Türk lirası

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Yeni Türk Lirası sayfasından yönlendirildi)
Atla: kullan, ara
Türk lirası
Türk lirası (Türkçe)
1 Türk lirası
1 Türk lirası
ISO 4217 Kodu TRY (2005 yılından önce TRL)
Kullanıcı(lar) Türkiye Türkiye
Kuzey Kıbrıs KKTC
Enflasyon  % 10,43 (Türkiye, Şubat 2012)
Kaynak [1] Bigpara
Altbirim
1/100 Kuruş
Sembol Turkish lira symbol 8x10px.png
Madeni paralar
Sıkça kullanılan 5, 10, 25, 50 kr, 1 TL
Nadiren kullanılan 1 kr
Banknotlar
Sıkça kullanılan 5 TL, 10 TL, 20 TL, 50 TL, 100 TL
Nadiren kullanılan 200 TL
Merkez bankası Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası
Website www.tcmb.gov.tr
Yazıcı TCMB Banknot Matbaası
Website www.tcmb.gov.tr

Türk lirası (sembolü: Turkish lira symbol 8x10px.png; ISO 4217 kodu: TRY), Türkiye'de ve de fakto cumhuriyet olan Kuzey Kıbrıs'ta kullanılan para birimi. Türk lirasının alt birimi kuruştur. Türkiye'de para basma yetkisi Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına aittir.[1]

Paradaki 0'ları atmak amacıyla 31 Ocak 2005'te geçici olarak tedavülden kaldırılmış ve yerine Yeni Türk lirası kullanılmaya başlanmıştır. YTL'den TL'ye geçişin tamamlanması nedeniyle 1 Ocak 2009 tarihinde yeniden tedavüle girmiştir. Fakat 2009'da tedavüle giren paralarda YTL'de olduğu gibi 6 sıfır bulunmamaktadır. YTL'nin alt birimi Yeni Kuruş'tur.

Bugüne kadar Türk lirasının önyüzünde sadece Mustafa Kemal Atatürk ve İsmet İnönü'nün resmi bulunmuştur. Ne var ki İsmet İnönü sadece cumhurbaşkanlığı döneminde (1938-1950) Türk lirasının ön yüzünde yer alabildi. Ayrıca Yunus Emre, II. Mehmed, Mehmet Akif Ersoy, ve Cahit Arf gibi Türk büyüklerinin resimleri ise Türk lirasının bazı emisyonlarının arkayüzünde yer almıştır.

Konu başlıkları

[değiştir] Tarihi

İlk lira Sultan Abdülmecid döneminde 5 Ocak 1843’te Osmanlı lirası adıyla basıldı. Kağıt para basılmadan önce kullanılan bu Osmanlı altın parasına Sarı lira denirdi. 2 Haziran 1854’te çeyrek lira ve 18 Şubat 1855’te de iki buçukluk ve beşibiryerdelerin basılmasına başlandı. [2]

Cumhuriyet'in ilanından sonra 30 Aralık 1925 tarih ve 701 Sayılı Mevcut Evrak-ı Nakdiye'nin Yenileriyle İstibdaline Dair Kanun kabul edilerek ilk Türk banknotlarının bastırılmasına karar verilmiştir. [3]

Cumhuriyet Dönemi'nde bastırılan paralar üzerinde Latin harfleri 1937’den itibaren kullanılmaya başlandı.

Cumhuriyet'in kuruluşundan günümüze kadar 9 emisyon grubunda 24 farklı değerde, 126 tertip banknot dolaşıma çıkarılmıştır. İlk altı emisyon grubundaki banknotların tamamı ile Yedinci Emisyon Grubundaki banknotların bir kısmı değişik tarihlerde dolaşımdan kaldırılmış ve 10 yıllık zamanaşımı sürelerinin sonunda değerlerini yitirmiştir.

