Kaptan-ı deryalar listesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Oturan Kaptan-ı Derya ve maiyeti Ressam:Arif Paşa

1401-1867 yılları arasında Osmanlı donanmasının en üst kademedeki sorumlusu olan ve önceleri -16. yüzyılın ortalarına kadar- deryabeyi olarak da anılan Kaptan-ı Derya'ların (Kaptan Paşa) listesi aşağıdadır. Kaptan-ı Deryalık kurumu 1867'de kaldırılarak yerine Bahriye Nezareti ve Osmanlı Donanması donama komutanlığı görevleri kurulmuştur.

Kaptan-ı Deryalık makamı ve görevi 1867'de resmen kaldırılmasına rağmen sonradan gelen donanma komutanlığı makam sahiplerinden, Kayserili Ahmed Paşa (1876) okuma yazması olmayan cahil bir kimse olduğundan, Hacı Vesim Paşa da daha önce Kaptan-ı Deryalık yaptığından görevlerinde bu ünvanı kullanmışlardır. Bazı tarihçiler bu nedenle, Kaptan Paşa ünvanını kullanmış olduklarından dolayı, son Kaptan Paşa olarak Hacı Vesim Paşa (1879) olduğu kabul etmektedirler. 1880'de Osmanlı Donanması'nin başına geçen Bozcaadalı Hasan Hüsnü Paşa bu eski ünvanı kullanmamış ve sonraki Osmanlı Donanması donanma komutanları'da devletin sonuna kadar bu eski ünvanı kullanmayıp Osmanlı Donanması donanma komutanı olarak görev yapmışlardır.[1]

15. yüzyıl[değiştir | kaynağı değiştir]

İsim Başlama Bitiş Notlar
Saruca Paşa 1390 ? 1392 ? [2]
Çavlı Bey  ? 1416 ? [3]
Baltaoğlu Süleyman Bey 1451 1453 [4]
Hamza Bey 1453 1456
Has Yunus Bey 1456 1459
Kaptan-ı Derya Kasım Bey 1459 1460
Kadim İsmail Bey 1461 1462
Yakup Bey 1462 1463
Zağanos Paşa 1463 1466
Veli Mahmud Paşa 1466 1478 [5]
Gedik Ahmed Paşa 1478 1480
Mesih Paşa 1480 1491
Güveği Sinan Paşa 1491 1492
Kara Nişancı Davud Paşa 1492 1503

16. yüzyıl[değiştir | kaynağı değiştir]

İsim Başlama Bitiş Notlar
Küçük Davud Paşa 1503 1506
Hersekzade Ahmed Paşa 1506 1511
İskender Ağa Paşa 1511 1514
Sinan Bey 1514 1516
Cafer Ağa Paşa 1516 1520
Parlak Mustafa Paşa 1520 1522
Bayram Paşa 1522  ?
Kurdoğlu Muslihittin Reis 1525  ?
Deryabey Süleyman Paşa  ? 1531
Kemankeş Ahmed Paşa 1531 1533
Barbaros Hayrettin Paşa (1533 1546
Sokullu Mehmed Paşa 1546 1550
Sinan Paşa 1550 1553
Piyale Paşa 1553 1569
Müezzinzade Ali Paşa 1569 1571
Uluç Reis 1571 1587
Cığalazade Yusuf Sinan Paşa 1590 1595 1. kez
Halil Paşa 1595 1599
Cığalazade Yusuf Sinan Paşa 1599 1601 2. kez

17. yüzyıl[değiştir | kaynağı değiştir]

