Devkazanı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Sakhtar e absahr.jpg

Devkazanı (pothole), içinde çakıltaşları olan bir akarsunun, şelaleden düştüğü alanlarda, oluşturduğu derin oyuk. Su yüksekten döküldüğünde yaptığı burgaç hareketiyle çakıl taşı ve kumların hareketlendirir ve üzerinde bulunduğu kayayı zamanla aşındırır[1].

Devkazanının oluşumunda, şelalenin üst kısmındaki direçli kayaçlar ve alt kısmında bulunan az dirençli kayaçların bulunması önemlidir. Bu yapı şelale oluşumuna neden olur. Yukarıdan dökülen suların hareketlendirdiği çakıl taşları alt kısımdaki dirençsiz kayaları aşındırması sonucu büyükçe bir oyuk oluşturur [2].

Devkazanları 10-15 çapa kadar ulaşabilir. Çoğunlukla derinlikleri genişliklerinden fazladır. Kenarları düzdür, suyun burgaçının yanında su ile dökülen taşlarında oyulmaya etkisi vardır. Anakayanın ve hareketli çakılların sertlik derecesine göre değişmekle birlikte 1-2 m derinliğindeki oyukların 25 ile 75 yılda oluştuğu belirlenmiştir. Devkazanının içinde ve akış yönünde çakıl ve kum birikintileri bulunur[3].

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "devkazanı". TDK. 8 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2018. 
  2. ^ "Şelaleler ve Dev kazanı" (PDF). wordpress.com. Erişim tarihi: 23 Haziran 2018. 
  3. ^ İZBIRAK, Prof. Dr. Reşat (1977). "Dev kazanı" (PDF). dicle.edu.tr. 6 Mart 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Haziran 2018.