[değiştir] Simgesi

Türk lirası simgesi[4]

TCMB tarafından, Türk Lirası'nın itibarının perçinlenmesi ve dünyada bilinirliğinin artırılması amacıyla 8 Eylül 2011 tarihinde TL Simgesi Yarışması düzenlenmiş, yarışma sonucunda yeni simge belirlenerek 1 Mart 2012 tarihinde Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından duyurulmuştur.[5]

Tülay Lale'nin tasarımı yeni simge (Turkish lira symbol 8x10px.png), yarım çıpa halindeki L harfi içine yerleştirilmiş yukarı doğru çift çizgili küçük T harfinden oluşmaktadır. Çift çizgi doğu-batı köprüsü ve istikrarı, çıpa ise yükselişi ve güveni temsil eder.[6]

[değiştir] Emisyonlar

[değiştir] Birinci emisyon

Dönemin Maliye Bakanı Abdülhalik Renda başkanlığındaki komisyon tarfından 1, 5, 10, 50, 100, 500 ve 1.000 liralık kupürlerden oluşan banknotlar belirlenmiş; basım, bir İngiliz firması olan De La Rue[7] tarafından filigranlı kâğıtlara kabartma olarak basılmıştır.

Bu emisyon grubundaki banknotlar 1 Kasım 1928 Harf Devrimi'nden önce bastırıldığı için ana metinleri Arapça, kupür değerleri ise Fransızca olarak yazılmıştır.

Bu banknotlar 5 Aralık 1927 tarihinde dolaşıma çıkarılmıştır. Tedavülde bulunan mevcut evrak-ı nakdiyeler ise, 4 Aralık 1927 tarihinden itibaren dolaşımdan çekilerek 4 Eylül 1928 tarihinde değerlerini yitirmişlerdir.

Birinci emisyon (E1 serisi) (1927)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
Banknot.jpg E1 1 TL ön yüz.JPG 1 Lira 90 × 166 mm Zeytuni yeşil Meclis Binası, Ankara Kalesi, karasabanla çift süren bir köylü Eski Başbakanlık Binası
E1 5 TL ön yüz.jpg E1 5 TL arka yüz.JPG 5 Lira 94 × 170 mm Koyu mavi Ankara Kalesi, Bozkurt ve Meclis Binası Ak Köprü
E1 10 TL ön yüz.jpg E1 10 TL arka yüz.JPG 10 Lira 99 × 175 mm Eflatun Ankara Kalesi ve Bozkurt Ankara Kalesi'nden bir görünüm
E1 50 TL ön yüz.jpg E1 50 TL arka yüz.jpg 50 Lira 108 × 185 mm Kahverengi ve zeytuni yeşil Ortada bir motif, sağda Atatürk portresi Afyon şehrinden bir görünüm
E1 100 TL ön yüz.jpg E1 100 TL arka yüz.jpg 100 Lira 112 × 189 mm Zeytuni yeşil Atatürk portresi Bir köy resmi
E1 500 TL ön yüz.jpg E1 500 TL arka yüz.jpg 500 Lira 120 × 194 mm Kahverengi ve sarı Solda Sivas Gökmedrese, sağda Atatürk portresi Sivas şehrinden bir görünüm
E1 1000 TL ön yüz.jpg E1 1000 TL arka yüz.jpg 1.000 Lira 124 × 201 mm Koyu mavi Atatürk portresi Sakarya demiryolu hattı
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] İkinci emisyon

3 Ekim 1931 tarihinde Merkez Bankası faaliyete geçmiş para basma yetkisi bu kuruluşa verilmiştir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kurulduktan sonra, harf devriminden önce basılan eski yazılı banknotlar, latin alfabesi ile basılmış yeni banknotlarla değiştirilmiştir.

Latin alfabesi ile hazırlanmış yeni banknotlar, 9 farklı değerde ve 11 tertipten oluşmaktadır. Söz konusu banknotlardan 50 Kuruşluk Almanya'da, diğerleri ise İngiltere'de bastırılmıştır.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından dolaşıma ilk çıkarılan banknot olan 5 Türk Liralık banknotu da içeren İkinci Emisyon Grubu banknotlar, 1937-1944 yılları arasında tedavüle çıkarılmıştır.

İkinci Emisyon Grubu içinde hem Atatürk, hem de İnönü portreli banknotlar yer almaktadır.

Bu emisyon grubu içinde İngiltere'de bastırılan ancak, İkinci Dünya Savaşı sırasında banknotları Türkiye'ye getiren geminin Pire Limanında hücuma uğrayıp batması sonucunda denize dökülen İnönü resimli 50 Kuruşluk ve 100 Türk Liralık banknotlar ile yine İngiltere'de bastırılan ancak, Londra'daki bir hava hücumu sırasında basıldığı matbaa zarar gören 50 Türk Liralık banknotlar dolaşıma verilmemiştir.


