Kademecilik

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Kademecilik ya da gradualizm; yavaşça, kademe kademe gerçekleşen değişimi savunan hipotez ya da politika.[1]

Biyoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Filetik gradualizm (yukarıda), evrim sürecinin yavaş ve devamlı değişimlerle ilerlediğini savunur.

Evrimin görülebilir, farkına varılabilir değişimler üretmesi için gereken süre insan ömrüne oranla çok uzundur. Bu uzunluktan dolayı, pek çok bilimsel süreçte yaptığının aksine evrime doğrudan tanıklık edemeyen insanoğlu, evrimin ne hızla gerçekleştiğini anlamakta zorlanmıştır. Gradualizm, evrimin hızını açıklamakta kullanılan iki teoriden biridir. Darwin'in evrimi "yavaş ve devamlı" bir değişim olarak görmesi gradualizmin evrimi açıklamakta kullanılan ilk teori olduğunu ortaya koyar.

Darwin'in ölümünden sonra, bilim adamları gradualizm modelini destekleyen pek çok geçiş formu bulmuşlardır[2] ancak evrimin hızlı gerçekleştiği durumlarda bu formlara rastlayamamışlardır. Bunu açıklayabilmek için sıçramalı evrim modeli de kullanılmaya başlanmıştır. Gradualizm, evrimi uzun zaman alan ve yavaş ilerleyen küçük değişimlerle açıklarken karşıt görüş sıçramalı evrim (diğer adıyla kesintili denge) evrimi uzun süreli durgunluğu izleyen ani ve büyük değişimlerle açıklar.[3]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Gradualism". Merriam-Webster, Incorporated. 1 Ağustos 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150801072910/http://www.merriam-webster.com/dictionary/gradualism. Erişim tarihi: 27 Aralık 2015. 
  2. ^ "The pace of evolution". Understanding Evolution. University of California, Berkeley. 26 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150426202832/http://evolution.berkeley.edu:80/evolibrary/article/evo_51. Erişim tarihi: 27 Aralık 2015. 
  3. ^ Shlomiya Bar-Yam. "Gradualism and Punctuated Equilibrium". Evolution. New England Complex Systems Institute (NECSI). 15 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150515101623/http://necsi.edu:80/projects/evolution/evolution/grad+punct/evolution_grad+punct.html. Erişim tarihi: 27 Aralık 2015.