İhsan Oktay Anar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
İhsan Oktay Anar
Doğum 1960 (58-59 yaşında)
Yozgat, Türkiye
İkamet İzmir, Türkiye
Eğitim Ege Üniversitesi Felsefe
Meslek Yazar · yardımcı doçent
Dönem 1995-günümüz
Önemli eser(ler)
Evlilik
Özlem Anar (e. 1999)

İhsan Oktay Anar, (d. 1960, Yozgat), Türk yazar.

Lisans, yüksek lisans ve doktora eğitimini Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi felsefe bölümünde tamamladıktan sonra, aynı bölümden 2011 yılında öğretim üyesi olarak emekli oldu. 2009 yılında Erdal Öz Edebiyat Ödülü'nü kazandı.[1] Puslu Kıtalar Atlası başlıklı romanı, yirmiden fazla dile tercüme edildi. Efrâsiyâb'ın Hikâyeleri adlı romanı da İngiltere'de tiyaro oyunu olarak uyarlandı ve sahnelendi.[1]

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Ailesi ve çocukluğu[değiştir | kaynağı değiştir]

İhsan Oktay Anar, 1960 yılında İstanbullu bir ailenin en küçük çocuğu olarak Yozgat'ta dünyaya geldi. Babası Mehmet Sait Bey, TEKEL'de müskirat eksperi, annesi Bedia Hanım ise memurdur. Süheyla ve Füruzan adlarında iki ablası vardır. Anar'ın ataları, 1893'te Kazan'dan İstanbul'a gelmiş. Büyükbabası Abdullah Almaçov, ilahiyat tahsili yapmak için Fatih Medresesi'ne gitmiş ve burada müderrislik yapmış. Medreselerin kapatılması sonucu buradan ayrılmıştır.[2] İstanbul'a yerleşen Anar'ın büyükbabası soyadı kanunu ile "Anar" soyadını almış.[2]

"Anar soyadını amcam bulmuş. Amcam bir Rum kadınına âşık olmuş, kadın ona karşılık vermemiş ve 'Seni hiç unutmayacağım, daima anacağım.' adında (anlamında) Anar soyadını seçmişler."

Eğitimi ve çalışma hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Anar, babasının mesleği gereği ilk ve ortaokulu İstanbul'da okumuş, lise çağlarında İzmir'e taşınmışlar. Burada Karşıyaka Erkek Lisesi'ne başlamış ancak tamamlayamadan okuldan atılmış ve lise eğitimini akşam lisesi'nde tamamlamış.[3]Akşam lisesinde eğitim almaya başlayan Anar, gündüzleri tabela boyamaya başlamış. Tabela boyama işini üniversiteye kadar devam ettirmiş ve üniversiteyi kazandıktan sonra bırakmış

"Okuldan kaçıp kütüphaneye gidiyordum. Milli kütüphaneye gidiyordum. Okuldan kaçıyor, orada okuyordum. Maupassant, Çehov, Gogol. Bir gün eve okuldan atıldığım haberi geldi, devam etmediğim için."

Lise eğitiminden sonra Ege Üniversitesi'nde felsefe bölümüne devam eden Anar, askerlik görevini ertelemek için aynı üniversitede yüksek lisans eğitimine devam etti.[3] 1995 yılında askerliğini teğmen olarak yaptı ve Kuzey Irak Harekâtı'nda görev yaptı. Yüksek lisans sonrası Ege Üniversitesi felsefe bölümünde araştırma görevlisi olarak atandı ve 2011 yılında emekli oldu.

Evliliği[değiştir | kaynağı değiştir]

Anar, felsefe bölümü öğrencisi olan Özlem Hanım ile 1999'da evlendi.

Sanat hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Okuldan çok kütüphaneye giden Anar, bu nedenle Karşıyaka Erkek Lisesi'nden atılmıştır. Çalışmalarını roman alanında yoğunlaştırmış ve 2018 itibarıyla yedi romanı yayımlanmıştır. Anar'ın 1991'de yazdığı ve yayımlatmak için dört sene boyunca çeşitli yayınevleriyle görüştüğü Tamu adında yayımlanmamış bir romanı da mevcuttur.[4] Anar, daha sonra bu eserini tekrar incelediğinde beğenmemiş ve yayımlatmaktan vazgeçmiştir.

Romancılığı[değiştir | kaynağı değiştir]

İhsan Oktay Anar'ın yazın biçimi, göndermeler içerir. Kabaca birkaç örnek vermek gerekirse Amat'taki İsrafil adlı çocuğun gemi borazancısı olup diriliş düdüğünü çalışı, kıyamet günü Sûr'a üfleyecek İsrâfil'e, alt ambar toprak altına ve kabiri sembolize etmektedir.

Hikayeleri[değiştir | kaynağı değiştir]

İlk hikâyesi Mor Köpük dergisinde yayınlanan "Kâfirler İçin Apologia"dır.[1] Aynı dergide 1989 yılında "Rabnûmâ" başlığıyla bir diğer hikâyesi daha neşredildi.[5] "Yavuz Sultan Selim Han Efendimizin Çaldıran Meydan Muharebesi" başlıklı hikâyesi YKY tarafından çıkarılan Kitap-lık dergisinde yayınlandı.[6] Yiğit Değer Bengi tarafından hazırlanan 1002. Gece Masalları adlı kitapta "İnşaat İşçisi Rıfkı'nın Dehşet Verici Akıbeti" isimli bir öyküsü yer aldı.[7]

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Özel
Genel
  • Koçakoğlu (2006), İhsan Oktay Anar, Hayatı-Eserleri-Sanatı, Konya: Selçuk Üniversitesi  Bilinmeyen parametre |adı= görmezden gelindi (yardım)

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Vikisöz'de İhsan Oktay Anar ile ilgili sözler mevcuttur.