İkinci emisyon (E2 serisi) (1937 - 1942)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
50 Kurus on.jpg 50 Kurus arka.jpg 50 Kuruş 55 × 125 mm Ön yüz : Sarı ve açık yeşil
Arka yüz : Yeşil ve kahverengi
İsmet İnönü'nün portresi Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Eski İdare Merkezi Binası
1 Turk Lirası on.jpg 1 Turk Lirası arka.jpg 1 Lira 60 × 135 mm Mor Boğaziçi'nden bir görünüm
2 Bucuk Turk Lirası on.jpg 2 Bucuk Turk Lirası arka.jpg 2,5 Lira 65 × 145 mm Zeytuni yeşil Atatürk portresi Ankara Zafer Anıtı
5 Turk Lirası on.jpg 5 Turk Lirası arka.jpg 5 Lira 70 × 155 mm Ön yüz : Mavi
Arka yüz : Yeşil
Güvenlik Anıtı
E-2 10 TL on.jpg E-2 10 TL arka.jpg 10 Lira 75 × 165 mm Kiremit rengi Ankara Kalesi'nden bir görünüm
E-2 50 TL on.jpg E-2 50 TL arka.jpg 50 Lira 80 × 175 mm Eflatun Ankara keçileri
E-2 100 TL on.jpg E-2 100 TL arka.jpg 100 Lira 85 × 185 mm Koyu kahverengi Çanakkale Boğazı'ndan bir görünüm
E-2 500 TL on.jpg E-2 500 TL arka.jpg 500 Lira 90 × 195 mm Zeytuni yeşil Rumelihisarı'ndan bir görünüm
E2 500 TL on.jpg E2 500 TL arka.jpg İsmet İnönü'nün portresi
E-2 Ataturk 1000 TL on.jpg E-2 Ataturk 1000 TL arka.jpg 1.000 lira 95 × 205 mm Arduvaz mavisi Atatürk portresi Güvenlik Anıtı
E-2 İnonu 1000 TL on.jpg E-2 İnonu 1000 TL arka.jpg İsmet İnönü'nün portresi
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] Üçüncü emisyon

Tamamı İsmet İnönü portreli olarak bastırılmıştır. 1942-1947 yılları arasında dolaşıma çıkarılmıştır. 6 farklı değerde, 7 tertip olarak İngiltere, Almanya ve Amerika'da bastırılmıştır.


Üçüncü emisyon (E3 serisi) (1942 - 1947)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
E-3 2,5 TL on.jpg E-3 2,5 TL arka.jpg 2,5 Lira 65 × 145 mm Eflatun ve kahverengi İsmet İnönü'nün portresi Ankara Halkevi
E-3 10 TL on.jpg E-3 10 TL arka.jpg 10 Lira 65 × 155 mm Turuncu ve bej Mahalli giysiler içinde üç Türk köylü kadını
E-3 50 TL on.jpg E-3 50 TL arka.jpg 50 Lira 80 × 175 mm Ön yüz : Eflatun ve yeşil
Arka yüz : Eflatun
Ankara keçileri
E-3 100 TL on.jpg E-3 100 TL arka.jpg 100 Lira 75 × 175 mm Kahverengi Üzüm salkımı tutan kız
E-3 500 TL on.jpg E-3 500 TL arka.jpg 500 Lira 85 × 185 mm Zeytuni yeşil Ankara Sanat Okulu'nda uygulamalı ders yapan öğrenciler
E-3 1000 TL on.jpg E-3 1000 TL arka.jpg 1.000 Lira 95 × 195 mm Mavi İzciler
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] Dördüncü emisyon

2 farklı değerde, 3 tertip olarak Amerika Birleşik Devletleri'nde bastırılmıştır. 1947 ve 1948 yıllarında dolaşıma çıkarılan banknotların tamamı İsmet İnönü portreli olarak bastırılmıştır.


Dördüncü emisyon (E4 serisi) (1947 - 1948)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
E-4 10 TL on.jpg E-4 10 TL arka.jpg 10 Lira 75 × 165 mm Kırmızı İsmet İnönü'nün portresi Sultan Ahmet Çeşmesi
E-4 100 TL on.jpg E-4 100 TL arka.jpg 100 Lira 83 × 181 mm Yeşil Rumelihisarı'ndan bir görünüm
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] Beşinci emisyon

Beşinci Emisyon Grubu banknotlar, 7 farklı değerde, 32 tertip olarak basılmış ve 1951-1971 yılları arasında dolaşıma çıkarılmıştır.