İsim Başlama Bitiş Notlar
Mustafa Paşa 1601 1605
Cafer Paşa 1605 1605
Boşnak Derviş Mehmed Paşa 1605 1606
Cafer Paşa 1606 1608
Müezzinzade Filibeli Hafız Ahmed Paşa 1608 1609
Damat Halil Paşa 1609 1612 1. kez
Öküz Kara Mehmet Paşa 1612 1613
Damat Halil Paşa 1613 1617 2. kez
İstanköylü Çelebi (Güzelce) Ali Paşa 1617 1618
Kara Davut Paşa 1618 1620
Damat Halil Paşa 1620 1621 3. kez
Niğdeli Mustafa Paşa 1621 1621
Damat Halil Paşa (1621 1625 4. kez
Recep Paşa 1625 1626
Hasan Paşa 1626 1631
Canpolat Mustafa Paşa 1631 1632
Deli Hüseyin Paşa 1632 1635 [6]
Kemankeş Kara Mustafa Paşa 1635 1637]
Bostancı Cafer Paşa 1637 1639
Deli Hüseyin Paşa 1639 1641
Siyavuş Paşa 1641 1642
Piyale Paşa 1642 1643
Silahtar Yusuf Paşa 1643 1644 [7]
Ebubekir Paşa 1644 1645
Koca Musa Paşa 1645 1646
Kara Musa Paşa 1646 1647
Ammarzade Mehmed Paşa 1647 1648
Kılavuz Köse Ali Paşa 1648 1649 [8]
Bıyıklı Koca Derviş Mehmed Paşa 1649 1650
Hüsambeyzade Ali Paşa 1650 1652
Bıyıklı Koca Derviş Mehmed Paşa 1652 1653
Çavuşzade Mehmed Paşa 1653 1654 1. kez
Kara Dev Murad Paşa 1654 1655 [9]
Dellak Mustafa Paşa 1655 1655
Zurnazen Mustafa Paşa 1655 1656
Merzifonlu Kara Mustafa Paşa 1656 1656
Halıcı Damadı Mustafa Paşa 1656 1656
Sarı Kenan Paşa 1656 1656
Seydi Ali Paşa 1656 1656
Topal Mehmet Paşa 1656 1657
Çavuşzade Mehmed Paşa 1657 1658 2. kez
Hüseyin Paşa 1658 1659
Biko Ali Paşa 1659 1660
Hüsambeyzade Ali Paşa 1660 1661
Abdülkadir Paşa 1661 1662
Mustafa Paşa 1662 1665
Kaplan Mustafa Paşa 1665 1671 1. kez
Ali Paşa 1671 1676
Seydizade Mehmet Paşa 1676 1677
Kara İbrahim Paşa 1677 1678
Kaplan Mustafa Paşa 1678 1679 2. kez
Küçük Sipahi Mustafa Paşa 1679 1680
Bozoklu (Bıyıklı) Mustafa Paşa 1680 1684
Müsahip Mustafa Paşa 1684 1685
Mısırlıoğlu İbrahim Paşa 1685 1688
Kalaylıkoz Hacı Ahmed Paşa 1688 1689
Mezomorto Hüseyin Paşa 1689 1690 1. kez [10]
Mısırlıoğlu İbrahim Paşa 1690 1691
Palabıyık Yusuf Paşa 1691 1694
Amcazade Hüseyin Paşa 1694 1695
Mezomorto Hüseyin Paşa 1695 1701 2. kez

18. yüzyıl[değiştir | kaynağı değiştir]

