Venedik Taciri
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Venedik Taciri, ünlü İngiliz oyun yazarı ve ozan William Shakespeare'nin tanınmış bir oyunudur.
Oyun, bir komedi olmakla birlikte ciddi bölümler de içerir. Bazı edebiyat tarihçilerine göre Venedik Taciri Shakespeare'in tragedyaya en çok yaklaşan oyunudur.
Konu başlıkları |
[değiştir] Karakterler
- Venedik Dükü
- Fas prensi, Aragon Prensi – Portia'nın talipleri
- Antonio – Venedikli bir tacir
- Bassanio – Arkadaşı, Portia'ya aşık
- Portia – Zengin bir mirascı kadin
- Nerissa – Yakın hizmetkarı
- Gratiano, Solanio, Salerio – Antonio ve Bassanio'nun arkadaşları
- Lorenzo – Jessika'ya aşık
- Shylock – Zengin bir Yahudi
- Tubal – Bir Yahudi, arkadaşı
- Jessika – Shylock'un kızı, Lorenzo'ya aşık
- Lancelot Gobbo – Shylock'un soytarı uşağı
- Yaşlı Gobbo – Lancelot'un babası
- Leonardo – Bassanio'nun uşağı
- Balthazar, Stephano – Portia'nin uşakları
- Venedikli Magnifikolar, Adalet Mahkemesi görevlileri, Gardiyan, Portia'nin uşakları ve diger hizmetkarlar.
[değiştir] Konu özeti
Oyundaki kötü adam, Yahudi tefeci Shylock'tur. Bütün gemileri açık denizlerde dolaşan ve nakit sıkıntısında olan Antonio, Venedik'teki itibarını kullanarak, arkadaşı Bassanio'yu sevgilisi Portia'ya gönderebilmek için bir vakitler hakaretler yağdırdığı Yahudi tefeci Shylock'tan üç bin düka borç alır. Shylock ise Antonio'nun borcu ödeyememesi halinde, vücudunun neresinden isterse oradan, bir pound (yaklaşık 450 gr) eti keseceğini senedin sonuna şart olarak ekletir.
Zamanla, Antonio'nun gemilerinin teker teker battıkları haberleri ulaşmaya başlar. Soylu tüccar borcunu ödeyemez ve Shylock kızının kaçmasının da gerginliğiyle Hristiyanlara olan nefretini Antonio'ya kusar. Venedik'te "Hakkımı isterim, senette ne yazıyorsa onu isterim!" diye bağırmaya, yeminler savurmaya başlar.
Duruşma sırasında Shylock, dramatik yapının "sevilmeyen adam" rolünü zedeleyici sözler sarfeder fakat haklı olduğunu elbette ispatlayamaz. Shylock'un açgözlülükle bıçağını bilediği gerilimli bir duruşmadan sonra Antonio kendisini savunan genç bir avukatın zekâsı sayesinde kurtulur. Avukat ise, kılık değiştirerek mahkemeye katılan Bassanio'nun sevgilisi ve miras sahibi bir genç kız olan Portia'dır. Senette sadece et yazıldığını, kan yazılmadığını savunur. O halde Shylock, tek damla kan akıtmadan senete göre hakkı sayılan eti almalıdır. Eğer kan akarsa, bir Hristiyan'ın kanını akıttığı için Shylock'un tüm mal ve mülkü müsadere edilecektir, kanun böyledir.
Sonuç olarak Shylock, senete dayanan hakkından vazgeçer. Fakat bu sefer de bir Hrıstiyanın canına dolaylı yoldan kasdetmekten mallarına el konur, hayatı ise Antonio'nun merhametine bırakılır. Antonio ise Shylock'u Hristiyan olması şartıyla bağışlar.
[değiştir] Uyarlamaları
Venedik Taciri oyunu hem beyaz perde hem de televizyon ekranı için birçok uyarlamalar esinlemiştir:
- 1914— Lois Weber yönetmenliğinde sessiz film.
- Weber bu filmde Portia rolünü de oynamış ve ABD beyaz perdesinde bir uzun film yöneten ilk kadın olmuştur.
- 1973— John Sichel tarafından yönetilen Venedik Taciri adlı İngiliz televizyon filmi
- Bu televizyon filmindeki bazı oyuncular ve rolleri şunlardır: Laurence Olivier: Shylock, Anthony Nicholls: Antonio, Jeremy Brett: Bassanio, Joan Plowright: Portia, Louise Purnell: Jessica.
- Internet Movie Database'de Venedik Taciri
- 1980— Jack Gold yönetmenliği altında İngiliz BBC televizyonu için film
- Bazı aktör ve rolleri: Warren Mitchell:Shylock, John Rhys-Davies as Salerio
- Internet Movie Database'de Venedik Taciri
- 1996— Alan Horrox yönetmenliği altında İngiliz Channel 4 televizyon kanalı için film
- Bazı aktör ve rolleri: Paul McGann as Bassanio and Haydn Gwynne as Portia
- Internet Movie Database'de Venedik Taciri
- 2001— Trevor Nunn yönetmenliği altında İngiliz BBC televizyonu için film
- Bu İngiliz Kraliyet Milli Tiyatrosu temsilinin filmi olup başrolde Henry Goodman Shylock
- Internet Movie Database'de Venedik Taciri
- 2004— Michael Radford tarafından yönetilen The Merchant of Venice (Venedik Taciri) adlı beyaz perde filmi
- Bazı aktör ve rolleri: Al Pacino: Shylock, Jeremy Irons: Antonio, Joseph Fiennes: Bassanio, Lynn Collins:Portia, Zuleikha Robinson]:Jessica.
- Internet Movie Database'de Venedik Taciri
[değiştir] Türkçe'ye çeviriler
- Venedik taciri. Çev. H. Y.(“Muharrir: İngiliz meşahir erbab kaleminden Şekispir. Mütercimi H. Y.”). İstanbul: Matbaa Abuziyâ – Der Galata, 1301.
- Venedik taciri. Çev. Halide Edip Adıvar Temaşa 8-11, 13 Eylül 1334/1918.
- Venedik taciri. Çev. Mehmet Şükrü. İstanbul, 1930.
- Venedik taciri. Çev. Nureddin Sevin. Ankara,1938. (İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları,1992.)
- Hamlet ve Venedikli Tüccar. Çev. Şehbal Erdeniz ve Orhan Veli Kanık. İstanbul: Doğan Kardeş Yayınları, 1949.
- Venedik Taciri. Çev. Adnan Yaltı. İstanbul: Zuhal Yayınevi, 1968.
- Venedik Taciri. Çev. Bülent Bozkurt. İstanbul: Remzi Kitabevi, 1992.
- Toplu Oyunları 1:Kısasa Kısas, Onikinci Gece, Venedik Taciri. Çev. Zeynep Avcı. İstanbul:Mitos-Boyut Yayınları, 1996.
[değiştir] Dışsal kaynaklar
- [1] Wikisource'da Venedik Taciri oyununun tam metni İngilizce.
 |
Tiyatro ile ilgili bu madde bir taslaktır. İçeriğini geliştirerek Vikipedi'ye katkıda bulunabilirsiniz. |
 |
Edebiyat Portalı – Vikipedi'de edebiyat ile ilgili diğer maddelere ulaşın. |