Dolaşıma verilen banknotlar 1958 yılında Banknot Matbaası kuruluncaya kadar Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere veya Almanya'da bastırılmış olup Türkiye'de basılan ilk banknot Beşinci Emisyon Grubu III. Tertip 100 Türk Liralık banknottur. Halk arasında "Mor Binlik" olarak adlandırılan 1.000 Türk Liralık banknot da bu emisyon grubu içinde yer almaktadır.

Beşinci emisyon (E5 serisi) (1952 - 1971)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
E-5 2,5 TL on.jpg E-5 2,5 TL arka.jpg 2,5 Lira 65 × 145 mm Kırmızımtrak eflatun Atatürk portresi Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası İdare Merkezi Ankara Eski Binası
E-5 5 TL on.jpg E-5 5 TL arka.jpg 5 Lira 68 × 150 mm Mavi Fındık toplayan köylü kızları
E-5 10 TL on.jpg E-5 10 TL arka.jpg 10 Lira 71 × 155 mm Yeşil Edirne Meriç Köprüsü
E-5 50 TL on.jpg E-5 50 TL arka.jpg 50 Lira 74 × 160 mm Kahverengi Ulus'taki Zafer Anıtı'ndan bir figür
E-5 100 TL on.jpg E-5 100 TL arka.jpg 100 Lira 80 × 170 mm Zeytuni yeşil Gençlik Parkı'ndan bir görünüm
E-5 500 TL on.jpg E-5 500 TL arka.jpg 500 Lira 80 × 170 mm Kahverengi İstanbul Sultan Ahmet Camii, Dikilitaş ve Hipodrom
E-5 1000 TL on.jpg E-5 1000 TL arka.jpg 1.000 Lira 80 × 170 mm Eflatun Rumeli Hisarı'ndan Boğaziçi'nin bir görünümü
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] Altıncı emisyon

E6 banknotlar 7 farklı değerde, 18 tertipten oluşmaktadır. 1966-1983 yılları arasında dolaşıma çıkarılan bu banknotlardan I. Tertip 20 Türk lirası İngiltere'de, diğerleri ise Türkiye'de basılmıştır.

Altıncı emisyon (E6 serisi) (1966 - 1983)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
5 Old TL obverse.jpg 5 Old TL reverse.jpg 5 Lira 135 × 60 mm Eflatun Atatürk portresi Manavgat Şelalesi'nden bir görünüm
10 Old TL obverse.jpg 10 Old TL reverse.jpg 10 Lira 140 × 65 mm Zeytuni yeşil Kız Kulesi
20 Old TL obverse.jpg 20 Old TL reverse.jpg 20 Lira 143 × 66 mm Kırmızı Anıtkabir
50 Old TL obverse.jpg 50 Old TL reverse.jpg 50 Lira 160 × 71 mm Açık kahverengi Topkapı Sarayı'ndaki Mermer Çeşme
100 Old TL obverse.jpg 100 Old TL reverse.jpg 100 Lira 170 × 77 mm Ön yüz : Yeşil
Arka yüz : Kahverengi
Ağrı Dağı
500 Old TL obverse.jpg 500 Old TL reverse.jpg 500 lira 170 × 80 mm Zeytuni yeşil ve mavi İstanbul Üniversitesi Girişi
E6 1.000 TL ön yüz.jpg E6 1.000 TL arka yüz.jpg 1000 lira 170 × 82 mm Mor Boğaziçi Köprüsü
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] Yedinci emisyon

1979 yılından itibaren dolaşıma verilmeye başlanan E7 grubu banknotlar 2002 yılı itibariyle; 15 farklı değerde, 36 tertipten oluşmaktadır. Banknotların tamamı Türkiye'de basılmıştır.

E7 Emisyon Grubu banknotlar 1 Ocak 2006 tarihinde tedavülden kaldırılmıştır.

