dilbilimci, Türkolog

Muharrem Ergin (1923, Ahıska - 6 Ocak 1995, İstanbul), Türk dilbilimci ve Türkolog.[1]

Ahıska'da Karapapak kökenli bir ailede dünyaya gelmiştir.[1] 1925 yılında ailesiyle Türkiye'ye göç ederek Muş'a bağlı olan Bulanık'a yerleşmişlerdir. Bulanık'ta başladığı eğitimini, 1943 yılında Balıkesir Lisesi'nde yatılı okuyarak sürdüren Ergin, 1947 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesinden mezun olmuştur. Reşit Rahmeti Arat'ın asistanı olarak, mezun olduğu üniversitede akademik çalışmalarına başlamıştır. 1963'te doçent, 1971 yılında profesör unvanı almıştır ve 1986-1990 yılları arasında ise üniversitenin Türk Dili ve Edebiyatı Bölüm Başkanlığını yapmıştır. Orhun Yazıtları'nın günümüz Türkçesine birebir çevirisini de yapan Ergin, 1990 yılında emekli olmuştur.[1]

Yaşamının son yıllarını parkinson hastalığı ile mücadele ederek geçiren Ergin, zatürreye yakalandıktan bir hafta sonra, 6 Ocak 1995 tarihinde yaşamını yitirmiştir. Naaşı, Hasdal Mezarlığı'na defnedilmiştir.[1][2]

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kitapları[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Azeri Türkçesi (1970, 1981)
  • Dede Korkut Hikâyeleri-Dede Korkut kitabı (1969, 1971, 1980, 1983, 1988, 1991, 1992, 1999)
  • Dede Korkut kitabı : (inceleme) (1958, 1963, 1966, 1981)
  • Dede Korkut kitabı : Metin-sözlük (1964?)
  • Ebülgazi Bahadır Han:Türklerin Soy Kütüğü (1974?)
  • Edebiyat ve Eğitim Fakültelerinin Türk Dili ve Edebiyatı (1988, 1989)
  • Kadı Burhaneddin Divanı (Hazırlayan) (1980)
  • Oğuz Kağan Destanı (Yayına hazırlayan) (1988)
  • Orhan Şaik'e cevap- : Biz şaşmadık (1964)
  • Orhun Abideleri (1973,1980,1983,1984,1998,1999,1988,1970, 1999)
  • Osmanlıca Dersleri (1958, 1962, 1980, 1981,1986,1987, 1989, 1982)
  • Sovyet emperyalizmi, Balkanlar ve Türkiye (1974?)
  • Türk Dil Bilgisi (1958, 1962, 1967, 1972, 1977, 1980, 1981, 1984, 1985, 2001, 2002)
  • Türk Dili (1986, 2002)
  • Türk Dili : Lise I (1976)
  • Ahmet ve dedesi (1999)
  • Türk Dili Kompozisyon : lise I, II, III, IV. dönemler (1994, 1995)
  • Türk Dili ve Edebiyatı : Edebiyat-kompozisyon-Türkdili, 1992
  • Türk Dili: lise 1 (1991)
  • Türk Dili, Lise II. Dönem (1992?)
  • Türkiye'nin Bugünkü Meseleleri (1975)
  • Türkoloji Tezleri, 1922-1961 (1962)
  • Üniversiteler için Türk Dili (1987, 1988, 1992, 1994, 1995, 2001)

Makaleleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Bursa Kitaplıklarındaki Türkçe Yazmalar Arasında, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, c. IV Sayı 4, (İstanbul 1952), s.107-132
  • Cami-ül-Meâni'deki Türkçe Şiirler, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi c. III Sayı 3-4, s.539-569.
  • Dede Korkut Kitabı Üzerinde I, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, c. V, (İstanbul 1953), s.121-151.
  • Dede Korkut Kitabı Üzerinde II, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, c. VI, (İstanbul 1954), s.91-118.
  • Kadı Burhaneddin Divanı Üzerinde Bir Gramer Denemesi, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi c. IV Sayı 4, (İstanbul 1952), 287-327.
  • Melihî, İ.Ü. Edebiyyat Fakültesi Türk Dili Ve Edebiyatı Dergisi c. II Sayı 1-2 (İstanbul 1947), s.59-78.
  • R. Rahmeti Arat'ın Eserleri, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, c. XI, (İstanbul 1961), s.1-10
  • Türk Dili ve Edebiyatını İlgilendiren Neşriyat, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi c. II Sayı 3-4 (İstanbul 1948), s.301-326.
  • Türkçe ve Dil Bilgisi Öğretimi (1974), Türk Kültürü 33(382) 2.95, s.1-3.
  • Türkoloji Bölümü Çalışmaları II. Tez Çalışmaları, İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, c. X, (İstanbul 1960), s.133-160.
  • Türkoloji Bölümü Çalışmaları II-Tez Çalışmaları, İ.o. Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, c. XI, (İstanbul 1961), s.109-128.

Yaptırdığı tezler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Mehmet Metin Karaörs, 1985 Ali Şir Nevayi'nin İkinci Divanı NEVADİRÜ'Ş-ŞEBAB (giriş-metin-dil özel.) doktora tezi, İÜ. Sos. B. enst,, 710 sf. TDK yay.
  • Ceval Kaya (1989), Altun Yaruk (Suvarnaprabhasottama-Sutra) giriş-metin-dizin (2 cilt) Doktora Tezi, 779 sayfa (YÖK Tez Numarası: 754
  • Gülşen Seyhan (1990), Köroğlu Destanı (Azerbaycan varyantı) inceleme-metin, Doktora Tezi, 587 sayfa (YÖK Tez Numarası: 9335).
  • Mustafa S. Kaçalin (1990), Çinggis Kağan Tarihi çevirisi, Doktora Tezi, 344 sayfa (YÖK Tez Numarası:9396).
  • C.Eralp Alışık (1991), Çağdaş Azeri Türkçesi hikâyeleri, Doktora Tezi, 457 sayfa (YÖK Tez Numarası: 14484).
  • Nilüfer Akgür(1986), Kadı Burhaneddin divanı (s.61-91)`nın gramatikal indeksi, Yüksek Lisans Tezi, 128 sayfa (YÖK Tez Numarası:162036).
  • Ümit Tokatlı (1984), Elvan Çelebi'nin Menâkıb-Nâme'si (metin-indeks-gramer) , Doktora Tezi, 784 sayfa (YÖK Tez Numarası:163801)

Muharrem Ergin'in anısına yazılanlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Ahmet Günşen (1995), “Prof. Dr. Muharrem Ergin’in Ardından”, Erciyes, sayı: 207, Mart 1995, s. 14-15.
  • Ahmet Bican Ercilasun (1995), “Hocam Muharrem Ergin’in Ardından”, Türk Dili, Sayı:518, Şubat 1995.
  • Gülşen Seyhan Alışık (2005), “Görkemli Alim Muharrem Ergin Beğ”, Modern Türklük Arastırmaları Dergisi, C.2, Sayı 4, Ankara 2005, s.10-25
  • Metin Karaörs (2008), Hocam Prof.Dr. Muharrem Ergin, İstiklâl Gazetesi

Muharrem Ergin özel sayıları[değiştir | kaynağı değiştir]

  • (1991), (Prof. Dr. Muharrem ERGİN'e Armağan), Türk Kültürü Araştırmaları Dergisi, Cilt: XXVIII/1-2, 1990 , Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü, Ankara, 378 s.
  • (2005), Modern Türklük Araştırmaları Dergisi Cilt 2, Sayı 4, Aralık 2005, Prof.Dr. Muharrem Ergin Anısına

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d A. Azmi Bilgin. "ERGİN, Muharrem (1923-1995)". TDV İslâm Ansiklopedisi. 12 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Kasım 2019. 
  2. ^ "Prof. Ergin'e son görev". Milliyet. 10 Ocak 1995. 12 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Kasım 2019.