Mucibur Rahman

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Mucibur Rahman
শেখ মুজিবুর রহমান
1. Bangladeş Cumhurbaşkanı
Görev süresi
25 Ocak 1975 - 15 Ağustos 1975
Yerine geldiği Muhammed Muhammedullah
Yerine gelen Handekar Mustak Ahmed
Görev süresi
17 Nisan 1971 - 12 Ocak 1972
Başbakan Tacüddin Ahmed
Yerine geldiği Yeni makam
Yerine gelen Nazrul İslam (Geçici)
2. Bangladeş Başbakanı
Görev süresi
12 Ocak 1972 - 24 Ocak 1975
Başkan Ebu Seyyid Çavduri
Muhammed Muhammedullah
Yerine geldiği Tacüddin Ahmed
Yerine gelen Muhammad Mansur Ali
Kişisel bilgiler
Doğum 17 Mart 1920(1920-03-17)
Tungipara, Bengal, Britanya Hindistanı
(şimdi Bangladeş)
Ölüm 15 Ağustos 1975 (55 yaşında)
Dakka, Bangladeş
Partisi Tüm Hindistan Müslüman Ligi (1949 öncesi)
Awami Ligi (1949–1975)
Bangladeş Krishak Sramik Awami Ligi (1975)
Evlilik(ler) Şeyh Faziletünnisa Mucib
Bitirdiği okul İslam Koleji
Dakka Üniversitesi
İmzası

Banga Bandhu Şeyh Mucibur Rahman, (d. 17 Mart 1920 - ö. 15 Ağustos 1975), Bangladeş'in ilk Başbakanı ve Devlet Başkanı.

Orta halli bir toprak sahibinin oğluydu. Kalküta ve Dakka Üniversitelerinde Hukuk ve Siyasal Bilimler öğrenimi gördü. Genç yaşta İngilizlere karşı sürdürülen bağımsızlık hareketine katıldı ve kısa süre hapis yattı.

1949'da Avami Birliği'nin kurucuları arasında yer aldı ve daha sonra Birliğin Genel Sekreterliğini üstlendi. 1955'te Pakistan Ulusal Meclisi'ne seçildi. 1958'de askeri bir darbeyle başa geçen Eyüb Han'a direnerek halkın sevgisini kazandı. 1965'te Doğu Pakistan'a özerklik verilmesini öngören altı maddelik bir program hazırladı. Ülkeyi bölmeye çalıştığı gerekçesiyle tutuklanması, halkın Eyüb Han yönetimine duyduğu tepkiyi daha da arttırdı ve Mucibur Rahman Şubat 1969'da serbest bırakıldı.

Ülke içindeki karışıklıkların artması üzerine Mart 1969'da istifa eden Eyüb Han'ın yerini Yahya Han aldı. Aralık 1970'te yapılan seçimlerde Avami Birliği, Doğu Pakistan'a ayrılan sandalyelerin tümüne yakın bölümünü kazanarak Ulusal Meclis'te çoğunluğu sağladı. Mucibur Rahman'ın özerklik talebine karşı uzlaşmaz bir tutum takınan Yahya Han meclisi süresiz kapattı. Bunun üzerine Mucibur Rahman Doğu Pakistan'da genel grev ilân etti. Uzlaşma çabalarının sonuçsuz kalması üzerine Batı Pakistan birlikleri Dakka'ya girdi ve Mucibur Rahman tutuklandı. Doğu Pakistan'da iç savaş sürerken milyonlarca insan Hindistan'a sığındı. Sonunda Hindistan birliklerinin yardımıyla, Batı Pakistan ordusu geri çekilmeye zorlandı.

Devlet Başkanlığı'na gelen Zülfikar Ali Butto tarafından serbest bırakılan Mucibur Rahman, yeni Bangladeş Devletinin ilk Başbakanı oldu. (Ocak 1972) Ama Bangladeş'in artan sorunları çözmekte başarısız kaldı ve giderek daha baskıcı bir yönetim kurarak 1975 başlarında Devlet Başkanlığı görevini de üstlendi. 15 Ağustos 1975'teki bir askerî darbeyle devrildi ve ailesiyle birlikte öldürüldü.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Yeni makam Bangladeş Cumhurbaşkanı
1971–1972
Sonra gelen
Nazrul İslam
Geçici
Önce gelen
Tacüddin Ahmed
Bangladeş Başbakanı
1972–1975
Sonra gelen
Muhammed Mansur Ali
Önce gelen
Muhammed Muhammedullah
Bangladeş Cumhurbaşkanı
1975
Sonra gelen
Handekar Müstak Ahmad