[değiştir] 1980'li yıllar serileri

Yedinci emisyon (E7 serisi) (1979 - 1989)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
10 Old Turkish lira.jpg 10 TL reverse.jpg 10 Lira 122 × 55 mm Pembe ve zeytuni yeşil Atatürk portresi Atatürk'e çiçek sunan çocuk öğrenci grubu
100 TL obverse.jpg 100 TL reverse.jpg 100 Lira 131 × 61 mm Erguvan ve kahverengi Ankara Kalesi, Mehmet Âkif Ersoy'un portresi, müze haline getirilen Ankara'daki evi ve İstiklâl Marşımızın ilk iki dörtlüğü
500 TL obverse.jpg 500 TL reverse.jpg 500 Lira 140 × 72 mm Mavi İzmir Saat Kulesi
1000 TL obverse.jpg 1000 TL reverse.jpg 1 000 Lira 140 × 72 mm Mor Fatih Sultan Mehmed ve İstanbul
1. versiyon 1. versiyon 5.000 Lira 140 × 72 mm Kahverengi, oranj ve mavi Mevlana Müzesi ve Muhammed Celaleddin-i Rumi figürü
2. ve 3. versiyon 2. ve 3. versiyon 146 × 72 mm Kahverengi ve yeşil
4. versiyon 4. versiyon Afşin Elbistan Termik Santrali
10000 TL obverse.jpg E7 10 000 TL arka yüz.jpg 10 000 lira 146 × 72 mm Ön yüz : Mor ve yeşil
Arka yüz : Yeşil
Mimar Sinan ve Selimiye Camii
20000 TL obverse.jpg 20000 TL reverse.jpg 20 000 lira 152 × 76 mm Ön yüz : Bordo kırmızı
Arka yüz : Mor
Ankara Merkez Bankası Genel Müdürlük Binası
50000 TL 1994 obverse.jpg 50000 TL 1994 reverse.jpg 50 000 lira 152 × 76 mm Yeşil Türkiye Büyük Millet Meclisi binası
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] 1990-2005 serileri

Yedinci emisyon (E7 serisi) (1990–2005)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
100000 lira obverse.jpg 100000 lira reverse.jpg 100 000 lira 158 × 76 mm Kahverengi ve yeşil Atatürk portresi Atatürk'e çiçek sunan öğrenci grubu
250000 TL obverse.jpg 250000 TL reverse.jpg 250 000 lira 158 × 76 mm Mavi Kızılkule
500000 TL obverse.jpg 500000 TL reverse.jpg 500 000 lira 160 × 76 mm Mor Çanakkale Şehitleri Anıtı
1 Million TL obverse.jpg 1 Million TL reverse.jpg 1 000 000 lira 160 × 76 mm Bordo ve mavi Atatürk Barajı ve Hidroelektrik Santrali
5 Million TL obverse.jpg 5 Million TL reverse.jpg 5 000 000 lira 162 × 76 mm Pastel sarı ve yeşilimsi kahverengi Anıtkabir
10 Million TL obverse.jpg 10 Million TL reverse.jpg 10 000 000 lira 162 × 76 mm Ön yüz : Kırmızı
Arka yüz : Mavi ve kırmızı
Piri Reis Haritası
E7 20.000.000 ön yüz.jpg E7 20.000.000 arka yüz.jpg 20 000 000 lira 162 × 76 mm Yeşil Efes Antik Kenti
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] Sekizinci emisyon

28 Ocak 2004 tarih ve 5083 sayılı "Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun" gereğince, Türkiye'de ilk kez gerçekleştirilen Türk lirasından 6 sıfır atma operasyonu kapsamında 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren dolaşıma verilmiştir. E8 Grubu banknotlar 6 farklı değerden oluşmaktadır. Bu banknotların tamamı Türkiye'de basılmıştır.

E8 Emisyon Grubu banknotlar 1 Ocak 2010 tarihinde tedavülden kaldırıldı.

Sekizinci emisyon (E8 serisi) (2005 - 2009)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
1 YTL ön.jpg 1 YTL arka.jpg 1 lira 160 × 76 mm Bordo ve mavi Atatürk portresi Atatürk Barajı ve Hidroelektrik Santrali
5 YTL ön.jpg 5 YTL arka.jpg 5 lira 162 × 76 mm Pastel sarı ve yeşilimsi kahve Anıtkabir
10 YTL ön.jpg 10 YTL arka.jpg 10 lira 162 × 76 mm Ön yüz : Kırmızı
Arka yüz : Mor ve kırmızı
Piri Reis Haritası
20 YTL ön.jpg 20 YTL arka.jpg 20 lira 162 × 76 mm Yeşil Efes
50 YTL ön.jpg 50 YTL arka.jpg 50 lira 152 × 81 mm Ön yüz : Turuncu
Arka yüz : Açık Kahverengi ve Turuncu
Kapadokya
100 YTL ön.jpg 100 YTL arka.jpg 100 lira 158 × 81 mm Mavi İshak Paşa Sarayı
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] 1 Yeni Türk Liralık Banknotun Güvenlik Özellikleri

