Mandarin ördeği

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Vikipedi:TaksokutuVikipedi:Taksokutu
Mandarin ördeği
Korunma durumu: Asgari endişe (LC)[1]
Mandarin.duck.arp.jpg
Bilimsel sınıflandırma
Alem: Animalia (Hayvanlar)
Şube: Chordata (Kordalılar)
Sınıf: Aves (Kuşlar)
Takım: Anseriformes
Familya: Anatidae
Cins: Aix
Tür: A. galericulata
Binominal adı
Aix galericulata
(Linnaeus, 1758)
Avrupa'daki dağılımı
Avrupa'daki dağılımı
Dış bağlantılar
Commons-logo.svg Wikimedia Commons'ta Mandarin ördeği ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
Wikispecies-logo.svg Wikispecies'te Mandarin ördeği ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur.
Oshidori, haiku: Oshidori no Wakaremo mitari Asaarashi (anlam: Mandarin ördeğinin, ayrılışı göründü, sabahın şiddetli rüzgârı, tahta baskısı, Utagawa Hiroshige)

Mandarin ördeği (Aix galericulata), Ördekgiller familyasından orta büyüklükte çok renkli bir ördek türüdür.

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Beyaz göz çerçeveleri

Yaklaşık olarak 41-49 cm uzunluğunda, 65-75 cm kanat açıklığındadır. Erkek ve dişi arasında oldukça belirgin tüy rengi farklıklıkları vardır. Erkekler göz alıcı ve çeşitli renkleriyle oldukça dikkat çekiciyken, dişiler oldukça sıradan tüylere sahiplerdir.

Yetişkin erkekler çizgili ve oldukça belirgin şekilde tanınabilen kuşlardır. Kırmızı bir gagası, geniş yarımay biçimli beyaz göz çerçeveleri ve kırmızımısı bir yüzü ve yanakları vardır. Göğsü iki dikey beyaz şeritle bölünmüş mordur. Yan tarafları kırmızımsı ve sırta doğru turuncular içerir. Dişiler Carolina ördeğinin dişilerine benzerdir, göz etrafında ve gözün arkasından sırta kadar uzanan beyaz şeritleri vardır, alt kısımlar daha soluktur ve yan taraflar beyaz çizgilidir. Gagasının ucu soluk renklidir.

Davranış[değiştir | kaynağı değiştir]

Yabani hayatta Mandarin ördekleri, sığ göllerin yakınındaki kalabalık koruluklar, çalılar ya da küçük havuz bitkilerin yakınlarında yaşarlar. Yuvaları su yakınındaki ağaç oyuklarına yaparlar. Yumurtadan çıktıklarından kısa süre sonra anneleri yere doğru uçarak yavruları oyuktan çıkmaları için kandırır.

Asya'da bulunanlar kışları Çin'in doğusuna ve Japonya'nın güneylerindeki ovalara göç ederler.

Beslenme[değiştir | kaynağı değiştir]

Mandarin ördekleri karada yürüyerek ya da su içinde, genellikle şafak veya grup vakitlerinde beslenirler. Gün boyunca ise yerde oturur ya da ağaçlarda tünerler.

Ana besinleri bitkiler ve tohumlar, özellikle kayın ağacı yemişidir. Mandarin ördekleri kışları küçük sürüler oluşturabilirler, fakat diğer ördeklerle nadiren karışırlar.

Dağılım ve Tehditler[değiştir | kaynağı değiştir]

Tür, doğu Asya'da yayılış göstermiştir, fakat geniş ithalat ve ihracatın etkisiyle ve doğal ortamlarının yıkımıyla doğu Rusya ve Çin'de kalan nüfuslarının 100 çiftin altına düştüğü, hatta Japonya'da sadece 2000 çift kaldıkları tahmin edilmektedir. Türkiye'de hayvanat bahçelerinde ve ender bulunmalarından dolayı, fiyatı yüksek olduğundan belli sayıdaki insanlarda bulunmaktadır.

Türler sıkça koleksiyoncular tarafından kaçırılmakta ve 20. yüzyıldaki yabani nüfusları İngiltere'de belirlenilene göre 100 çift dolayındadır. Büyük koruma anlaşmalarına rağmen, bu kuşlar Birleşik Krallık'ta burada doğal olarak bulunmadığından dolayı korunmamaktadır.

Günümüzde bazı hayvanat bahçelerinde de görülebilmektedir.

Popüler kültürde[değiştir | kaynağı değiştir]

Mandarin ördekleri (Çince Yuan-yang), Doğu'ya ait sanatlarda skıça baş rolü oynayan ve sadakatın ve sevginin simgesi olarak gösterilen kuşlardır. Bir Çin atasözü birbirini seven çiftler mecazi anlamda için söyle der: "İki mandarin ördeği suda oynuyor". Mandarin ördekleri ayrıca, Çin'deki düğünlerde geleneksel olarak kullanılan saadet ve bağlılığı temsil eden sembollerdir.

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ BirdLife International (2004). Aix galericulata. Tehlike altında olan türlerin 2006 IUCN Kırmızı Listesi. IUCN 2006. 11 May 2006 tarihinde alınmıştır.

İngilizce Vikipedi'deki 26 Nisan 2008 tarihli Mandarin duck maddesi

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]