İsim Başlama Bitiş Notlar
Abdülfettah Paşa 1701 1702
Aşçı Mehmed Paşa 1702 1703
Küçük Osman Paşa 1703 1704
Baltacı Mehmed Paşa 1704 1704
Abdurrahman Paşa 1704 1705
Veli Mehmed Paşa 1705 1706
Morali İbrahim Paşa 1706 1709
Küçük Ali Pasazade Mehmed Paşa 1709 1711
Kirli Ahmed Paşa 1711 1712 1. kez
Kel Hoca İbrahim Paşa 1712 1713 [11]
Kirli Ahmed Paşa 1713 1713 2. kez
Silahdar Süleyman Paşa 1713 1713
Aşçı Mehmed Paşa 1713 1714
İzmirli Süleyman Paşa 1714 1714
Canım Hoca Mehmed Paşa 1714 1717 2. kez
İbrahim Paşa 1717 1718
İzmirli Süleyman Paşa 1718 1721
Kaymak Mustafa Paşa 1721 1730 [12]
Abdi Paşa 1730 1731
Canım Hoca Mehmed Paşa 1731 1732 2. kez [13]
Hacı Hüseyin Paşa 1732 1732 [14]
Koca Bekir Paşa 1732 1733 [15]
Canım Hoca Mehmed Paşa 1733 1733 3. kez
Ali Paşa (kaptan-ı derya) 1733 1733
Süleyman Paşa 1733 1740
Elçi Mirahor Mustafa Paşa 1740 1743 1. kez
Yahya Paşa 1743 1743
Pir Mustafa Paşa 1743 1744
Ahmed Ratıp Paşa 1744 1744)
Elçi Mirahor Mustafa Paşa 1744 1746 2. kez
Mahmud Paşa 1746 1746
Şehsuvarzade Mustafa Paşa 1746 1750
Koca Bekir Paşa 1750 1751
Durak Mehmed Paşa 1751 1752
Damat Melek Mehmet Paşa 1752 1754
Karabağlı Süleyman Paşa 1754 1757 1. kez
Ali Paşa 1757 1758
Karabağlı Süleyman Paşa 1758 1759 2. kez
Abdulkerim Paşa 1759 1760
Hacı Benli Mustafa Paşa 1760 1761
Hacı Hasan Paşa 1761 1761
Sinek Mustafa Paşa 1761 1762
Karabağlı Süleyman Paşa 1762 1763 3. kez
Nişli Mehmed Paşa 1763 1765
Hüseyin Hüsnü Paşa 1765 1766
Tosun Mehmed Paşa 1766 1767
Damat Melek Mehmed Paşa 1767 1768
Eğribozlu İbrahim Paşa 1768 1770 [16]
Mandalzade Hüsameddin Paşa 1770 1770
Cezayirli Hasan Paşa 22 Ekim 1770 1789
Koca Yusuf Paşa 19 Aralık 1789 1789
Giritli Hüseyin Paşa 1789 1792
Küçük Hüseyin Paşa 11 Mart 1792 7 Aralık 1803 [17]

19. yüzyıl[değiştir | kaynağı değiştir]

İsim Başlama Bitiş Notlar
Mehmet Kadri Paşa 1803 1804
Bostancıbaşı Hafız İsmail Paşa 1804 1805
Hacı Mehmed Paşa 1805 1806 [18]
Hacı Salih Paşa 1806 1807
Seydi Ali Paşa 1807 1808
Abdullah Ramiz Paşa 1808 1808 [19]
Seydi Ali Paşa 1808 1809
Çarhacı Ali Paşa 1809 1809
Hafız Ali Paşa 1809 1811
Kaptan-ı Derya Kara Mehmed Paşa 1811 1811
Koca Hüsrev Mehmed Paşa 1811 1817 [20]
Kaptan-ı Derya Ahmed Paşa 1817 1818
Hasan Paşa 1818 1819
Deli Abdullah Paşa 1819 1821
Nasuhzade Ali Paşa 1821 1822 [21]
Kaptan-ı Derya Kara Mehmed Paşa 1822 1823
Koca Hüsrev Mehmed Paşa 1823 1827
Topal İzzet Paşa 1827 1829
Pabuççu Ahmed Paşa 1829 1830
Gürcü Halil Rifat Paşa 1830 1832 1.kez [22]
Çengeloğlu Tahir Mehmet Paşa Kasım 1832 1836 1. kez [23]
Ahmet Fevzi Paşa 10 Kasım 1836 1839
Kaptan-ı Derya Said Paşa 1839 1841
Çengeloğlu Tahir Mehmet Paşa 1841 1843 2. kez
Gürcü Halil Rifat Paşa 1843 1845 2. kez
Damat Mehmet Ali Paşa 1845 1847 1. kez
Gürcü Halil Rifat Paşa 1847 1848
Damat Mehmet Ali Paşa 1848 1852 2. kez
Mahmud Paşa 1852 1854
Rıza Paşa 1854 1854
Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa 1854 1854
Gürcü Halil Rifat Paşa 1854 1855 3. kez
Damat Mehmet Ali Paşa 1855 1859 3. kez
Mehmet Paşa 1859 1859
Damat Mehmed Ali Paşa 1859 1863 4. kez
İngiliz Mustafa Paşa 1863 1863
Ateş Mehmet Paşa 1863 1865
Hacı Vesim Paşa 1865 1865
Halil İbrahim Paşa 1865 1866
Damat Mehmet Ali Paşa 1866 1867 5. kez