1 YTL ön.jpg
1 YTL arka.jpg
[değiştir] Emniyet Şeridi

Arka yüzde kesik gümüşi çizgilerden oluşur. Banknot ışığa tutulduğunda düz bir hat şeklini alır ve her iki yüzden görülür. Üzerinde "TCMB" harfleri bulunur.

Bir YTL Emniyet Şeridi 1.gif Bir YTL Emniyet Şeridi 2.gif

[değiştir] Gizli görüntü

Banknotun yatay konumda, göz hizasında ışığa doğru tutulması halinde görülebilen "TC" harflerinden oluşan gizli görüntü.

Bir YTL Gizli Görüntü 1.gif Bir YTL Gizli Görüntü 2.gif

[değiştir] Filigran

Ön ve arka yüzde, banknot ışığa tutulduğunda görülebilen, Atatürk portresinin küçüğünden ve 1 rakamından oluşan filigran.

Bir YTL Filigran.gif

[değiştir] Bütünleşik görüntü

Banknot ışığa tutulduğunda, arka yüzdeki parçayla birbirini tamamlayan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası amblemi.

Ön Taraf Arka Taraf Bütünleşik Hali
Bir YTL Bütünleşik Görüntü Ön Taraf.gif Bir YTL Bütünleşik Görüntü Arka Taraf.gif Bir YTL Bütünleşik Görüntü.gif
[değiştir] Mikro yazı

Atatürk portresinin altındaki yatay şeridin altında büyüteçle okunabilen "BİR" yazısı.

Bir YTL Mikro Yazı.gif

[değiştir] Kabartma Baskı

Ön yüzde parmakla dokunulduğunda hissedilebilen kabartma baskı.

Kabartma Baskı 1 YTL.gif Bir YTL Kabartma Baskı.gif

[değiştir] Diğer güvenlik özellikleri
  • Ultraviyole ışık altında görülebilen kırmızı ve mavi renkte kılcal lifler.
  • Arka yüzün sol üst tarafında siyah, sağ alt tarafında kırmızı renkte basılı ve ultraviyole ışık altında parlayan seri ve sıra numaraları.
  • Ultraviyole ışık altında parlamayan özel banknot kağıdı.

[değiştir] Yeni Kuruş

Yeni kuruş (YKr), Yeni Türk lirasının 100'de biri değerinde olan para birimidir.

1 Ocak 2005 tarihinden itibaren tedavüle çıkmıştır ve değeri 10.000 Türk lirasına ve 1.000.000 kuruşa eşittir. 1 Ocak 2009 tarihinde kuruşun tedavüle girmesi ile birlikte tedavülden kalkmıştır.

Değeri Ağırlığı (gr) Çapı (mm) Kalınlığı(mm) Kenar Özelliği Metal (%) Arka tarafı Ön tarafı
1 YKr 2,7 17 1,65 Düz Cu 70, Zn 30 1 YKr (arka) 1 YKr (ön)
5 YKr 2,95 17 1,7 Düz Cu 65, Ni 18, Zn 17 5 YKr (arka) 5 YKr (ön)
10 YKr 3,85 19,25 1,7 Düz Cu 65, Ni 18, Zn 17 10 YKr (arka) 10 YKr (ön)
25 YKr 5,3 21,5 1,9 Tırtıllı Cu 65, Ni 18, Zn 17 25 YKr (arka) 25 YKr (ön)
50 YKr 6,9 23,85 1,95 İri Şeklinde Tırtıl Halka:
Cu 81, Ni 4, Zn 15
Göbek:
Cu 75, Ni 15, Zn 10
50 YKr (arka) 50 YKr (ön)
1 YTL 8,3 26,15 1,95 Aralıklı Tırtıl Halka:
Cu 75, Ni 15, Zn 10
Göbek:
Cu 81, Ni 4, Zn 15
1 Lira (ön) 1 Lira (arka)

[değiştir] Dokuzuncu emisyon

5083 sayılı "Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun"un[8] 1'inci maddesi uyarınca, Bakanlar Kurulu Yeni Türk lirası ve Yeni Kuruş'ta yer alan "Yeni" ibarelerini kaldırmaya yetkili kılınmış olup "Yeni" ibarelerinin 1 Ocak 2009 tarihinde kaldırılmasına ilişkin söz konusu Bakanlar Kurulu Kararı 5 Mayıs 2007 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

E9 Emisyon Grubu Türk lirası banknotlar 4 farklı sık bulunan ve 2 farklı nadir bulunan ( 100 ve 200 TL ) kupürden oluşmaktadır. Banknotların tamamı Türkiye'de basılmıştır.

Dokuzuncu emisyon (E9 serisi) (2009 >)
Resim Değeri Boyutları Ana rengi Bilgi
Önyüz Arkayüz Önyüz Arkayüz
5 Türk Lirası front.jpg 5 Türk Lirası reverse.jpg 5 lira 64 × 130 mm Kahverengi Atatürk portresi Ordinaryüs Prof. Dr. Aydın Sayılı’ın bir portresi, güneş sistemi, atomun yapısı, DNA ve ilk çağ mağara resimleri
10 Türk Lirası front.jpg 10 Türk Lirası reverse.jpg 10 lira 64 × 136 mm Kırmızı Ordinaryüs Prof. Dr. Cahit Arf’ın bir portresi, “Arf Değişmezi”nden alınan bir kesitin yanı sıra “aritmetik diziler, abaküs, sayılar ve bilgisayar teknolojisinin temeli olan sayısal sistemi belirten ikili (Binary) sayı sistemini ifade eden rakamlar
20 Türk Lirası front.jpg 20 Türk Lirası reverse.jpg 20 lira 68 × 142 mm Yeşil Mimar Kemaleddin’in bir portresi, “Gazi Üniversitesi Rektörlük Binası”nın çizgisel bir çalışması ile “kemer, dairesel motif ve mimarinin üç boyutlu yapısını simgelemek üzere küp, küre, silindir” gibi formlar
50 Türk Lirası front.jpg 50 Türk Lirası reverse.jpg 50 lira 68 × 148 mm Turuncu Fatma Aliye Topuz’un bir portresi, “hokka, tüy kalem, kâğıt ve kitap” gibi figürler ile kadın zerafetini simgeleyen “çiçek” motifleri
100 Türk Lirası front.jpg 100 Türk Lirası reverse.jpg 100 lira 72 × 154 mm Mavi Itri’nin bir portresi, “notalar, kudüm ve ud gibi enstrümanlar” ile Itri’nin Mevlevi kişiliğine uygun olarak “ney üfleyen Mevlevi dervişi” figürü
200 Türk Lirası front.jpg 200 Türk Lirası reverse.jpg 200 lira 72 × 160 mm Mor Yunus Emre’nin bir portresi, “Yunus Emre’nin anıt mezarı, dizelerinde yer verdiği gül motifi, barışı ve kardeşliği simgeleyen güvercin motifi ile felsefesini en iyi vurgulayan ‘Sevelim, Sevilelim’ dizesi
Kaynaklar: TCMB - Turkish Banknotes.info

[değiştir] Ayrıca bakınız

[değiştir] Kaynaklar

  1. ^ "Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu". 1 Ocak 2009 tarihinde erişilmiştir.
  2. ^ "Türk lirasının 165 yıllık serüveni". 1 Ocak 2009 tarihinde erişilmiştir.
  3. ^ "tcmb.gov.tr - Cumhuriyet Dönemi Banknotları". 1 Ocak 2009 tarihinde erişilmiştir.
  4. ^ "TL Simgesi". 01.03.2012 tarihinde erişilmiştir.
  5. ^ "TL Simgesine İlişkin Basın Duyurusu". 01.03.2012 tarihinde erişilmiştir.
  6. ^ "Türk lirasının yeni simgesi açıklandı". 01.03.2012 tarihinde erişilmiştir.
  7. ^ İngilizce Vikipedi'deki 1 Ocak 2009 tarihli De La Rue maddesi
  8. ^ "Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun". 14 Ocak 2009 tarihinde erişilmiştir.
Kişisel araçlar
Ad alanları

Türevler
Eylemler
Gezinti
Katılım
Yazdır/dışa aktar
Araçlar
Diğer diller