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Dr. Aybars Pamir. Makale "Kaptan Paşa ve Hukukî Statüsü" (Türkçe). Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi. http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/38/277/2504.pdf Makale. Erişim tarihi: 2009-9-21. 
  2. ^ "Osmanlı Dönemi Türk Deniz Kuvvetleri" (Türkçe). http://www.dzkk.tsk.mil.tr/turkce/Tarihce/OsmanliKaptanPasalar.asp. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  3. ^ "The Aegean Islands" (İngilizce). http://www.hostkingdom.net/aegean.html. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  4. ^ "İstanbul'un Fethi" (Türkçe). http://www.dallog.com/savaslar/fetih.htm. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  5. ^ "Mahmud Paşa (Velî)" (Türkçe). http://www.dallog.com/tdsa1/mahmudpasa.htm. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  6. ^ "Hüseyin Paşa (Gazi, Deli)" (Türkçe). http://www.dallog.com/tdsa/huseyinpasadeli.htm. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  7. ^ "Sultan İbrahim Han" (Türkçe). http://www.kultur.gov.tr/EN/BelgeGoster.aspx?17A16AE30572D3136407999D5EC50F8918DF798328CE27FB. Erişim tarihi: 2009-7-30. 
  8. ^ "Kılavuz-Köse Ali Paşa" (Türkçe). http://www.arnavutum.com/modules.php?name=Content&pa=showpage&pid=92. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  9. ^ "Murad Paşa (Kara)" (Türkçe). http://www.dallog.com/tdsa1/muradpasa.htm. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  10. ^ "Mezomorto Hüseyin Paşa" (Türkçe). http://www.dallog.com/tdsa1/mezomorto.htm. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  11. ^ "Hoca İbrahim Paşa" (Türkçe). 
  12. ^ "Kaymak Mustafa Paşa" (Türkçe). 
  13. ^ "Canım Hoca Mehmed Paşa" (Türkçe). 
  14. ^ "Kaptan Hacı Hüseyin Paşa Çeşmesi" (Türkçe). 
  15. ^ "Bekir Paşa (Koca)" (Türkçe). 
  16. ^ "Şanlı Bahriye:Kuruluş" (Türkçe). 
  17. ^ "Hüseyin Paşa (Küçük)" (Türkçe). 
  18. ^ "Hacı Mehmet Paşa Yalısı (Direkli Yalıkaptan Paşa Yalısı)" (Türkçe). http://www.uskudar-bld.gov.tr/portal/rehber/t1.jsp?PageName=rehberAyrinti&ID=792. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  19. ^ "Abdullah Ramiz Paşa" (Türkçe). botav.org. http://www.botav.org/abdullah-ramiz-pasa/. Erişim tarihi: 2009-7-30. [ölü/kırık bağlantı]
  20. ^ >age&pid=98 "Şanlı Bahriye: II. Mahmut Dönemi (1808-1839)" (Türkçe). http://www.1001kitap.com/Tarih/Nejat_Gulen/sanli_bahriye/bahriye03ikinci_mahmut.html=Content&pa=showp>age&pid=98. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  21. ^ "Nasuhzade Ali Paşa" (Türkçe). http://www.arnavutum.com/modules.php?name=Content&pa=showpage&pid=98. Erişim tarihi: 2007-2-21. 
  22. ^ http://www.gdd.org.tr/tarihtendetay.asp?id=68 Halil Rifat Paşa
  23. ^ "Tahir Paşa (? – Bosna 1847)" (Türkçe). http://www.arnavutum.com/modules.php?name=Content&pa=showpage&pid=74. Erişim tarihi: 2007-2-21. 

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]